'Gecikme faizlerine denetim şart'

İstanbul Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası (İSMMMO) Başkanı Yahya Arıkan Türkiye’de milyonlarca tüketiciyi yakından ilgilendiren ve yıllık yüzde 50’lere dayanan cep ve sabit telefon, kredi kartları, internet gibi hizmetlerde zamanında ödenmeyen faturalara uygulanan gecikme faiz oranlarının hızla aşağıya çekilmesi gerektiğini vurguladı. Arıkan yıllık mevduat faizi yüzde 8 iken, fatura gecikme cezasının aylık yüzde 4.5 olduğuna dikkat çekti.
İSMMMO Başkanı Yahya Arıkan yaptığı açıklamada, yıllık yüzde 50’lere dayanan gecikme faizlerinin tüketiciyi mağdur ettiğini bildirdi. Yıllık enflasyonun yüzde 6.4, bir yıllık mevduat faizinin yüzde 8, bir yıllık Hazine Bonosu’nun getirisinin yüzde 9’larda olduğu bir ekonomik konjonktürde aylık yüzde 4.5’ları bulan “gecikme faizi cezası” uygulamasının “fahiş” olduğunu belirten Arıkan, özellikle cep ve sabit telefon aboneleri ile kredi kartları kullanıcılarının büyük mağduriyet yaşadığını kaydetti. Arıkan, genelde günlük olarak hesaplanan gecikme cezalarının basit faiz hesabıyla yıllık yüzde 50’lere dayandığını bunun da ekonomik gerçeklikle örtüşmediğinin altını çizdi.
“BİRÇOK AVRUPA ÜLKESİNDE YÜKSEK FAİZ ORANLARINA KARŞI CEZALAR VERİLİYOR”
Bankaların aylık yüzde 1’lerin altındaki faiz oranıyla tüketici kredisi vermek için yarıştığı bir ortamda, kredi kartında gecikme cezasının aylık yüzde 2.26, cep telefonlarında ise yüzde 4.5’i bulduğunu anımsatan Arıkan; gelişmiş ülkelerdeki tüketici koruma uygulamalarını aktararak, birçok Avrupa ülkesinde yüksek faiz oranlarına ve haksız uygulamalara karşı cezalar verildiğini iletti. Türkiye’de tüketicinin korunmasının ancak, tüketicinin üzerindeki mali yüklerden arındırılması ile gerçekleşebileceğini dile getiren İSMMMO Başkanı Arıkan, özellikle GSM ve internet kullanımında yapılacak faturalandırmada kamu üst kurallarının devreye girmesi gerektiğini söyledi. Merkez Bankası’nın kredi kartları faiz oranlarına ilişkin azami faiz oranlarını denetlemesi gibi, GSM ve internette de kullanıcı faturalarında bir düzenlemenin şart olduğunu aktaran Arıkan; Türkiye’de faturasını geç ödeyenlerin yıllık enflasyonun neredeyse 10 katına ulaşan cezalardan kurtarılması gerektiğini vurguladı. Arıkan Türkiye’de yapılan araştırmalara göre faturasını gecikmeli ödeyen tüketici sayısının önemli miktarlarda olduğunu anımsatarak GSM’de bu oranın yüzde 5’ler düzeyinde olduğunun bilindiğini, bu hesapla da 70 milyonu bulan abone sayısına göre 3.5 milyon kişinin bu durumdan mağdur olduğunun kolayca anlaşılabileceğini aktardı.
Arıkan elektrik, doğalgaz ve su faturalarının geç ödenmesinde de günlük olarak hesaplanan cezaların aylık yüzde 2’ler düzeyinde olduğunu anımsatarak bu oranların da düşük olmadığının altını çizdi.
KİM NE KADAR GECİKME FAİZİ UYGULUYOR?
Aylık
Kurum Adı ceza (%)
TURKCELL (GSM) 4
VODAFONE (GSM) 4
AVEA (GSM) 2.76
Türk Telekom (Sabit hat) 4.5
TTNet (İnternet) 4.5
Kredi Kartları (Bankalar) 2.62
TEDAŞ (Elektrik) 2
İGDAŞ (Doğalgaz) 1.95
İSKİ (Su) 1.4