Bulgaristan'a AB'den bütçe ihlali cezası geliyor

Bulgaristan, Euro Bölgesi’ne katılmasından yalnızca birkaç ay sonra bütçe kurallarını ihlal ettiği gerekçesiyle gelecek hafta yaptırımla karşı karşıya kalacak.

İngiliz Financial Times gazetesinin haberine göre, bu adımın, Başbakan Rumen Radev hükümeti ile Brüksel arasında gerilimi artırması bekleniyor.

Yetkililere göre Avrupa Komisyonu, geçen yıl yıllık bütçe açığının yüzde 3,5’e yükselmesi nedeniyle Sofya’yı “aşırı açık prosedürü” kapsamına alacak. Bulgaristan’ın açığı, Euro Bölgesi için belirlenen yüzde 3’lük sınırı aşmış durumda.

Radev ile eleştiriler de arttı

Piyasalarda olumsuz algı yaratabilecek ve borçlanma maliyetlerini artırabilecek bu adımın, daha önce cumhurbaşkanlığı yapan ve nisan ayında Rusya yanlısı bir platformla iktidara gelen Radev ile gerilimi tırmandırması bekleniyor. Radev, son dönemde Avrupa Birliği ve ABD’ye yönelik eleştirilerini artırmıştı.

Avrupa Komisyonu’nun son tahminlerine göre Bulgaristan’ın bütçe açığının önümüzdeki yıllarda daha da artması bekleniyor. Açığın gelecek yıl yüzde 4,1’e, 2027’de ise yüzde 4,3’e yükselmesi öngörülüyor.

Radev, cuma günü yapılan hükümet toplantısında, “Bu yıl açık daha da büyük olacak. Balon patladı. Bu, devraldığımız ağır mirasın sonucudur” dedi.

İtalya ve Fransa da ihlal kapsamında

Halihazırda İtalya ve Fransa’nın da aralarında bulunduğu 10 ülke aşırı açık prosedürü kapsamında bulunuyor.

İtalya, prosedürden çıkmak için gerekli koşullardan biri olan bütçe açığını geçen yıl “yüzde 3’ün altına” indirme hedefini tutturamadı. Bu durum, gelecek yıl yapılacak seçimler öncesinde Başbakan Giorgia Meloni için bir gerileme olarak değerlendiriliyor. Bütçe açığını geçen yıl yüzde 2,2’ye düşüren Malta ise prosedürden çıkacak.

Almanya dahil olmak üzere bütçe açığının yüzde 3’ü aşması beklenen bazı diğer ülkeler ise bu yıl aşırı açık prosedürüne alınmayacak. Bunun nedeni, bazı savunma harcamalarını kapsam dışında bırakan özel bir maddenin uygulanması.

Yılbaşında Euro Bölgesi'ne katıldı

Bulgaristan, yıllarca süren çabaların ardından ocak ayında Euro Bölgesi’ne katıldı. Bu süreç, tekrarlanan siyasi krizlere ve Sofya’nın ortak para birimini benimsemesine karşı çıkan Kremlin yanlısı siyasetçilerin yürüttüğü karşı kampanyaya rağmen tamamlandı.

Euro Bölgesi’ne katılım kriterlerinden biri, AB’nin mali kurallarına uyum sağlamak. Bu kurallar arasında bütçe açığının yüzde 3 sınırını aşmaması ve kamu borcunun gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 60’ının altında kalması yer alıyor.

Bulgaristan, geçen yıla kadar bu koşulları karşılıyordu. Ancak maaş artışları, emeklilik giderleri ve askeri harcamalardaki yükseliş bütçeyi sıkıştırırken, iddialı vergi geliri hedefleri de tutturulamadı.

AB yanlıları seçimi kaybetti

Ekonominin kötü yönetimi ve yaygın yolsuzluk, eski Başbakan Boyko Borisov’un merkez sağ ve AB yanlısı partisinin liderliğindeki önceki hükümetin görev süresini kısaltan büyük protestolara yol açmıştı. Radev ise yolsuzluğu sona erdirme vaadiyle geniş siyasi destek kazandı.

Eski hava kuvvetleri generali olan Radev, parlamentoda mutlak çoğunluğa sahip. Ancak izlediği politika çizgisi risk olarak görülüyor. Radev’in vaat ettiği yolsuzlukla mücadele gündemini hayata geçirebilmesi için Batı yanlısı partilerin desteğine ihtiyacı bulunuyor.

Eski maliye bakanı ve liberal PPDB partisinin milletvekili Assen Vassilev, Radev’in reformlarda en olası ortağı olarak görülüyor. Vassilev, önceki mali uygulamaları “her türlü mantığın tamamen ötesinde” olarak nitelendirdi. Hükümetin, AB’nin öngördüğü yüzde 3’lük bütçe açığı seviyesine 2026 itibarıyla geri dönmesi gerektiğini söyledi.

Vassilev, “Bu yıl durumumuz uygun olursa prosedür sonlandırılacak ve Bulgaristan için herhangi bir sonuç doğmayacak” dedi.

Bulgaristan seçimlerinde Radev’in koalisyonu açık farkla birinci

Leva’nın iktidarı bitti! Bulgaristan, Euro Bölgesi'nde...