İspanya'nın şampiyonluğu ekonomiye ne kazandıracak?

İspanya’nın 2026 FIFA Dünya Kupası finalinde Arjantin’i 1-0 yenerek şampiyonluğa ulaşması, ülkede büyük bir coşku yaratırken zaferin ekonomik etkileri de tartışılmaya başlandı.

Ferran Torres’in uzatma dakikalarında attığı golle kupaya uzanan İspanya, 2010’dan sonra tarihindeki ikinci dünya şampiyonluğunu elde etti. Şampiyonluk, İspanya Futbol Federasyonu’na doğrudan önemli bir gelir sağlarken ülke ekonomisine de ölçülebilir ancak sınırlı süreli bir destek sunabilir.

FIFA’dan 50 milyon dolarlık ödül

FIFA, 48 takımın mücadele ettiği turnuva için toplam 655 milyon dolarlık ödül havuzu oluşturdu. Dünya şampiyonu İspanya’ya bu havuzdan 50 milyon dolar, güncel kurla yaklaşık 43,7 milyon euro ödenecek.

Bu tutar, Arjantin’in 2022 Dünya Kupası şampiyonluğu sonrasında aldığı 42 milyon dolarlık ödülün de üzerine çıktı.

Ödül parasının bir bölümü futbolcular, teknik heyet ve destek ekibi arasında paylaştırılacak. Geriye kalan bölüm ise İspanya Futbol Federasyonu’nun işletme giderleri ve futbolu geliştirme programları için kullanılacak.

Devlete 6 milyon euroluk vergi geliri

Şampiyonluk primleri İspanya’ya vergi geliri de sağlayacak. İspanya’da ikamet eden 17 milli futbolcudan yaklaşık 6 milyon euro vergi alınması bekleniyor.

Bu gelirin yaklaşık 4,4 milyon eurosunun merkezi vergi idaresine aktarılacağı, kalan tutarın ise Navarra ve Bask bölgesindeki yerel hazinelere gideceği hesaplanıyor.

Ekonomiye 4 milyar euroluk katkı sağlayabilir

Dünya Kupası zaferinin ekonomiye sağlayacağı dolaylı katkının ise doğrudan ödül gelirinden çok daha yüksek olabileceği belirtiliyor.

Aberdeen Üniversitesi ekonomistlerinden Marco Mello’nun araştırmasına göre Dünya Kupası’nı kazanmak, şampiyon ülkenin yıllık gayrisafi yurt içi hasıla büyümesini finalin ardından gelen iki çeyrekte en az 0,48 puan artırabiliyor. Ancak bu etkinin daha sonraki dönemlerde zayıfladığı ifade ediliyor.

Freedom24 Iberia Direktörü Pedro Santa Cruz, söz konusu tahmini İspanya’nın 1,69 trilyon euroluk ekonomisine uyarladığında şampiyonluğun yaklaşık 4 milyar euroluk ilave ekonomik hareketlilik yaratabileceğini belirtiyor.

Asıl katkı ihracattan gelebilir

Araştırmalara göre şampiyonluğun ekonomik etkisi yalnızca taraftarların bar, restoran ve mağazalarda yaptığı harcamalardan kaynaklanmıyor.

Dünya Kupası zaferi, şampiyon ülke açısından küresel ölçekte büyük bir tanıtım kampanyası işlevi görüyor. Ülkenin görünürlüğünün artması, mal ve hizmet ihracatındaki büyümeyi destekleyebiliyor.

Mello’nun çalışmasına göre şampiyon ülkelerin ihracat büyümesi, Dünya Kupası zaferinin ardından 5 ila 6 puan daha hızlı gerçekleşebiliyor. Turizm, perakende, konaklama ve hizmet sektörlerinin de artan uluslararası ilgiden yararlanması bekleniyor.

Bar ve restoran harcamaları arttı

Turnuva sırasında İspanya’daki tüketim hareketliliği de dikkat çekici seviyelere ulaştı.

Ödeme platformu Square’in verilerine göre İspanya’nın grup maçlarının oynandığı günlerde bar ve restoranlardaki işlemler yüzde 36 arttı. Sevilla’da ise artış yüzde 66’ya kadar yükseldi.

Şampiyon takımın Madrid’de düzenlenecek kutlamalarında bir milyondan fazla kişinin sokaklara çıkması bekleniyor. Bu hareketliliğin yeme-içme, ulaşım, konaklama ve perakende sektörlerinde kısa süreli bir gelir artışı yaratacağı tahmin ediliyor.

Ekonomik sorunları tek başına çözemez

Ekonomistler, şampiyonluğun yaratacağı olumlu havanın ülkenin temel ekonomik sorunlarını ortadan kaldırmayacağı uyarısında bulunuyor.

Bar ve restoranlarda görülen harcama artışının tamamı ekonomiye giren yeni para anlamına gelmiyor. Tüketicilerin başka alanlarda yapacakları harcamaları maç günlerinde eğlence ve yeme-içme sektörüne kaydırması da rakamların yükselmesinde etkili oluyor.

İspanya’nın 2010 Dünya Kupası zaferi de bu konuda önemli bir örnek oluşturuyor. Ülke, kupayı kazandığı dönemde yüzde 20’ye yaklaşan işsizlik ve bankacılık kriziyle mücadele ediyordu. Şampiyonluk toplumda büyük bir moral etkisi yaratsa da bu yapısal ekonomik sorunları çözemedi.

Bu nedenle 2026 şampiyonluğunun İspanya’ya milyarlarca euroluk katkı sağlayabileceği değerlendirilse de etkinin ağırlıklı olarak ihracat, ülke tanıtımı ve kısa vadeli tüketim artışıyla sınırlı kalması bekleniyor. (euronews)