Dünya seçimi nasıl değerlendirdi

İspanyol El Pais gazetesi, 12 Haziran seçimlerini değerlendirirken, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın, Türkiye’nin henüz veremediği, derslerle uğraşmak zorunda kalacağını yazdı. 12 Haziran seçimleri Türkiye’den izleyen İspanyol El Pais gazetesi, Erdoğan'ın geniş bir çoğunlukla kazanmakla birlikte anayasayı tek başına değiştirmek için gerekli sandalye sayısına ulaşamadığına dikkat çekti. Gazete, seçim sırasında içki yasağının uygulandığını, oy verme işlerinin genellikle sakin geçtiğini belirttikten sonra, yarından itibaren Başbakan Erdoğan’ın, Türkiye’nin henüz veremediği, dokuz aylık AKP iktidarı döneminde biriken derslerle karşı karşıya kalacağı yorumunu yaptı.
Bu çerçevede Kürt sorunununun çözülmesi ve AB sürecinin canlandırılması gerektiğine işaret eden gazete, yeni seçilen parlamentonun hazırlayacağı yeni anayasanın yönelişinin ise, seçim sonuçlarının yaratacağı iç dengelerine bağlı olacağı görüşünü de dile getirdi. Haberde Başbakan Erdoğan’ın Fransa veya ABD’deki başkanlık sistemini savunduğunu, CHP’nin ise, “Hükümet üzerinde daha büyük bir kontrol yapabilmek amacıyla” mevcut parlamenter sisteminin devamını istediği vurgulandı.
DEUTSCHE WELLE: TÜRKİYE'NİN YARISI AKP DEDİ
Alman yayın kurulu Deutsche Welle, 12 Haziran seçimin sonuçlarına dikkat çekerek, AKP’nin aldığı gabiliyeti, “Türkiye’nin yarısı ‘AKP’ dedi” sözleriyle değerlendirdi.
Deutsche Welle, kesin olmayan sonuçlara göre AKP’nin oylarının yüzde 50’i aştığına işaret ettiği haberinde ayrıca, seçimlere yeni genel başkanla giren CHP’nin yüzde 25, MHP'nin de yüzde 13 dolayında oy aldığını belirtti. Haberde, “MHP'nin yüzde 10'luk baraja takılıp takılmayacağı merakla bekleniyordu. Ama rahat aştılar” denildi.
BARKEY: YÜZDE 50'YE RAĞMEN DAHA FAZLA UZLAŞIYA GİDİLECEK
ABD'de Carnegie Endowment adlı düşünce kuruluşunda görev yapan Türkiye uzmanı Henri Barkey, AK Parti'nin yüzde 50 civarında oy almasına rağmen parlamentodaki sandalye sayısının düştüğünü belirterek, ''Aslında bu iyi bir durum, çünkü daha fazla uzlaşıya doğru gidilecek'' dedi.
Henri Barkey, seçim sonuçlarını değerlendirirken, CHP'nin aldığı sonucun biraz hayal kırıklığı yarattığını söyledi. Seçimler öncesinde CHP'nin yüzde 30'lara varan oranlarda yüksek puan alacağının konuşulduğunu belirten Barkey, bunda CHP'nin Ergenekon Davası'nda yargılanan kişileri partisinden milletvekili adayı göstermesinin etkili olduğu yorumunda bulundu. Barkey, bu tercih nedeniyle CHP'nin uzun süre kendi politikalarını anlatmaktan çok neden bu kişileri milletvekili adayı yaptığını açıklamak zorunda kaldığını ve ''Ergenekon'' sanıklarının milletvekili adayı olmasının seçmenleri rahatsız ettiğini kaydetti.
DAHA FAZLA UZLAŞIYA GİDİLECEK
Seçim sonuçlarının ilginç bir tablo ortaya koyduğunu belirten Barkey, AK Parti'nin yüzde 50 civarında oy almasına rağmen, parlamentodaki sandalye sayısının düştüğünü ifade etti. Barkey, ''Aslında bu iyi bir durum. Çünkü daha fazla uzlaşıya doğru gidilecek'' dedi. Ancak diğer yandan yıllarca azınlık oyu aldığı halde Meclis'te çoğunluğu temsil etmekle eleştirilen AK Parti'nin aslında çoğunluğun partisi olduğunu kanıtladığını söyleyen Barkey, ''Bu durum AK Parti'ye hem özgüven kazandıracak hem de Meclis'teki sonuçlar nedeniyle uzlaşı politikasına gitmesini sağlayacak'' dedi.
KASET SKANDALI OLMASAYDI MHP BARAJ ALTINDA KALIRDI
Seçimlere bağımsız milletvekili adayı olarak katılan BDP'lilerin ise ''büyük başarı'' sağladığını ifade eden Barkey, ''BDP, Türkiye'de Kürt sorununda tek adresin kendileri olduğunu ispat etti'' yorumunda bulundu. MHP'nin seçim sonuçları oranını ''şans meselesi'' olarak nitelendiren ve kaset skandalının MHP'ye yönelik bazı sempatiler doğurduğunu belirten Barkey, ''Belki de skandal olmasaydı MHP baraj altında kalabilirdi'' değerlendirmesini yaptı.
