Merkez bankaları yeni yöneticilerini ABD’den transfer ediyor

Finansingundemi.com
Pandemi sonrası dönemde Türkiye, İspanya, İsviçre ve İtalya başta olmak üzere pek çok ülkenin merkez bankası, üst düzey pozisyonlar için ABD Merkez Bankası (Fed) sisteminde deneyim kazanmış isimlere yöneliyor. İstanbul’dan Roma’ya uzanan bu eğilim, Fed geçmişinin sağladığı prestij ve pratik politika tecrübesinin cazibesini ortaya koyuyor.

YENİ ÖRNEKLER, AYNI İMZA

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nda (TCMB) başkan yardımcılığına Gazi İshak Kara’nın atanması, baş ekonomist Murat Taşcı’nın göreve başlamasından haftalar sonra geldi. Benzer biçimde, İspanya Merkez Bankası’nda David Lopez-Salido geçen yıl ekimde başkan yardımcılığına getirildi. İsviçre ve İtalya da yakın zamanda benzer profilleri üst görevlere taşıdı.

FED DENEYİMİNİN ÇEKİMİ

Bu isimlerin ortak paydası, kısa süre önce Fed ağı içinde —Washington’daki Yönetim Kurulu ya da bölgesel şubelerde— görev yapmış olmaları. Önceki yıllarda daha seyrek görülen bu “geri çağırma” modeli, hükümet ve merkez bankalarının küresel trendleri yakından izlediğini ve dünyanın en büyük ekonomisinde edinilen politika deneyimine yüksek değer verdiğini gösteriyor.

TÜRKİYE’DE DÖNÜŞÜMÜN İŞARETLERİ

Türkiye’de 2023’te New York Fed’de ekonomist olan Fatih Karahan’ın politika yapıcı olarak göreve davet edilmesi ve 2024 başında Merkez Bankası başkanlığına getirilmesi, seçim sonrasındaki ekonomi programında bir dönüm noktası oldu. TCMB, güveni yeniden tesis etmek için politika faizini %50’ye kadar yükseltirken, uluslararası yatırımcılarla yoğun temas yürüttü. Kara, Washington’da Fed Yönetim Kurulu’nda finansal istikrara odaklanırken; Taşcı, atama öncesi Cleveland Fed’de yaklaşık 17 yıl çalıştı ve kısa süre JPMorgan’da görev aldı.

UZMANLIĞA DÖNÜŞ, GÜVENE YATIRIM

Akademi ve uygulamada güçlü bir geçmişe sahip kadroların geri dönüşü, uzmanlığı kurumsal kültüre yeniden yerleştirme niyeti olarak görülüyor. Bu yaklaşım, 2023 öncesi dönemde bazı üst düzey atamalarda eksik hissedilen teknik birikimi telafi etmeye odaklanıyor.

İSVİÇRE VE İTALYA’DAN KARELER

İsviçre Ulusal Bankası’nda Antoine Martin, 2024 başında politika yapıcılıkla göreve başlayıp dokuz ay sonra başkan yardımcılığına yükseldi. Kariyerinin büyük bölümünü ABD’de —Kansas City ve New York Fed’de— geçiren Martin’in profili, rezerv para yöneten bir otorite için kıymetli bir uzmanlık sunuyor. İtalya Merkez Bankası’nda ise Dallas Fed’den gelen Chiara Scotti’nin Aralık 2023’te açıklanan ataması, birkaç ay içinde genel müdür yardımcılığı ile perçinlendi.

İSPANYA’DA FED OKULUNDAN GEÇENLER

Washington’daki Fed’de yaklaşık yirmi yıl para politikası deneyimi olan Lopez-Salido, Madrid’e geçerek İspanya Merkez Bankası’nın tahmin biriminin başına geçti. ABD’de yetişmiş kadroların Avrupa kurumlarında üst görevler alması yeni değil; ancak doğrudan Fed sisteminden dönüşlerin sıklaşması son yılların farkı.

TRUMP DÖNEMİNİN İTİCİ ETKİSİ

Fed’e dönük siyasi eleştirilerin arttığı dönemlerde, kimi uzmanlar için yurt dışındaki üst düzey fırsatlar daha cazip hale geldi. Fed’in geniş ekonomist kadrosu zaman zaman tartışma konusu olurken, bu iklim, uluslararası kurumlar için bir “yetenek havuzu” etkisi yarattı.

KÖKLÜ BAĞLAR VE ÖNCEKİ ÖRNEKLER

Avrupa merkez bankacılığında ABD bağlantısı yeni değil: Eski ECB Başkanı Mario Draghi’nin ABD akademisiyle bağları, BoE’de Mervyn King ve Mark Carney’nin transatlantik tecrübeleri buna örnek. Önceki yıllarda Kıbrıs’ta Athanasios Orphanides ve Almanya Bundesbank’ta Emanuel Moench de Fed kökenli isimler olarak öne çıkmıştı. İngiltere Merkez Bankası ise Randall Kroszner ve Donald Kohn gibi eski Fed yöneticilerini kurullarında değerlendirmenin yanı sıra, Ben Bernanke ve Kevin Warsh’a kurumsal işleyiş üzerine raporlar hazırlattı; Başkan Andrew Bailey ve eski başekonomist Spencer Dale gibi isimler Fed kurumlarında görev deneyimi edindi.

Son dalga, para politikası üretiminde analitik derinliğe, veri temelli karar süreçlerine ve piyasa altyapısını yakından tanıyan kadrolara duyulan ihtiyacın altını çiziyor. Fed ekolünden gelen isimlerin çoğalması, risk iletişimi, bilanço yönetimi ve finansal istikrar politikalarında yöntemlerin kademeli olarak yakınsamasına da kapı aralıyor.

Çin Merkez Bankası altın alımını sürdürüyor

Merkez Bankalarının altın alımı azaldı! Tek istisna bu ülke

Merkez Bankası rezervleri yine rekor kırdı

İstanbul merkezli 8 ilde borsa operasyonu

Fed'den Merkez Bankası'na üst düzey transfer

Kanada Merkez Bankası faizi sabit tuttu