Nakit mi kart mı? Doğru tercih hangisi?

FINANSINGUNDEMI.COM – DIŞ HABERLER SERVİSİ

Günümüzde dijital ödeme yöntemleri hızla yaygınlaşıyor. Dolayısıyla ‘Nakit mi, kart mı?’ sorusu da geçmişte kalmış gibi görünüyor olabilir. Ancak uzmanlara göre doğru tercih yapılan harcama türüne göre değişiyor ve her iki yöntemin de farklı örneklerde diğerine göre daha avantajlı olabilir.

Bireysel finans alanına yoğunlaşan blog sitesi Young and the Invested’ın haberinde bu iki yöntemin birbirine göre avantajları ve dezavantajları karşılaştırılıyor:

Nakitle ödeme yapılması gereken durumlar

Bugün bir ürün veya hizmet için ödeme yapmak istediğinizde, işletmeye bağlı olarak birçok seçeneğiniz olabiliyor. Kredi veya banka kartı, ödeme uygulamaları, Apple Pay veya Google Pay gibi bir ödeme servisi… Hatta bazı durumlarda kripto para bile kullanılabiliyor.

Tüm bu seçeneklerin artmasına rağmen, birçok insan hâlâ nakit kullanmayı tercih ediyor.

Bu, sadece değişime dirençten kaynaklanmıyor. Bazı durumlarda nakit hâlâ en iyi ödeme yöntemi. İşte nakit kullanmanın mantıklı olduğu durumlar:

1. Tek seçenek olduğunda

Bu örnekte tercihin sebebi oldukça açık. Bazı durumlarda yalnızca nakitle ödeme yapabilirsiniz. Dolayısıyla her zaman bir miktar nakit bulundurmak akıllıcadır. Örneğin: ikinci el alışverişler, çiftçi pazarları, eski tip otomatlar veya işporta tezgâhları gibi yerler kart kabul etmeyecektir.

Nakit bazen kullanabileceğiniz tek seçeneğiniz olabilir. ATM’ye yakın olmayabileceğinizi düşünerek, yanınızda her zaman biraz nakit bulundurmanız iyi olur.

2. Kredi kartına ek ücreti uygulanacaksa

Kredi kartı şirketleri, yıllardır satıcılardan ve perakendecilerden ücret alarak gelir elde ediyor. Şirketlerse bazı durumlarda bu komisyon ücretini tüketiciden talep edebiliyor.

Bu ek ücretler, toplam alışveriş tutarının %1 ila %4’ü arasında değişebilir. Eğer satıcı sizden böyle bir ek ücret talep ediyorsa, nakitle ödeme yapmak ekstra masrafı önlemenin yoludur. Bazı satıcılar nakitle ödeme yapanlara “indirim” de sunabilir. Burada da ana fikir aynı: Nakitle ödeme kabul etmek satıcılar için daha ucuz yollu bir yöntem.

3. Harcama kontrolü konusunda endişeniz varsa

Kredi kartıyla harcama yapmak çok kolaydır. Hatta çoğu zaman fazla kolaydır. Kart limitiniz dolana kadar binlerce dolar harcayabilirsiniz. Bu nedenle, belirli bir harcama sınırını aşmaktan endişeleniyorsanız, nakit kullanmak daha güvenlidir.

Örnek olarak akşam eğlenmek için dışarı çıkan bir kişi düşünülebilir. Zira alkollü içecek harcamalarının da kart ile yapılabiliyor olması tüketiciler için oldukça tehlikeli. 2024 tarihli bir LendingTree araştırmasına göre, alkol alışverişini kartla yapanların %45’i çok fazla para harcadıklarını ve pişman olduklarını söylüyor. %17’si ise bunun borçlanmaya yol açtığını belirtiyor.

Kartla yapılan harcama yanlışlıkla kısa sürede çok yüksek olabilir. Bu nedenle yalnızca harcamak istediğiniz kadar nakit yanınızda bulundurmak daha güvenlidir.

4. Uluslararası seyahatlerde

Bazı durumlarda uluslararası seyahatlerde nakit kullanmak daha mantıklıdır:

Bankanız uluslararası ATM işlemlerinde düşük ücret alıyorsa ve kredi kartınız yüksek döviz işlem ücreti talep ediyorsa, nakit çekmek maliyet avantajı sağlar.

