Hikmet Baydar [email protected]

Reel sektör dövize karşı nasıl pozisyon almış?

TCMB tarafında 04 Şubat günü açıklanan Kasım 2018 ayı finansal kesim dışındaki firmaların döviz varlık ve yükümlülükleri tablosuna göre; Kasım 2018 ayında döviz varlıkları toplamı bir önceki aya göre düşerek 117,515 milyon USD olurken, döviz cinsi yükümlülükleri çok az bir azalmayla 320,659 milyon USD olmuştur. Yani neredeyse döviz cinsi varlığın 3 katı yükümlülük. Hal böyle olunca dövizdeki artıştan firmaların korunması imkansız hale geliyor. Şirket bilançolarında yer alan bu rakamlar nedeniyle, her kur yükselişi yükümlülükleri çok daha fazla artırdığından şirketler bilanço yapıları itibariyle kur farkı zararı yazmaktalar.

Aslında yükümlükler içerisinde yer alan krediler 280,453 milyon USD olup gelecekte oluşması planlanan bir gelir için bugün yapılan yatırımın maliyetini yansıtmaktadır. Dolayısıyla varlıklarda görünmeyen hedeflenen veya potansiyel ciro girişleri bu dengesizliklere yol açmaktadır. Ancak evdeki hesap çarşıya uymazsa, yani hedeflenen ciro sağlanamazsa o zaman mevcut kredilerin altında ezilmeleri kaçınılmaz olmaktadır. Şimdilik yüksek kur riski hala mevcut pozisyonlarından dolayı ciddi problem oluşturabilecek seviyededir.

Burada sevindirici bir detay kısa vadede olumsuzluklara karşı reel sektör tedbirini almış görünüyor. 93,860 milyon USD döviz cinsi varlıklara karşılık 87,261 milyon USD kısa vadeli yükümlülükleri olan reel sektörün kısa vadeli pozisyonunda 6,599 milyon USD fazlalık bulunmaktadır.

Burada açıkça görünen durum, ciddi şekilde kur riski almaya devam eden reel sektör, kısa vadeli çalkantılara karşı hazırlıksız değildir. Aksine kısa vadeli yükümlülükleri de aşacak bir döviz rezervine sahiptir. Bu durumda döviz yükümlülüklerini geri ödeyememe gibi bir sorun görünmemekte, ancak dövizin yükselmesi durumunda bilanço pozisyonu nedeniyle fiktif kur farkı zararı yazabilir.

Saygılarımla,

www.3-goz.com