Finansta yeni gelecek: Makineler arası ekonomi

Dünyanın en büyük varlık yönetim şirketlerinden BlackRock, yapay zekâ ile dijital varlıkların giderek daha fazla iç içe geçeceğini ve bu yakınlaşmanın finansal sistemde yeni bir dönemin kapısını açabileceğini öngördü.

BlackRock Digital Assets Research tarafından yayımlanan “The Machine-Native Economy: How digital assets connect intelligence, commerce, and compute” başlıklı araştırmada, yapay zekâ ajanlarının gelecekte insan müdahalesine ihtiyaç duymadan ödeme yapabilen, finansal varlıklarla işlem gerçekleştirebilen ve işlem gücü satın alabilen ekonomik aktörlere dönüşabileceği belirtildi.

YAPAY ZEKÂ KENDİ ÖDEMESİNİ YAPABİLECEK

BlackRock’a göre yapay zekâ sistemleri içerik üretmenin ötesine geçerek veri satın alma, yazılımlara erişme, API kullanma ve bilgisayar işlem gücü kiralama gibi görevleri kendi başlarına yerine getirmeye başladıkça yeni bir ödeme altyapısına ihtiyaç duyacak.

Raporda, makineler arasında otomatik ödemelerin gerçekleştirilebilmesi için x402, Stripe ve Tempo tarafından geliştirilen Machine Payments Protocol (MPP) ile Stripe ve OpenAI tarafından geliştirilen Agentic Commerce Protocol (ACP) gibi yeni ödeme sistemlerine dikkat çekildi.

Bu sistemlerde stablecoinlerin, günün 24 saati çalışabilen ve düşük tutarlı işlemleri otomatik olarak gerçekleştirebilen yapıları nedeniyle önemli bir ödeme aracı haline gelebileceği değerlendirildi.

BlackRock’ın araştırmasına göre düzeltilmiş stablecoin işlem hacmi 2025 yılında 11 trilyon doların üzerine çıktı. Şirket, bu büyüklüğü programlanabilir dijital paranın halihazırda önemli bir ölçeğe ulaştığının göstergelerinden biri olarak değerlendiriyor.

TOKENİZE VARLIKLAR DEVREYE GİRECEK

Araştırmada öne çıkan ikinci alan ise finansal varlıkların tokenizasyonu oldu.

BlackRock, yapay zekâ ajanlarının ilerleyen dönemde tokenize edilmiş finansal varlıklara erişebileceğini, belirlenen kurallar çerçevesinde portföy yönetebileceğini ve akıllı sözleşmeler üzerinden finansal işlemler gerçekleştirebileceğini öngörüyor.

Ancak raporda bu sistemlerin kimlik, kara para aklamanın önlenmesi ve yetkilendirme kurallarından bağımsız olmayacağına da işaret ediliyor. Söz konusu kontrollerin önemli bölümünün zincir dışında yürütülmesi, doğrulanmış sonuçların ise işlemlere izin verilmesi için blockchain sistemlerine aktarılması bekleniyor.

BİLGİSAYAR GÜCÜ DE ALINIP SATILABİLİR

BlackRock’ın dikkat çektiği üçüncü alan ise yapay zekânın çalışması için gereken işlem gücü.

Araştırmaya göre GPU ve diğer bilgi işlem kaynaklarına yönelik haklar gelecekte standartlaştırılarak dijital varlıklara dönüştürülebilir. Böylece belirli miktardaki işlem gücü satın alınabilir, devredilebilir, finanse edilebilir ve hatta teminat olarak kullanılabilir hale gelebilir.

BlackRock’ın aktardığı analist tahminlerine göre Amazon, Microsoft ve Google’ın büyük bulut bilişim faaliyetlerinden elde ettiği toplam gelir 2030 yılına kadar yaklaşık 1,1 trilyon dolara ulaşabilir. Bu büyümenin, işlem gücünü başlı başına finansallaştırılabilir bir ekonomik kaynak haline getirebileceği değerlendiriliyor.

“MAKİNE EKONOMİSİ” DÖNEMİ

BlackRock araştırmasında yapay zekâyı “makineye özgü zekâ”, dijital varlıkları ise “makineye özgü para” olarak konumlandırıyor.

Şirketin ortaya koyduğu senaryoda blockchain ağları yalnızca insanların kripto para alıp sattığı sistemler olmaktan çıkarak, yapay zekâ ajanlarının ödeme yaptığı, varlık yönettiği ve ekonomik kaynakları birbirleri arasında aktardığı programlanabilir finansal altyapılara dönüşebilir.

BlackRock bunun henüz olgunlaşmış bir piyasa olmadığını da vurguluyor. Yapay zekâ ajanlarının ödemeleri, işlem gücü piyasaları, kimlik doğrulama ve düzenleyici çerçevelerin halen gelişme aşamasında olduğuna dikkat çekiliyor.

Yapay zekâ bankaların kredi notlarını etkileyecek

Avdagiç’ten yapay zekâ uyarısı: Bağımsızlık şart

Şi'den ABD'ye iade-i ziyaret! Tarifeler, İran ve yapay zekâ gündemde