60 bin TL ile 60 milyon TL'lik vurgun!

İklim değişikliğinin yol açtığı don, sel ve aşırı yağış gibi afetlerle mücadele eden üreticiler, şimdi de organize dolandırıcılık yöntemleriyle karşı karşıya. Çiftçiler, yıllardır ürünlerini düşük fiyata alıp yüksek kârla piyasaya süren bazı tüccar ve komisyoncuların artık işi açıkça vurgunculuğa dönüştürdüğünü söylüyor.

60 bin liralık teminat, milyonluk vurgun

Sabah'tan Betül Alakent'in aktardığına göre sistem oldukça basit işliyor. Bir il ya da ilçede hale girmek isteyen kişi, belediyeye yaklaşık 60 bin lira teminat yatırarak şirket kuruyor. İlk etapta üreticiye güven vermek için tohum, gübre ya da nakit desteği sağlıyor. Hasat zamanı geldiğinde ürünü alıp borç mahsuplaşıyor ve ödemeleri düzenli yaparak güven tesis ediyor.

Ancak 1-2 yıl süren bu “güven inşasının” ardından asıl hamle geliyor. Yüklü miktarda ürünü alan sözde tüccar, çiftçiye çek verip ortadan kayboluyor. Çeklerin ise sahte, fotokopi ya da karşılıksız çıktığı belirtiliyor. Sahte ya da fotokopi çeklerde hukuki hak arama sürecinin de son derece zor olması üreticiyi daha da mağdur ediyor.

Ege’de tablo ağır

Özellikle Ege Bölgesi’nde Muğla’nın Seydikemer ilçesine bağlı Kumluova Mahallesi, Ortaca, İzmir çevresi, Aydın’ın bazı ilçeleri ve Antalya’nın belirli bölgelerinde benzer vakaların arttığı ifade ediliyor. Sadece bu yıl Kumluova’da yaklaşık 13 milyon liralık dolandırıcılık yapıldığı ve konunun yargıya taşındığı bildirildi.

Muğla Seydikemer Ziraat Odası Başkanı Muhsin Gümüş, hem hal içinde hem de dışında faaliyet gösteren profesyonel dolandırıcıların üreticiyi hedef aldığını belirterek, “Üretim aşamasında paraya sıkışan çiftçinin yanına gidip destek oluyor gibi davranıyorlar. Güveni sağladıktan sonra ise ürünü alıp kayboluyorlar” dedi.

Gümüş, 10 yıldır beklenen Hal Yasası’nın çıkarılması gerektiğini vurgulayarak, yeni düzenlemeyle komisyoncu ve tüccarların yüksek teminat yatırmasının sağlanabileceğini, böylece üreticinin alacağını güvence altına alabileceğini dile getirdi.

“Fotokopi çek veriyorlar”

Muğla Ortaca Ziraat Odası Meclis Üyesi Salim Çöllü de her yıl benzer mağduriyetlerin yaşandığını belirterek, “Hale giriş için 60 bin lira yatırıp milyonlarca liralık ürün alıyorlar. Çiftçiye sahte ya da fotokopi çek veriyorlar. Bankada karşılığı olmayan bu çekler yüzünden üreticinin bir yıllık emeği boşa gidiyor” ifadelerini kullandı.

İncirde ödeme krizi

Aydın Buharkent’te ise incir üreticileri farklı bir sorunla karşı karşıya. Ziraat Odası Başkanı Naim Özdamar, bazı aracı ve tüccarların üreticilere yaklaşık 6 aydır ödeme yapmadığını söyledi.

Bu yıl incirde “aflatoksin” gerekçesiyle ihracatın zorlaşacağı yönünde söylemlerle fiyatların baskılandığını belirten Özdamar, üreticinin kilogramı 170-180 liradan satış yapmak zorunda kaldığını, ardından TARİŞ’in alım fiyatını 250 lira olarak açıklamasıyla piyasada karmaşa yaşandığını anlattı.

Üreticiden düşük fiyattan ürün toplayan bazı tüccarların, malı kendi üretimleriymiş gibi kooperatife satmaya çalıştığını, durumun fark edilmesi üzerine alımların durdurulduğunu ifade eden Özdamar, “Şimdi ‘malı satamadık’ diyerek üreticinin parasını ödemeyenler var. Çiftçi 6 aydır alacağını bekliyor” dedi.

Artan maliyetler, iklim riskleri ve finansmana erişim sıkıntısıyla mücadele eden üreticiler, yasal düzenleme yapılmaması halinde sektörün daha büyük bir krizle karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulunuyor.

Çiftçilere tarımsal destekleme ödemesi bugün yapılacak

Sağlıkta büyük vurgun! Rus ve Ermeni mafyasına savaş açtı