Bazı ülkelerde nakit hâlâ yaygın bir ödeme yöntemidir ve çoğu yerde kredi kartı kullanmak mümkün olmayabilir. Bahşiş vermeniz gereken birçok durumda da nakit en uygun ödeme aracıdır.

5. Küçük işletmelerde

Alışveriş yaptığınız favori küçük mekanlarda nakitle ödeme yapmayı tercih etmeniz daha doğru olabilir. Zira küçük işletmeler kredi kartı işlem ücretlerinden her yıl yüksek meblağlarda kayıp verir. Büyük zincirler için bu maliyetler küçük olsa da bağımsız işletmeler için ödenen komisyon fark yaratır. Nakitle ödeme, onları desteklemenin basit bir yoludur.

Kredi kartıyla ödeme yapmanız gereken durumlar

Kredi kartıyla ödeme günümüzde oldukça yaygın gale geldi. Capital One verilerine göre, ABD’de perakende harcamalarının yaklaşık %63’ü ve mağaza içi işlemlerin %41’i kredi kartıyla yapılıyor. 2022 Pew Research Center araştırmasına göre, Amerikalı yetişkinlerin %41’i bir haftalık tipik alışverişlerinde hiç nakit kullanmıyor. Geliri yıllık 100.000 dolar ve üzeri olan yetişkinlerde bu oran %59’a kadar yükseliyor.

Tıpkı nakit ödemenin daha mantıklı olduğu örneklerdeki gibi kredi kartının da daha akıllıcı olduğu örnekler de söz konusu. Haberde kart kullanımının tavsiye edildiği örneklerse şöyle:

1. Yüksek nakit iadesi/ödül kazanacaksanız

Bazı kredi kartları tüm harcamalarda sabit veya harcama türüne bağlı nakit iade sunar. Eğer kartınızın sağladığı ödüller, satıcının uyguladığı ek ücretlerden yüksekse, nakitle ödeme yapmak aslında bedava parayı reddetmek anlamına gelebilir.

2. Büyük alışverişlerde

Nakit harcamalar küçük alışverişler için uygundur. Ancak yüksek meblağlardaki alışverişler için kredi kartı daha güvenlidir. Zira nakit çalınabilir. Kredi kartları ise hırsızlık ve dolandırıcılık ihtimallerine karşı daha güvenlidir.

Kredi kartlarında alışverişleri kanıtlamak daha kolaydır. Yapılan harcamalar anında kayıtlara geçer. Ayrıca garanti veya satın alma koruması alışverişler kredi kartı ile yapıldığında genellikle daha kapsamlıdır.

3. Kredi geçmişi oluşturmak istiyorsanız

İyi bir kredi puanına ulaşmak için kredi geçmişine sahip olmak olmazsa olmazlardan biridir. Nakit harcamalar üzerindense kredi geçmişi oluşturmak imkansızdır. Ancak kredi kartınızı düzenli kullanıp borcunuzu her ay düzenli bir şekilde öderseniz, kredi notunuzu da geliştirebilirsiniz.

4. Aceleniz varsa

Kredi kartı nakitten genellikle daha pratiktir. Para saymak gerekmez. Tam tutar otomatik ödenir. Üstelik para üstü hesaplamak ve bozuk para aramak gibi ödeme prosedürlerinden kurtulmanız mümkün olur. Özellikle bir yere yetişmeniz gerekiyorsa ve hızlıca bir alışveriş yapıyorsanız kredi kartı idealdir.

5. Masrafları arkadaşlarınızla paylaşıyorsanız

Eğer arkadaşlarınızla birlikte harcama yapacağınız bir ortamdaysanız nakitle ödeme tercihi kimin ne ödediği konusunda karışıklık yaratabilir. Oysa harcamalar kartla yapılıyorsa anında kayıtlara geçtiği için kontrol etmesi de daha kolaydır.

Bu maddeye örnek olarak ortaklaşa yapılan bir seyahat planı gösterilebilir. Seyahat harcamaları, konaklama, eğlence harcamaları tek bir karttan yapıldığında seyahat sonunda maliyetlerin bölüştürülmesi çok daha kolay olur. Aynı planın nakit harcamalarla yapılması ise masrafların hesaplanmasını yeni bir mesai haline getirebilir.

Ünlü milyarderden itiraf: Ponzi şeması kurdum

Borç batağındaki Barça kripto kumarında

BKM verileri: Kartlı ödemeler ekimde sert yükseldi