Özelleştirmede yargıya bypass

TÜPRAŞ’ın yanı sıra Seka, Eti Alüminyum, Kuşadası ve Çeşme Limanı özelleştirmesinde yargıyı bypass eden ilk Bakanlar Kurulu kararı, dün Resmi Gazete’de yayınlandı. Bugüne kadar defalarca yargıya taşınan 5 özelleştirmede yargının verdiği kararlar bundan böyle uygulanmayacak.
Söz Bakanlar Kurulu’nda
Bakanlar Kurulu, bazı özelleştirme işlemleri hakkında verilen yargı kararlarının uygulanmasında ortaya çıkan fiili imkansızlık nedeniyle Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’nca (ÖİB) yapılmış iş ve işlemlerin devam ettirilerek sonuçlandırılmasını kararlaştırdı. Bakanlar Kurulu, devir ve teslim işlemleri tamamlanan özelleştirmeler için verilen yargı kararlarının uygulanmasında ortaya çıkan “Fiili imkansızlık” nedeniyle 5 özelleştirmeyi iptal eden yargı kararlarıyla ilgili geriye ve ileriye yönelik herhangi bir işlem yapılmamasına karar verdi. ÖİB’nin bu yönde yapılmış olan işlemlerinin devam ettirilerek sonuçlandırılması da kararlaştırıldı.
Yasal engeller kaldırıldı
Resmi Gazete’de yayınlanan kararla yargının iptal ettiği bazı özelleştirmelerin önündeki yasal engeller kaldırılmış oldu.
Böylece yargı kararıyla iptal edilen Tüpraş’ın yüzde 14.76 hissesinin satışı,
SEKA Selüloz ve Kağıt Fabrikaları A.Ş.’ye ait Balıkesir İşletmesinin devri,
Denizcilik İşletmeleri A.Ş.’ye ait Kuşadası Limanının özelleştirilmesi,
Türkiye Denizcilik İşletmeleri A.Ş.’ye ait Çeşme Limanının özelleştirilmesi,
Seydişehir Eti Alüminyum A.Ş.’nin satışının önü açılıyor.
Hukuk devletinde görülmemiş durum
PETROL İş Genel Başkanı Mustafa Öztaşkın da Bakanlar Kurulu kararıyla anayasanın by pass edildiğini savundu. Kararın üst düzey yöneticileri aklamaya yönelik olduğunu dile getiren Öztaşkın, “Hukuk devletinde pek görülmeyen bir şey. Usulen kuruluşların geri alınması için dava açılmıştı. Bir süre önce ÖİB bu davadan feragat etti.”
Özelleştirmede kritik süreç
YARGI kararını yok sayan düzenlemeyi içeren sürpriz madde geçtiğimiz nisan ayında Meclis’te görüşülen torba kanununa son dakikada eklenmişti. Kanuna eklenen maddeyle, özelleştirme ihaleleri konusunda yargının verdiği kararlar, yok sayılarak son sözü Bakanlar Kurulu söylüyor. Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren özelleştirmelerle ilgili kritik süreç şöyle gelişti:
2005 yılında Cengiz İnşaat’a satılan Seydişehir Alüminyum için Danıştay 2007’de satış kararının iptali yönünde karar aldı. Özelleştirme Yüksek Kurulu’na (ÖYK) iadesi istenen Seydişehir Alüminyum için 5 yıl boyunca herhangi bir işlem yapılmadı.
1990 yılında özelleştirme kapsamına alınan Tüpraş için de ilk ihale 2004’te yapıldı. İhalenin ardından Petrol-İş’in İdare Mahkemesi’ne açtığı davada yürütmeyi durdurma kararı alındı. ÖİB’nin 2005’teki ikinci denemesi de Petrol-İş’in açtığı davayla durdu. Daha sonra Koç-Shell ortaklığına satılan Tüpraş için Danıştay’ın aldığı yürütmeyi durdurma kararı için fiilen imkansızlık içerdiği öne sürülmüştü.
Albayraklar’a 2003’te devredilen SEKA için satılmasında kamu yararı ve özelleştirmenin amacına uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle yürütmeyi durdurma kararı, ardından da iptal verildi. Beş karara rağmen Balıkesir SEKA Albayraklar’dan alınamadı.
Anayasa’ya açık şekilde aykırı
CHP Grup Başkanvekili Akif Hamzaçebi, kararı Anayasa Mahkemesi’ne taşıyacaklarını bildirdi. Hamzaçebi, sözlerini şöyle sürdürdü: “Gerek Tüpraş’ta gerek Seka’da özelleştirmeye ilişkin yargının yürütmeyi durdurma ve iptal kararlarının gereği zamanında yerine getirilmemiştir. Şimdi ‘iş geri dönülümez bir noktaya geldi’ deyip ‘yapılacak bir işlem yok’ demek yargı kararlarını tanımamak demektir. Yargı kararlarının gereği zamanında yerine getirilmiş olsaydı kararlar verildiği zaman kararlara uyulmuş olsaydı geri dönülemez bir nokta söz konusu olmayacaktı. Anayasa Mahkemesi’nde dava açmanın hazırlığı içindeyiz. Kanun 10 Mayıs itibariyle yayınlandı. Bunun için 60 günlük süremiz var, gerekli çalışmayı yapıyoruz.”