Barkey, seçimin en önemli sonucunun Anayasa değişikliğine yönelik olacağına dikkati çekerek, Anayasanın sadece partilerin değil sivil toplum örgütleri, üniversiteler ve tüm kesimleri kapsaması ve artık hazırlanan son anayasa olması gerektiğini söyledi.
AKP'NİN GARANTİ OLMASI YABANCI GAZETECİLERİ KAÇIRTTI
AKP’nin, seçimleri çok rahat kazanacağı anlaşılınca akreditasyon isteyen yurtdışındaki yabancı medya mensupları sayısı 20’yi bulmadı. 12 Haziran seçimleri izlemek üzere yurt dışından Türkiye’ye gelen yabancı medya mensupları sayısı çok düşük kaldı. 2007 seçimleri 170’yi aşan akredite yabancı medya mensuplarınin sayısı bu seçimler, 20 altında kaldı. AKP’nin seçimleri çok rahat kazanacağı anlaşılması üzerine az sayıda yabancı medya mensubu akreditasyon talebinde bulundu.
Seçimler için Basın Yayın Enformasyon Genel Müdürlüğünce Rixos Otelinde kurulan basın merkezinden yaralananan yabancı medya mensubu sayısı çok düşük oldu.
Bu arada, yabancı medya mensuplarına seçimlerin sonuçlarını değerlendirmek ve soruları yanıtlamak üzere herhangi bir hükümet yetkilisi de basın merkezine gelmedi.
BAŞBAKAN'IN KONUŞMASINI 10 AYRI DİLDE YAYINLADI
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın, seçim sonuçlarını değerlendirmek üzere AK Parti Genel Merkezi'nde yaptığı "balkon konuşması"nı, merkezi Fransa'nın Lyon kentinde bulunan Euronews haber kanalı 10 ayrı dilde yayımladı.
Euronews, Başbakan Erdoğan'ın seçimden sonra yaptığı ilk konuşmayı, İngilizce, Fransızca, Almanca, İtalyanca, İspanyolca, Portekizce, Rusça, Arapça, Farsça ve Türkçe olarak abonelerine ulaştırdı.
euronews, Türkiye'nin CHP'nün üstünlüğü olan kıyılarda AKP'nin sürpriz yaparak buraları da aldığı ön plana çıkardı. Tartışılan isimlerin meclise girdiğinin altını çizen euronews kanalı, "Ergenekon davası kapsamında Silivri Cezaevi’nde bulunan ve CHP’den İzmir adayı olarak gösterilen Mustafa Balbay ile birlikte Zonguldak adayı Mehmet Haberal, Denizli adayı İlhan Cihaner ve Ankara adayı Sinan Aygün meclise girmeyi başardı. Bu arada MHP’den İstanbul adayı olarak gösterilen Engin Alan’da milletvekili seçildi" dedi.
TIME: ERDOĞAN'IN EMELLERİ BİRÇOK KİŞİ İÇİN ENDİŞE VERİCİ
Time Başbakan Erdoğan’ın başkanlık emellerinin birçok kişi için endişe verici bir olasılık olduğunu yazdı. Time’da yer alan ve 12 Haziran seçimlerini ele alan bir haberde birçok Türk yorumcu ve siyasetçiyle konuşulurken “Gelecekte olacaklar ince hesaplamalara bağlı. Başbakan Erdoğan üçüncü dönem iktidarını güvence altına almaya hazır, fakat partisine bir anayasa taslağı hazırlaması için muhalefetin oyunu almada uzlaşmasına ihtiyaç bırakmayacak yasama süper çoğunluğu kazanıp kazanmayacağı görülecek” satırlarına yer verildi.
Haberde Başbakan Erdoğan kastedilerek “Daha geniş yetkilerle Fransa ya da Rusya benzeri bir başkanlık sistemine hazırlandığına ilişkin, ilan edilmiş emeli karşısında birçokları için endişe verici bir olasılık” denildi. Time, Uluslararası Kriz Grubu kuruluşundan Hugh Pope’un “Yeni anayasa, yukarıdan aşağı empozeyle değil Kürt ulusal hareketi dâhil gerçek bir konsensusun ürünü olmalı” sözlerine yer verirken, Londra’da yerleşik Kürt İnsan Hakları Projesi Türkiye ve Irak Temsilcisi Mustafa Gündoğdu adlı bir yöneticinin, “Bu seçimler Kürtler için bir referandum gibi. Ne kadar temsilci göndereceklerini ve gelecekte ne olacağına bakıyorlar. Soru, bunun son şans olup olamayacağı” dediğini aktardı.