Savaşla Dubai çikolatasının da tadı kaçtı

Finansingundemi.com – Dış Haberler Servisi

ABD ile İran arasındaki savaş, dünya genelinde bir çılgınlığa dönüşen Dubai çikolatasının en önemli ham maddesini hedef aldı. Savaşın Antep fıstığı arzında yarattığı aksamalar, üreticileri ve tüketicileri zor durumda bırakıyor.

Financial Times’ın haberine göre, savaş nedeniyle Antep fıstığı fiyatları son yılların en yüksek seviyesine fırladı. Özellikle Hürmüz Boğazı’ndaki lojistik kriz ve ticaret rotalarının kapanması, piyasayı her geçen gün daha da daraltıyor.

Pazar verileri ve emtia analizi kuruluşu Expana’nın Analisti Nick Moss, savaşın yeni kısıtlamalar yaratmaktan ziyade mevcut sorunları derinleştirdiğini belirtiyor. Moss’a göre, üst üste binen bu problemler piyasa üzerinde büyük bir baskı oluşturuyor.

Antep fıstığı fiyatları Dubai çikolatası etkisiyle rekor kırdı

Dubai çikolatası; yoğun Antep fıstığı kreması ve kadayıf dolgusuyla son yılların en popüler gıda trendi haline gelmişti. Bu ilgi, Antep fıstığına olan küresel talebi eşi görülmemiş bir noktaya taşıdı.

Ancak talep artışı ile savaşın yarattığı arz krizi aynı döneme denk geldi. Mart ayında fiyatlar kilogram başına yaklaşık 10,08 dolara kadar çıktı. Bu rakam, 2018 yılından bu yana görülen en yüksek seviye olarak kayıtlara geçti. Ayrıca kuraklık nedeniyle 2025 hasadının düşük kalması, fiyat artışlarını daha da körükledi.

Lojistik kriz sevkiyat maliyetlerini artırıyor

İran, dünya Antep fıstığı üretiminin yaklaşık beşte birini karşılıyor. Ancak Hürmüz Boğazı'ndaki abluka ve yaptırımlar, bu değerli ürünün dünya pazarına ulaşmasını engelliyor. İran Gümrük İdaresi verilerine göre, ülkenin ihracatı son iki ayda geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 30 oranında azaldı.

Borna Foods CEO’su Behnam Heydaripour, internet kesintileri ve iptal edilen sevkiyatlar nedeniyle ticaret yapmanın bir kumar haline geldiğini söylüyor. Heydaripour, belirsizlik yüzünden hangi fiyattan satış yapacaklarını bilemediklerini ifade ediyor.

İran Fıstık Derneği yönetim kurulu üyesi Behrooz Agah ise ana rotaların kapandığına dikkat çekiyor. Agah, sevkiyatların artık Türkiye’deki Mersin limanı üzerinden çok daha maliyetli ve yavaş yöntemlerle yapıldığını söyledi.

İran fıstığının kalitesi alternatifiyle doldurulamıyor

Sektördeki bazı alıcılar, İran fıstığındaki boşluğu Amerikan ürünleriyle doldurmaya çalışıyor. Ancak ABD'li ihracatçıların ellerindeki mevcut stokun büyük kısmını halihazırda satmış olması, alternatif arayışını zora sokuyor. Ayrıca Borna Foods CEO'su Heydaripour, iki ürün arasında ciddi bir tat ve kalite farkı olduğunu da vurguluyor.

İran menşeli Antep fıstığı, yüksek yağ oranı sayesinde fırınlanırken kurumasını engelleyen bir yapıya sahip. Heydaripour, İngiltere'deki büyük bir baklava üreticisi müşterisinin Amerikan fıstığını kullanamadığını söyledi. Zira Amerikan fıstığı fırında hızla kuruyup yanarak lezzet kaybına yol açıyor.

Analistler, bölgedeki savaş durumu ve belirsizliğin sürmesi hâlinde fiyat baskısının devam edeceğini öngörüyor. Krizin, dondurma satışlarının patladığı yaz sezonu öncesindeki kritik bir döneme denk gelmesi ise hem üreticileri hem de tüketicileri endişelendiriyor.

Shell'den Kanada'da 13,6 milyar dolarlık imza

Pekin’den 'Made in Europe’a misilleme resti

Musk'tan ABD'ye sert iflas uyarısı: Robotlar kurtaracak mı?