Yazdır
Finansingundemi.com – Dış Haberler Servisi
ABD- İran savaşından kaynaklanan enerji krizi sekizinci haftasına girdi. Bu süreçte fırlayan akaryakıt fiyatları, dünyanın dört bir yanındaki otomobil sahiplerini giderek daha fazla zorluyor.
Fortune’un haberine göre; Tayland, Vietnam ve Filipinler gibi Güneydoğu Asya ülkelerinde benzin istasyonlarının önünde uzun kuyruklar oluşuyor. Bu durum, tüketicileri çok daha verimli bir alternatife, yani elektrikli araçlara yönlendiriyor.
ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA) verilerine göre elektrikli araçlar, depolanan enerjinin yaklaşık yüzde 90'ını harekete dönüştürebiliyor. Geleneksel benzinli motorlarda ise bu oran yalnızca yüzde 25 seviyesinde kalıyor. Bu tablo, elektrikli araçları enerji kıtlığı dönemlerinde tüketici için çok cazip bir seçenek hâline getiriyor.
Hürmüz Boğazı'nın kapatılması bölgedeki tedariki zaten zorlaştırmıştı. Buna Asya ülkelerinin rafine akaryakıt ihracatına getirdiği yasaklar da eklendi. Tüm bu etkenler, elektrikli araçlara geçiş sürecini görülmemiş bir hızda tetikliyor.
Çinli üreticilerin pazar hakimiyeti
Nisan ayı başındaki Bangkok Otomobil Fuarı, bu eğilimin en net göstergelerinden biri oldu. Fuar kapsamında Çinli marka BYD, Toyota'yı geride bırakarak en fazla siparişi almayı başardı.
Benchmark Mineral Intelligence verileri de bu patlamayı doğruluyor. Sadece mart ayında küresel çapta satılan 1,75 milyon elektrikli araç, bir önceki aya göre yüzde 66'lık devasa bir sıçramayı ifade ediyor.
Singapur Teknoloji ve Tasarım Üniversitesi'nden (SUTD) Samuel Chng söz konusu tabloyu şöyle açıklıyor: "Elektrikli araçlar artık sadece bir iklim çözümü olarak görülmüyor. Aynı zamanda ithal enerjiye olan bağımlılığı azaltmanın bir yolu olarak değerlendiriliyor."
Singapur Ulusal Üniversitesi'nden (NUS) Lawrence Loh ise enerji krizinin etkisine dikkat çekiyor. Loh, krizin elektrikli araçlara geçişi iklim mesajlarından çok daha hızlı sağladığını belirtiyor ve durumu özetliyor: "Nihayetinde bu cebinize neyin dokunduğuyla ilgili bir durum. İran savaşı ise cebinize anında dokunuyor."
İnovasyon ve yerel ortaklıklar
Çin, 2009'dan bu yana elektrikli araç endüstrisine 230 milyar doları aşan yatırım yaptı. Bu devasa bütçe, pazar içindeki rekabeti ve inovasyonu büyük ölçüde körükledi.
Nanyang Teknoloji Üniversitesi'nden (NTU) Chan Siew Hwa, artan rekabetin batarya maliyetlerini düşürdüğünü ve araçları çok daha erişilebilir kıldığını vurguluyor. Öyle ki, rekabet sayesinde bir BYD otomobili, rakibi Tesla'dan 20 bin dolara kadar daha ucuza mal olabiliyor.
NUS Enerji Çalışmaları Enstitüsü'nden Kim Jeong Won'a göre Asyalı üreticiler, yapay zekâ destekli asistanlar gibi donanımları da aynı fiyat bareminde sunarak tüketiciyi cezbediyor.
Güneydoğu Asya pazarında yerel holdinglerle kurulan distribütörlük ortaklıkları da meyvesini vermeye başladı. Pazarın büyümesiyle birlikte, Vietnamlı VinFast gibi yerel üreticiler satışlarını ikiye katlıyor.
Singapur gibi ülkelerde ise devlet teşvikleri ve hızlı şarj istasyonu gibi altyapı projeleri bu büyümeyi doğrudan destekliyor. Öte yandan Japonya ve Güney Kore gibi ülkeler tamamen elektrikli araçlar yerine ağırlıklı olarak hibrit modellere yönelerek daha temkinli bir tutum sergiliyor.
Elektrikli araçlar her derde deva değil
Pazardaki hızlı büyümeye rağmen uzmanlar uyarıyor. Hâkim görüşe göre elektrikli araçlar, yeşil dönüşüm ve enerji güvenliği sorunlarını tek başına çözemez.
NTU'dan Chan, Güneydoğu Asya'nın elektrik üretiminde fosil yakıtlara olan bağımlılığına dikkat çekiyor. Bir ülkenin elektrik şebekesi temiz olmadığı sürece, karbon emisyonlarının sadece üretim kaynağına kaydırılmış olacağını hatırlatılıyor.
NUS'tan şehir planlama uzmanı Shengxiao (Alex) Li ise lityum iyon bataryaların risklerine işaret ediyor. Li, bu bataryaların zorlu geri dönüşüm süreçlerine ve barındırdığı yangın ihtimallerine vurgu yapıyor.
Li ayrıca işin ekonomik boyutuna dair farklı bir parantez açıyor: "Sigorta ve kullanım ömrü gibi tüm faktörleri kapsayan yaşam döngüsü maliyetlerini düşündüğünüzde başka bir tablo ortaya çıkıyor. Bu tabloda elektrikli araçlar, mil başına benzinli araçlardan nihayetinde daha pahalıya mal olabilir."
Lufthansa'dan kritik karar! 20 bin uçuş iptal edilecek
İran: ABD ile ateşkesin uzatılması yönünde talebimiz olmadı
Benzinli mi, elektrikli mi? Hangisi daha ekonomik