Yazdır

1.6 milyon dolarlık araştırmada sahte rapor skandalı

Tarih: 26 Kasım 2025 - 15:36

Deloitte’un Kanada için hazırlandığı sağlık sektörüne tavsiyeler içeren raporunda gerçek dışı makalelere ve yazarlara yer verildiği ortaya çıktı. Skandalın aşırı yapay zekâ kullanımından kaynaklandığını belirtiliyor

FINANSINGUNDEMI.COM – DIŞ HABERLER SERVİSİ

Kanada hükümeti tarafından sipariş edilen ve bir eyalete yaklaşık 1,6 milyon dolara mal olan Deloitte sağlık raporunda, yapay zekâ tarafından üretilmiş olabilecek hatalar yer aldığı ortaya çıktı. Deloitte bu yıl ikince kez bir ülke tarafından doğruluk kontrolündeki eksiklikleri nedeniyle suçlanıyor.

Fortune’un haberine göre, söz konusu hatalar, Kanada'nın doğusundaki Newfoundland ve Labrador’u takip eden basın kuruluşu Independent tarafından yayımlanan bir araştırmada gündeme getirildi. Maddi hatalar, yerel yönetim tarafından mayıs ayında yayımlanan 526 sayfalık raporda yer alıyor.

Rapor, hemşire ve doktor eksikliğinin yaşandığı sırada, dönemin Liberal Parti yönetimindeki Sağlık ve Toplum Hizmetleri Bakanlığına çeşitli tavsiyeler verdi. Bu tavsiyeler; dijital sağlık hizmetleri, sağlık çalışanlarını meslekte tutmaya yönelik teşvikler ve Kovid-19 pandemisinin sağlık çalışanları üzerindeki etkileri gibi konuları kapsıyor.

Independent’ın bulgularına göre, Deloitte raporunda, maliyet-etkinlik analizlerinde sonuçlara ulaşmak için uydurma akademik makalelerden alınmış sahte atıflar yer aldı. Ayrıca araştırmacıların yazmadığı makaleler, bu araştırmacılara aitmiş gibi gösterildi. Raporda, daha önce hiç birlikte çalışmadıklarını söyleyen araştırmacıların ortak yazar gibi gösterildiği kurgusal makaleler de bulunuyor.

Deloitte’un Kanada sözcüsü konuyla ilgili açıklamasında, “Deloitte Kanada olarak raporumuzda ortaya koyduğumuz tavsiyelerin arkasında duruyoruz. Rapor bulgularını etkilemeyen az sayıda atıf düzeltmesi yapmak üzere raporu yeniden gözden geçiriyoruz. Raporu yazmak için yapay zekâ kullanılmadı. Yalnızca az sayıdaki araştırmada yer alan referansları desteklemek amacıyla seçici şekilde kullanıldı” ifadelerine yer verildi.

Raporda ayrıca ‘Canadian Journal of Respiratory Therapy’ dergisinden bir akademik makaleye atıf yapıldı. Ancak bu makale, derginin veri tabanında yapılan aramalarda bulunamadı.

Dalhousie Üniversitesi Hemşirelik Fakültesinde misafir profesör olan Gail Tomblin Murphy, Independent’a yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı: “Eğer böyle hatalar ortaya çıkıyorsa, iş üretmek için yapay zekânın oldukça yoğun şekilde kullanılıyor olabileceği anlaşılıyor.” Murphy, Deloitte tarafından kendisine atfedilen akademik makalenin “mevcut olmadığını” söyledi ve hatalı atıfta adı geçen altı yazardan yalnızca üçüyle çalıştığını belirtti.

Tomblin Murphy “Konuyla ilgili birçok sorun olduğunu kesinlikle düşünüyorum. Raporlara temel oluşturan kanıtların en iyi ve doğrulanmış kanıtlar olmasını sağlamak konusunda çok dikkatli olmamız gerekir. Sonuçta bu raporların, yalnızca hükümete ve halka maliyeti yok. Aynı zamanda doğru, kanıta dayalı ve işleri ilerletmeye yardımcı nitelikte olmaları gerekiyor” açıklamasında bulundu.

Deloitte raporu pazartesi günü itibariyle, Kanada hükümetinin internet sitesinde yer almaya devam ediyor.

Kanada hükümeti rapor için sekiz taksitle ödeme yaptı ve toplam harcama 1,6 milyon doların biraz altında gerçekleşti. Bu bilgi de geçtiğimiz hafta çarşamba günü yayımlanan bir blog yazısında yer alan bilgi edinme başvurusuna dayanıyor.

Newfoundland ve Labrador eyaletinin yeni başbakanı ve Muhafazakâr Parti Lideri Tony Wakeham, ekim ayı sonunda göreve başladı. Newfoundland ve Labrador Başbakanlık Ofisi ile eyaletin Sağlık ve Toplum Hizmetleri Bakanlığı, mayıs ayında yayımlanan raporla ilgili Fortune'ın yorum talebine yanıt vermedi ve konuyu kamuoyuna açıklamadı.

Bu gelişme, geçen ay Deloitte’un Avustralya hükümetine sosyal yardım denetiminde yardımcı olmak için hazırladığı 290 bin dolarlık raporda yapay zekâdan yararlandığının ortaya çıkmasının ardından geldi. 237 sayfalık raporda, mevcut olmayan akademik araştırmalara yapılan atıflar ve uydurma bir federal mahkeme kararından alıntı yer almıştı.

Avustralya hükümetinin internet sitesine sessizce yüklenen revize çalışmada, danışmanlık şirketi raporu oluştururken Azure OpenAI isimli üretken yapay zekâyı kullanıldığını kabul etti.

Deloitte, güncellenen çalışmada, "Yapılan güncellemeler, rapordaki esas içeriği, bulguları ve önerileri hiçbir şekilde etkilemiyor veya değiştirmiyor" ifadelerine yer verdi.

Deloitte’un bölgedeki üye şirketi, rapor için Avustralya hükümetine kısmi bir geri ödeme yapmak zorunda kalmıştı. Kanada raporu içinse olası bir geri ödemeye ilişkin ise henüz kamuoyuna yapılmış açıklanmış veya herhangi bir bilgi bulunmuyor.

 Wall Street’te yapay zekâ ikilemi: Meslekte şart, mülakatta yasak Wall Street’te yapay zekâ ikilemi: Meslekte şart, mülakatta yasak

 

Amazon’dan ABD hükümetine 50 milyar dolarlık yapay zeka yatırımıAmazon’dan ABD hükümetine 50 milyar dolarlık yapay zeka yatırımı

 

Google’ın yapay zekâ hamlesi Page’i dünyanın 3. zengini yaptıGoogle’ın yapay zekâ hamlesi Page’i dünyanın 3. zengini yaptı

 

Site adresi: https://www.finansingundemi.com/haber/16-milyon-dolarlik-arastirmada-sahte-rapor-skandali/1874590