Krizden alınması gereken 5 ders

CNN Money Hatırlanacağı gibi, o dönemde yaşanan soluksuz düşüş ilk önce, ABD devletinin, tahvilleri birçok emeklilik fonunun portföyünde baş köşede bulunan mortgage devleri Fannie Mae ve Freddie Mac'i, kontrolüne altına alması ile başlamıştı. Bunu takip eden süreçte, finansal kriz yatırım bankalarına da sıçramış, Lehman Brothers, konut kredilerine endeksli tahvillerinden kaynaklanan ağır yüke dayanamayarak batmış, Merrill Lynch de, Bank of America'ya (BOA) satılmaya zorlanmıştı. Her ne kadar, bu sene endeksler kayıplarının yarısını geri alıp, yatırımcıları bir nebze olsun rahatlasa da, bunun daha önce yaşanan acıları unutturmasına da izin vermemek gerekiyor. Bu nedenle, 2008 krizinden alınan ve yatırımcıların gelecekteki olası krizlerden daha az etkilenmesine yardım edecek beş ders şöyle sıralanabilir: 1) Yatırımları farklı enstrümanlara dağıtmak hala geçerli bir yöntem. Ancak, bunun tam bir garanti sağlamasını beklemeyin. Krizin ardından, geleneksel yatırımları hisse, sabit getirili kıymet ve nakit arasında dağıtma stratejisinin iflas ettiğini düşünmüş olabilirsiniz. Yine de rakamlar, bu yatırım araçları büyük değer kaybına uğramış olsa da, çeşitlendirmenin daha fazla zararı engellediğini gösteriyor. 2) Dünya artık daha riskli ve böyle de olmaya devam edecek. Yale Üniversitesi öğretim üyesi Profesör Roger Ibbotson, bizi istikrarsız bir ekonomik dönemin beklediğini söylerken, krizin ruhsal çöküntüsünü yaşayan yatırımcıların, gelecek kötü haberler karşısında aşırı tepki vereceğini öngörüyor. Ibbotson, bu nedenle de yatırımcıların portföylerinin risk düzeyini azaltmalarının daha iyi olacağı görüşünde. 3) Gerçek portföy çeşitlendirmesini elde etmek göründüğünden daha zordur. AIG, Lehman gibi finans devleri geçen sonbaharda sıkıntılı bir sürece girerken, yatırımcılar da Wall Street'teki sıkıntıların kendi portföylerini erittiğini gördüler. Bu nedenle yatırımcıların portföylerinin dengesinin görebilmeleri gerekiyor. Bir diğer yöntem de hisse fonlarına yatırım yapmaları. 4) Piyasada oluşan bir balonu görmek zordur. Riskleri azaltmaya yönelik vadeli işlemler yapmak ise daha zordur. Yatırımcının piyasada oluşan bir balonun patlamasının yaratacağı etkilerden korunması zor olduğundan kısa-uzun pozisyonlu fonlar gibi riski azaltmaya yönelik alternatif işlemler cazip hale gelebilir. 5) Piyasanın zamanlamasını yapamazsınız ama kendi zamanlamanızı yapabilirsiniz. Ünlü yatırımcı Warren Buffet, piyasanın yönünü önceden tahmin eden bir kaç kişi çıksa da, toplumun büyük çoğunluğunun bunu tahmin etmekte oldukça kötü performans sergilediğine dikkat çeker. Bu yüzden, yatırımcılara, emekliliğin her geçen sene daha da yaklaştığı uyarısı yapan uzmanlar, geçen zaman içerisinde yüksek getirili hisse senetlerin yatırım sepeti içerisindeki yerini azaltılmasını önerdi. Uzmanlara göre, bu dönemde risk taşıyan bu tip yatırım araçlarından çok ek nakit rezervleri oluşturmak daha fazla önem taşıyor. HÜRRİYET.COM.TR/EKONET