Doğalgazda yeni dönem

Yeni sisteme göre, şirketler için 5 yıl süreli birim hizmet amortisman bedeli tespit edilecek. Şirketler, bedeli belirlenen tavan üzerine çıkaramayacak. Elde edilen kârın bir bölümü tüketicilere aktarılacak.
İlk ihale süresini tamamlayan şehiriçi doğalgaz dağıtım şirketleri için 1 Ocak 2012'den itibaren 'fiyat tavanı' sistemi uygulanacak. Yeni sistemle şirketlerin gelecek beş yıllık dönemleri için tüketim miktarı, abone sayısı, işletme giderleri, yatırım gibi maliyetleri ve makul getiri unsurları dikkate alınıp tavan belirlenecek. Şirketlerin kilowat saat (kWh) başına alacakları birim hizmet ve amortisman bedeli 'fiyat tavanı'nı geçemeyecek. Ancak isteyen şirket, rekabet için birim hizmet bedelini bu tavanın altında tutabilecek. EPDK kaynaklarına göre, yeni sistem şirketlerin verimliliğini artıracak. Ayrıca tüketiciler faydalanacak; beş yıllık tarife döneminde elde edilen kârın bir bölümü, tüketicilere yansıtılacak.
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun (EPDK) yaptığı şehir içi doğalgaz dağıtım ihalelerinde ilk fiyat dönemi olan 8 yıllık süreler dolmaya başladı. Kurul, 2012'den sonraki gelecek beş yıllık dönem için geçerli olacak tarife sistemi üzerinde yaptığı çalışmaların sonuna geldi. Şirketlerin 1 kWh başına abonelerden aldığı amortisman ve getiri olarak tanımlanan birim hizmet amortisman (BHA) bedeli için öne çıkan metodoloji, fiyat tavanı oldu. Zaman'ın Kurul kaynaklarından aldığı bilgilere göre, birim hizmet bedeli süresi dolan şirketler için fiyat tavanı sistemine geçilecek. Kurul'un fiyatlandırmada yeni bir metot olarak tanımladığı sistemle şirketler için 5 yıl süreli birim hizmet amortisman bedeli belirlenecek. Şirketler, bedeli belirlenen fiyat tavanı üzerine çıkaramayacak. Ancak, isteyen dağıtım şirketi abone sayısını veya satışları artırarak ya da maliyetleri azaltarak tavanın altında birim hizmet bedeli uygulayabilecek. Böylece şirketin kârlılığı artırılabilecek. Kurul yeni sistemde tüketicileri de dikkate aldı. Buna göre, tarife dönemi içerisinde yapılan kârın bir bölümü gelecek tarife döneminde tüketicilere aktarılacak. Kârın hangi oranda ve nasıl aktarılacağına EPDK karar verecek. EPDK kaynakları, "Basit anlatımla tavan fiyatta mal, fiyat tavanında ise hizmet unsurları ağırlıklı dikkate alınır. İkisi tamamen farklı uygulamalardır." diyor. EPDK'nın doğalgaz piyasası için üzerinde çalıştığı fiyat tavanı sistemi, 2002'de hazırlanan doğalgaz piyasası mevzuatında da yer alıyor. Resmi Gazete'de yayınlanan (Kasım 2002) Doğalgaz Piyasası Dağıtım ve Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'ne göre, ilk tarife dönemleri sona eren şirketler için EPDK'ca belirlenecek fiyat tavanı sistemi öngörülüyor. Yönetmeliğin 12. maddesi şöyle: "İhale ile belirlenen birim hizmet ve amortisman bedeli, şartnamede belirlenen süre boyunca uygulanır. Bu sürenin bitiminden itibaren Kurul tarafından fiyat tavanına göre belirlenen birim hizmet ve amortisman bedeli uygulanır." zaman