Dört üst düzey bankacıdan milyon euroluk tahvil operasyonu!

Avrupa Birliği’nin (AB) Ukrayna savaşı nedeniyle Rusya’ya uyguladığı yaptırımlar, Gazprombank’ın Lüksemburg şubesinde görev yapan dört üst düzey yönetici için milyonlarca euroluk kazanç fırsatına dönüştü. Yaptırımlar nedeniyle Avrupa’da değer kaybeden tahvilleri satın alan yöneticiler, söz konusu varlıkları Rusya’da nominal değerleri üzerinden satarak 9 milyon euronun (433 milyon TL) üzerinde kâr elde etti.

AB’nin Rusya’ya yönelik yaptırım süreci, Moskova’nın 2014’te Kırım’ı ilhak etmesinin ardından başladı. Rusya’nın 24 Şubat 2022’de Ukrayna’ya geniş çaplı saldırı başlatmasıyla önlemler daha da genişletildi. Finans, enerji, ulaşım ve ticaret gibi stratejik alanları kapsayan yaptırım paketlerinin sayısı 21’e ulaştı.

Yaptırımlar kapsamında Rusya Merkez Bankası’nın AB ülkelerindeki yaklaşık 210 milyar euroluk rezervi dondurulurken, Gazprom da çeşitli kısıtlamaların hedefi oldu. Avrupa’nın Rusya’dan doğal gaz ödemelerinde kullandığı başlıca finans kanallarından Gazprombank ise savaşın ilk döneminde finansal sistemdeki olası çöküşü önlemek amacıyla uzun süre SWIFT yasağının dışında tutuldu. Ancak ilerleyen süreçte bankaya yönelik baskılar artırıldı.

Tahvillerdeki değer kaybını fırsata çevirdiler

Gazprombank’ın Lüksemburg şubesine yönelik yaptırımların oluşturduğu finansal karmaşa, bankanın dört üst düzey yöneticisi tarafından kazanç fırsatına dönüştürüldü. Yaptırımların ardından Gazprom’un yabancı para cinsinden tahvillerinin önemli bölümü Avrupa’da kaldı ve bu menkul kıymetlerin piyasa fiyatları yaklaşık yarı yarıya geriledi.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in yayımladığı kararnameyle, Rus yatırımcıların ve borçluların desteklenmesi amacıyla bu tahvillerin Rusya’da tam değer üzerinden yeni tahvillerle değiştirilmesinin önü açıldı.

Financial Times’ın incelediği belgelere göre Gazprombank Lüksemburg’daki dört yönetici, düşük fiyatlı tahvilleri satın alarak bu düzenlemeden yararlandı.

Alımlar için Gazprom’dan kredi kullandılar

Yöneticiler, tahvilleri kendi birikimleriyle satın almak yerine Gazprom’dan milyonlarca euro tutarında kişisel kredi kullandı. Daha sonra değerleri önemli ölçüde gerileyen tahvilleri satın alıp Rusya’da ruble üzerinden nominal değerlerine karşılık gelen varlıklarla değiştirdiler.

Financial Times’ın belgelere dayalı hesaplamasına göre dört yönetici, 50’den fazla işlem gerçekleştirdi. Bu işlemler sonucunda toplam kazancın 9 milyon euronun üzerine çıkmış olabileceği değerlendiriliyor.

İşlemlerin niteliği, yöneticilerin içeriden bilgiye erişmiş olabileceği yönündeki şüpheleri de beraberinde getirdi. Dört yöneticinin koordineli biçimde hareket ettiği, bazı işlemlerde aynı gün aynı miktarda aynı tahvilleri satın aldıkları belirtildi.

İşlemleri takip eden kişilere göre, Gazprom’un tahvil takasları konusunda kısa süre önce bilgilendirme yapması ve işlemler için yaklaşık iki haftalık süre tanınması nedeniyle hangi tahvillerin ne zaman değiştirileceği kamuoyunca önceden bilinen bir bilgi değildi.

Bir denetim raporuna göre, müfettişler söz konusu işlemleri gelen bir ihbarın ardından incelemeye aldı. Olay, aynı zamanda Lüksemburg’un finansal denetim ve düzenleme politikalarına ilişkin eleştirileri de gündeme taşıdı.

Gazprombank Lüksemburg ise Financial Times’a yaptığı açıklamada, AB ve Lüksemburg yasaları ile düzenlemelerine tamamen uyduğunu belirterek herhangi bir usulsüzlük yaptığını reddetti. Banka ayrıca, yöneticilerin kişisel işlemleri de dahil olmak üzere AB yaptırımlarının ihlaline hiçbir şekilde dahil olmadığını savundu.

Dört yönetici de bankadan ayrıldı

Tahvil işlemlerinde adı geçen dört yöneticinin tamamı daha sonra Gazprombank’tan ayrıldı

Gazprombank Lüksemburg’un eski Direktörü ve Yönetim Kurulu Üyesi Dmitry Derkatch, Lüksemburg’da özel yaşamını sürdürdüğünü ifade etti.

Üst düzey yönetici ve Yönetim Kurulu Üyesi Sergey Nekrasov ise Rusya’ya dönerek Spartak Moskova futbol kulübünün genel müdürlüğünü üstlendi.

Diğer iki eski üst düzey yönetici ve yönetim kurulu üyesi Sergey Belousov ile Pavel Bolshakov ise Lüksemburg merkezli yatırım şirketi B&B Capital Partners’ı yönetiyor.

Rus bankacılık sisteminde savaş ekonomisi baskısı!

Rus bankalarında kâr azaldı, mevduatlar rekor kırdı

AB’den 5 Rus bankasına işlem yasağı