İran'ın 30 milyar doları kayıp

İran Sanayi, Maden ve Ticaret Bakan Yardımcısı Hüseyin Mir Şucaiyan, İran devlet medyasına yaptığı açıklamada ülkenin petrol dışı ihracatıyla ilgili bilgiler paylaştı.

İran hükümetinin yaptırımlar nedeniyle petrol satışında sorunlar yaşadığını ve bu şartlarda dış ticaret çarkının dönebilmesi için özel sektörün yardımcı olması gerektiğini ifade eden Şucaiyan, dövizin, nakit ya da ülkenin ihtiyaç duyduğu birinci kalem mallar şeklinde ülkeye geri dönmesinin sağlanmasını istedi.

İran'ın ihracattan elde ettiği 40 milyar doların 30 milyarının ne nakit ne de mal olarak ülkeye girmediğini aktaran Şucaiyan, "Bazı ihracatçılar, sattıkları ürünlerin parasıyla üretim için ham madde aldıklarını iddia ediyor ancak tüm bunlar ticaret kartları ve Nima Sisteminde görülüyor. Petrol dışı ihracattan elde edilen 40 milyar doların 30 milyar doları ülkeye geri dönmedi" dedi.

Kur sabitlenmişti

İran'da hükümet, geçen yıl Nevruz Bayramı tatili ve ABD'nin nükleer anlaşmadan çekilmesinin ardından dövizin yükselişini durdurmak için sabit kur rejimine geçti. Hükümet, döviz kurunu 4 bin 200 tümende sabitledi ve birinci kalem olarak belirlenen temel gıda ürünlerini ithal eden şirketlere bu fiyattan satıyor. Ülkede ihracat yapan şirketlere de sattıkları ürünün parasını Nima adı verilen mali sisteme geri yatırmaları koşuluyla dövizi serbest piyasa fiyatının altında satıyor.

İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani de 8 Eylül 2018'de yaptığı açıklamada petrol dışı 40 milyar dolarlık ihracat yaptıklarını ancak bunun 20 milyar dolarının piyasaya girmediğini söylemişti.

İhraç ürünlerinden elde edilen geliri piyasaya sürmeyen kurumlardan bazılarının kamu-özel teşekkülü olduğunu aktaran Ruhani, bunun "devlete ihanet" olduğunu ve bu konuda ihmalkarlık yapanların önce görevlerinden azledileceğini, ardından da haklarında dava açılacağını bildirmişti.