Yazdır
ABD Başkanı Donald Trump, görev süresi boyunca Grönland’ı ülkesine katma isteğini sık sık gündeme getiriyor. Trump, bu hamleyle ABD’nin büyüme ve güç politikasını ileri taşıyacağını belirtiyor. Ancak tarih, ABD’nin toprak genişletme hamlelerinin sadece modern bir politika olmadığını, yüzyıllar boyunca çeşitli yöntemlerle sürdüğünü gösteriyor.
ABD tarihinden toprak satın alma örnekleri
ABD’nin toprak genişlemesi, ülkenin kuruluşundan kısa bir süre sonra başladı. 1803’te Başkan Thomas Jefferson, Napolyon’un Fransa’sından Louisiana Bölgesi’ni 15 milyon dolar karşılığında satın aldı. Bu anlaşma, Mississippi Vadisi ve stratejik New Orleans limanının ABD’nin kontrolüne geçmesini sağladı ve ülkenin alanını iki katına çıkardı.
1848’de ise ABD, Meksika ile yapılan savaşın ardından Teksas, California, New Mexico, Arizona, Nevada ve Utah gibi geniş toprakları Guadalupe-Hidalgo Anlaşması ile ele geçirdi. Bu süreçte ABD, hem askeri güç hem de diplomatik baskı kullanarak topraklarını genişletti.
1853’te Meksika’dan La Mesilla bölgesi, 10 milyon dolar karşılığında satın alındı. Bu alım, ABD’nin Pasifik’e ulaşacak bir demiryolu inşa etme hedefi ve güney eyaletlerin ekonomik çıkarları doğrultusunda gerçekleşti.
1867’de ABD, Rusya’dan Alaska’yı 7,2 milyon dolara aldı. İlk başta eleştirilen bu satın alma, altın ve petrol yataklarının keşfi ile Soğuk Savaş döneminde stratejik önem kazandı.
1917’de ABD, Karayipler’deki Virgin Adaları’nı Danimarka’dan satın aldı. Bu anlaşma sırasında ABD, adaların stratejik limanlarını güvence altına almayı amaçladı ve Danimarka’nın Karayipler’deki çıkarlarını korumasını şart koştu.
Trump’ın Grönland hamlesi
Trump’ın gündeme getirdiği Grönland planı, ABD’nin tarih boyunca toprakları farklı yollarla genişletme geleneğini hatırlatıyor. Danimarka’dan adayı satın alma veya zorla ele geçirme seçeneği üzerinde duruluyor. Geçmişte olduğu gibi, ABD’nin stratejik öneme sahip topraklara yönelmesi, hem ekonomik hem de askeri çıkarları gözetiyor.
Tarihçiler, Grönland hamlesinin Louisiana, Alaska veya Virgin Adaları satın almalarıyla benzer bir mantığa sahip olduğunu belirtiyor. Washington, kritik bölgeleri diğer güçlerin eline geçmeden kendi kontrolüne almak istiyor.
Trump’ın planları hayata geçerse, ABD’nin toprak genişleme geleneği modern bir örnekle yeniden tartışma konusu olacak. (BBC Türkçe)
İşte Trump’ın gizli İran planı!
Trump: Grönland anlaşması süresiz, istediğimiz her şeyi yapabiliriz