Gökhan Ugan [email protected]

Avrupa piyasalarının 2026 yılı risk analizi

Almanya Federal Mali Denetleme Kurumu (BaFin) geçtiğimiz günlerde günü 2026 yılında finans sektörünün karşı karşıya kalacağı risklere ilişkin bir rapor yayımladı. Rapor her ne kadar Almanya ekonomisini mercek altına alsa da yapılan analizler ve varılan sonuçlar başta Avrupa olmak üzere dünyadaki tüm ekonomileri yakından ilgilendiriyor.

Bardağın dolu tarafında enflasyon riskinin azalmış olması var. Banka ve sigorta sektörü kârlılığını devam ettiriyor ve sermaye yeterliliği korunuyor.

Öte yandan gelişmiş ekonomilerdeki yüksek kamu borcu, ticaret savaşları, askeri müdahaleler ve yapay zekâ etrafında şekillenen aşırı coşkulu ve abartılı büyüme tahminleri finansal piyasalardaki istikrarlı gidişatı tehdit eden en önemli faktörler. BaFin Başkanı Mark Branson ani piyasa ve fiyat düzeltmeleri olasılığının yüksek olduğuna işaret ediyor. Rapora göre yakından takip edilmesi gereken üç eğilim dijitalleşme, sürdürülebilirlik ve jeopolitik çalkantı.

Finansal piyasaları tehdit eden riskler raporda aşağıdaki başlıklarda özetlenmiş:

Özel fonların verdiği borçlar

Almanya'daki finansal kuruluşların özel borç fonlarına sermaye sağlamaları ve bu sermayenin daha sonra yatırıma yönelmesi nedeniyle yaratılan kaldıraç etkisi, finansal piyasalardaki istikrarı bozabilecek bir unsur olarak karşımıza çıkıyor.

Artan tüketici kredileri

Tüketici kredilerindeki hızlı artış dikkat çekici boyutlara ulaştı. Creditreform'a göre, Almanya'daki aşırı borçlu tüketici sayısı 2018'den bu yana ilk kez artarak Kasım 2025'te 5,7 milyona ulaştı. Bu rakam 18 yaş üstü nüfusun %8'ine denk geliyor.

Şimdi al, sonra öde tüketim alışkanlığı

Kredi kontrolü yapılmadan verilen 200 EUR'dandüşük küçük krediler, özellikle “şimdi al sonra öde” tarzındaki tüketim alışkanlığının giderek popüler olmasına neden oluyor. BaFin'in 2025 yılında yaptığı bir ankete göre, kullanım kolaylığı ve düşük satın alma tutarları, sonradan ödeme seçeneğiyle birleştiğinde tüketicilerin krediyle dürtüsel satın alım yapmalarını teşvik ediyor.

Dijitalleşme: Özel kişilerin stabil kripto para ve kripto yatırımları

Kripto varlıklar, bireysel yatırımcılar arasında da giderek daha popüler hale geliyor. BaFin'in görüşüne göre, özellikle sosyal medya ve bu mecralardaki fenomenlerin verdiği düşük kalitedeki yatırım tavsiyeleri bu trendde önemli bir rol oynuyor. Oldukça spekülatif bir yatırım haline dönüşen kripto paraların referans değerlerinden uzaklaşması ve bu piyasalardaki toplu çekilmelere neden olan ani hareketler, bankalara yapılan hücuma benzer bir senaryonun ortaya çıkmasına yol açabilir. Bu durumda, sadece kripto para piyasası değil, geleneksel finans piyasası da etkilenecektir. Kripto para piyasasının hızı ve anonimliği, onu finansal suçlar, kara para aklama ve terörist finansmanı için de bir kapı haline getirmektedir.

Alman ekonomisinin zayıf seyreden durumu göz önüne alındığında iflas eden şirket sayısındaki artış ve Alman bankalarının bilançolarında yer alan takipteki kredi oranındaki yükseliş, düzenleyici kurumların banka ve sigorta şirketlerine ilişkin kredi risklerini daha yakından izlemesinizorunlu kılıyor. Raporda yer alan risklerin bazıları henüz Türkiye için önemli bir boyuta ulaşmamış olsa da özellikle tüketici kredilerindeki trendlerin ekonomik istikrarın sürdürülebilmesi için gerekli olduğunu düşünüyorum.

Saygılarımla.