İflastan alınan şirket yine iflas etti

Fransız ve Türk ortaklar imalatın nerede yapılacağı konusunda anlaşamayınca motosiklet ve otomobil karışımı, 3 tekerlekli ve yüzde 100 elektrik motoru ile çalışan Tilter’i üretecek olan firma iflas başvurusu yaptı. Türk ortakların yatırımı Türkiye’de yapmasının kabul edilmemesi üzerine bu gelişmelerin yaşandığı iddia edildi.
Türkiye’den üç girişimci, Brightwell Holding Başkanı Alphan Manas, B Plas Başkanı Celal Gökçen ve Orhan Holding Başkanı Murat Orhan’ın Fransa'da satın aldığı elektrikli araç şirketi iflas başvurusunda bulundu.
Brightwell Holding, Orhan Holding ve B Plas'tan oluşan konsorsiyum, 2010 yılında Fransa’da elektrikli araç Tilter’i geliştiren SynergEthic şirketine ortak olmuştu.
Tilter projesinde Fransız Şirkette 12 kişi çalışıyordu. Ar-Ge’si tamamlanan Tilter aracı üretim safhasına gelmişti.
DÜNYA Gazetesi’nin aldığı bilgiye göre, Türk ortaklar ile Tilter’i geliştiren Fransız SynergEthic firmasının kurucusu Eric Prose, aracın nerede üretileceği konusunda anlaşamadı. Türk şirketleri Tilter’i Türkiye’de üretmek isterken, Eric Prose buna karşı çıktı.
Görüş ayrılığı giderilemeyince sermaye aktarılmadı ve 5 Haziran’da Fransa’da iflas başvurusunda bulunuldu.
Motosiklet ve otomobil karışımı, 3 tekerlekli ve yüzde 100 elektrik motoru ile çalışan Tilter, ilk kez geçtiğimiz yıl Cenevre’de düzenlenen otomobil fuarında kamuoyuna tanıtılmıştı.
Türkiye’de elektrik araç üretmek isteyen Brightwell Holding’in patronu Alpan Manas, önce Fransa’da finansman sıkıntısı çeken Heuliez’i almak istemiş, İnci Akü ve oto yan sanayi firması B Plas ile birlikte teklif sunmuş ancak Fransa’da o dönemdeki hükümetin elektrikli otomobil teknolojisine sahip Heuliez’in Türk sermayesine geçmesini istememesi nedeniyle Türk şirketlerinin girişimi sonuçsuz kalmıştı.
Heuliez'i alamayan Alphan Manas, bu kez B Plas Başkanı Celal Gökçen ve Orhan Holding Başkanı Murat Orhan’la ortaklık kurarak, Fransa’da elektrikli araç teknolojisine sahip bir başka proje olan Tilter'in üreticisi SynergEthic’in hisselerini satın aldı. Tilter aracını geliştiren girişimci Eric Prose, kurucusu olduğu SynergEthic firmasının yüzde 20 hissesini elinde tuttu ve kalan yüzde 80 hisseyi de 5 milyon euro yatırım taahhüdü karşılığında Türk firmalarına sattı. Tilter’in 2012 yılında piyasaya çıkarılması hedefleniyordu.
Zamanında yatırım yapılmadı proje öldü
SynergEthic’in sahibi Eric Prose, DÜNYA Gazetesi’ne yaptığı açıklamada, Tilter’i iflasa götüren süreçten dolayı Türk ortakları suçladı.
Türk şirketlerinden projeye şimdiye kadar 1.3 milyon Euro kaynak aktarıldığı, Fransız hükümetinin de bölgesel destek dahil projeye 4 milyon euro destek sağladığı bilgisini veren Prose, “ Türk ortaklar projeye ilgilerini kaybettiler. Sözlerinde durmayarak, projeye geç yatırım yaparak Ar-Ge sonuçlarının ve diğer gelişmelerin gecikmesine yol açtılar. Finansman açısından şirket iflas eşiğine geldiğinde ise birkaç milyon euroluk yeni yatırımcı bulmaya çalıştık ama Türk hissedarlar hisselerini en yüksek fiyata satmaya çalışınca yeni hissedarların gelmesine engel oldular” diye konuştu.
Türk ortakların Ar-Ge projesinin yürütme aşamasında bilgileri olmadığı için, projenin uygun bir şekilde anlaşılmasına engel olduklarını ileri süren Eric Prose, şunları söyledi: “Herkes biliyor ki otomotiv sektöründe bir araç geliştirmek öyle 100 bin euro ile yapılacak bir şey değil. Mesela Renault’un Twizzy projesinin maliyeti 62 milyon eurodur. Türk hissedarlar, zamanında yatırım yapmayarak, şirketin sermayesini kilitleyerek ve şirket kurucularının tavsiyelerini dinlemeyerek Tilter projesini öldürdüler. Bu ürün evrensel bir ürün olarak kabul edilmişti. Bu nedenle iflas çok büyük bir felaket oldu.”
Hem motorsiklet hem otomobil hem elektrikli
Eric Prosé, iki kişiyi taşıyabilecek, dört tekerlekli araçların arasından kolaylıkla geçebilecek, bir motosiklet gibi kolay hareket kabiliyeti olan ve park sorunu olmayan ama daha güvenli, daha konforlu ve sadece elektrikle çalışabilen yeni bir araç geliştirmek amacıyla 2007 yılında Fransa’nın Yvelines bölgesinin Mureaux şehirinde SynergEthic şirketini kurdu. Tilter’in tasarımına bir atölyede başladı. Kısa süre sonra, konsepti beğenen ve ekibe dahil olarak beraber çalışmak isteyenlerin ilgisi ile karşılaştı. Aynı zamanda, yetkili devlet kurumları projeyi beğenerek ilgi duymaya başladılar. Özellikle, yenilikçi projelere mali destek sağlayan devlet kuruluşu olan OSEO ve Yvelines Genel Konseyi araştırma ve geliştirme yardımı çerçevesinde projeye önemli mali destek sağladı.
Proje ortakları, aracın seri imalata geçişi için hayati önem taşıyan prototipi geliştirmeye yardımcı olacak mali destek almaya başladı. Tam bu aşamada Brightwell Holding, B-Plas ve Orhan Holding gibi endüstriyel ve finansal katkı sağlayıcı yeni yatırımcılar, 2010 yılının ortasında projeye yatırımcı ortak olarak katıldılar. Yeni ortakların finansal ve teknik katkılarıyla, bu yeni aracın 2012 yılında piyasaya seri olarak sunulması hedefleniyordu.
Sedat Alp/Dünya