Operasyonun maliyeti ne oldu

Hafta başında başlayan operasyon ekonomik faturası açısından da tarihe not edildi. Sadece hisse senedi piyasasına bakıldığında, pazartesi gününü 557 milyar liralık piyasa değerinden kapatan borsa, operasyonun gerçekleştiği salı gününü 527 milyar 980 milyon liralık değerden noktaladı. Yani borsada işlem gören Türk şirketlerinin bir günlük kaybı 29 milyar lira olarak kayıtlara geçti. Yaşananların sadece borsaya maliyeti 100 milyar lira sınırına dayandı.




​FAİZİN YÜKÜ TEK BAŞINA 8 MİLYAR $
 
Döviz ve borsa tarafındaki olumsuzluklarla beraber, faizlere baktığımızda ise operasyon öncesi 8,8 seviyelerinde olan gösterge tahvil faizi 0,8 puan artarak bugün itibariyle 9,6 seviyesine yükseldi. Basit bir hesaplama yapacak olursak, Türkiye’deki kredi hacminin 1 triyon lirayı aştığı son dönemde, faizlerdeki bu 0,8 puanlık artış ekonomiye 8 milyar liralık bir yük getirmiş durumda. Kurlardaki bu hareketi yorumlayan MÜSİAD Başkanı Nail Olpak, “TL, gelişmekte olan ülkelere göre en büyük darbeyi aldı. Bu kayıp Gezi’den sonraki en büyük ikinci kayıp” dedi.

ENFLASYON OLARAK GERİ DÖNER

Fakat etki sadece borsayla sınırlı kalmadı. Olaylar sonrası yükseliş eğilimine giren dolar, dün 2.09’la tarihi zirvesine çıktı. Uzmanlar, borsada çalkantının şirketler üzerindeki etkisi bir yana, dolardaki yükselişin önümüzdeki dönemde vatandaşa ‘enflasyon’ olarak geri döneceğini söylüyor. Yine uzmanlara göre sadece tahvil-dövizin yükselişi ve borsanın düşüşünün ülke ekonomisine faturası 200 milyar liraya yaklaştı. Bunun bir de özel sektör tarafı var… İstihdamın bel kemiği diyebileceğimiz konut sektörü ve perakendeciler endişeli… Tedirginliğin kaynağı, yaşananların Türkiye’nin on yıllardır hayalini kurduğu ‘ekonomik istikrar’a gölge düşürmesi riski...  

SADECE SEKTÖRE DEĞİ, ÜLKEYE ZARAR

İnanlar İnsaat Yönetim Kurulu Başkanı Serdar İnan: Bu karmaşanın memlekete bir faydası yok, kime faydası var ona bakmak lazım. İstikrara ihtiyacı olan bir ülkeyiz. Yabancı yatırımcılar her hangi bir karmaşada tedirgin oluyor. Bu durum sadece gayrimenkul sektörünü değil tüm ülkeyi etkiler… Amaç saptırılıyor. Bu süreçteki yalan yanlış bilgiler karmaşaya ve olayların seyrini etkiliyor. Dikkat edilmeli, bu sürecin sonucu herkesi etkiler…

KAZANIMLARI HEBA ETMEYE HAKKINIZ YOK

Cengiz Holding Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Cengiz: Ekonomimiz bu kadar iyi giderken, olayların bu şekilde gündeme gelmesini doğru bulmuyorum. 10-11 yılda büyük emeklerle, büyük çabalarla gelinen noktayı kimsenin 2-3 günde heba etmeye hakkı yok. Bir suçlu varsa elbette cezasını çeksin. Piyasaların durumu ortada. Böyle devam ederse yalnız işadamları değil,  bütün halk da bundan zarar görecek.

BU İZMEYİ KOLAY YAKALAMADIK


Orka Grup Yönetim Kurulu Başkanı Süleyman Orakçıoğlu: Ülke hepimizin. Kırılganlıklar, birtakım sorular olabilir. Önemli olan aklı selimin hakim olması. Bu ivme kolay yakalanmadı. Kaybedilince anlaşılıyor. Birtakım şeyler netleşmeden öngörülerle konuşulmamalı! Türkiye’ye bu durum ne getirir onu bilmek gerekiyor. Ayrıca bu durum kime yarıyor ona bakmak lazım. Mevcut yakalanan ivmeyle kolay değil bunlar, bu belirsizliğin içinde senaryolar üretmenin aynı zamanda piyasalarda tedirginlik yaratmaya çalışmanın gereği yok.”

BİZ ÜLKESİNİ SEVEN İNSANLARIZ AMA ŞEVKİMİZ KAÇIYOR

Dap Yapı Yönetim Kurulu Başkan Ziya Yılmaz: İnsanlara iş yaptıran ülke aşkıdır, motivasyondur. Eğer işadamları bu motivasyonlarını kaybederse o duygu bir daha kolay kolay geri gelmez. Biz bu motivasyonumuzu ne yazık ki kaybediyoruz.  Unutulmasın ki bir ülke ancak markaları kadar,  işadamları kadar güçlüdür. Ve bir iş insanı belli bir noktaya geldikten sonra artık kendisi için çalışmaz, ülkesi için çalışır.  Biz ülkesini seven insanlar olarak elbette çalışmaya devam edeceğiz. Ama şevkimiz kaçtı.

TÜSİAD: KİŞİSEL HAKLARA SAYGI...
TÜSİAD Başkanı Muharrem Yılmaz: Kişilerin mağduriyetine yol açacak hataları tekrar etmemek gerek. Bunlar tedirginlik yaratıyor ve hukuk devleti ilkeleri çerçevesi içerisinde hızlı bir şekilde çözümlenmesini diliyorum. Kimsenin kişilik hakkının zedelenmemesi, daha önce bazı büyük davalarda gözlenen ve kişilerin mağduriyetine yol açan hataların tekrarlanmaması ve tüm sürecin hukukun üstünlüğüne olan güvenimizi destekleyecek şekilde gerçekleşmesi beklentimizdir.”


KUR ARTIŞI CEBİMİZİ ETKİLİYOR


İktisatçı Prof. Dr. Taner Berksoy da risk algısındaki bozulmaya dikkat çekerek “Kur arttığı zaman bu fiyatlara da yansır. İthalat fiyatları yükselir. Bu da önüne geçilemezse enflasyona yansır. Böylece hem enflasyondan etkilenir vatandaş, hem de ithal olan ürünlere, benzine, doğalgaza ve enerjiye  gelecek zamdan etkilenir” diyor…

İSTİKRARA SAHİP ÇIKALIM


MÜSİAD Başkanı Nail Olpak: İş adamları hem kendi firmalarının hem de ülkenin ekonomisinin gelişmesine katkı sağlar. Bekledikleri üç önemli unsur var: Huzur, güven ve istikrar. Bu sağlandığı takdirde geçtiğimiz 10 yılda gördük ki ülkemizde çok güzel şeyler oluyor. Biz bu olayın adli cephesinde ne olduğuyla ilgilenmiyoruz. Hep birlikte huzur, güven, istikrar ortamına sahip çıkmamız bizim önceliğimizdir. Buna ihtiyacımız var.”
DÖVİZ AÇIĞI RİSKİ YARATIYOR

Gündem yorumlayan ekonomist Mahfi Eğilmez ise özel sektörün 160 milyar dolarlık döviz açığına dikkat çekti: “Özel sektörün 160 milyar dolar açık pozisyonu vardı. Eğer kapatmadılarsa zarar büyük olur. Ayrıca kurun artması yeni zamların gelmesi demek.”

ÖZGÜL ÖZTÜRK/BURÇİN GÖKTAN /Akşam