Hükümetin 2012 yılı için 3.5 + 4’lük zam önerisini kabul etmeyen memurlar dün Türkiye genelinde iş bıraktı. Ankara’da tren ulaşımı, İstanbul’da ise hastaneler grevden önemli ölçüde etkilendi. Polis, yürüyüş yapmak isteyen Türkiye Kamu-Sen’lilere müdahale etti, biber gazından etkilenen Türkiye Kamu-Sen Başkanı İsmail Koncuk, kendisine gaz sıkan polis hakkında suç duyurusunda bulunacağını belirtti. Yurt genelindeki iş bırakma eyleminin, 25 Kasım 2009’da yapılan genel grevi, katılım bakımından geride bıraktığı belirtildi.
Ankara’daki miting 3 ayrı merkezde oldu. KESK öncülüğündeki grup, Ziya Gökalp Caddesi’nde bir araya gelerek, “Susma sustukça sıra sana gelecek”, “İşçi memur el ele, genel greve” sloganları attı. Türkiye Kamu-Sen’liler, Abdi İpekçi Parkı’nda yaptıkları eylemin ardından, Konfederasyon Genel Merkezi’nin bulunduğu Kızılay’a yürümek istedi. Polis, Sağlık Bakanlığı’nın önünde barikat kurarak grubun yürümesine izin vermedi. Polisler olaya biber gazıyla müdahale etti. Türkiye Kamu-Sen Genel Başkanı İsmail Koncuk ve diğer sendika yöneticilerinin de aralarında bulunduğu çok sayıda eylemci gazdan etkilendi.
Memur-Sen’e bağlı Eğitim-Bir-Sen üyeleri ise Güvenpark’ta oturma eylemi yaptı. Memur-Sen Başkanı Ahmet Gündoğdu, ”Öğretmenler, Mili Eğitim ve Maliye Bakanları eliyle dövülüyorsa buna sessiz kalmayacağız” diye konuştu.
Mersin’de Türk Kamu-Sen üyelerinin Ak Parti İl Başkanlığı’na yürümeye çalışması polisin sert müdahalesiyle karşılaştı. İzmir’deki eyleme katılan ilköğretim öğrencileri ise 4+4+4’lük zorunlu eğitim düzenlemesini protesto etti.
İl binası önünde ampul kırdılar
İstanbul Sütlüce’deki AK Parti il binası önünde toplanan Memur-Sen’e bağlı Eğitim Bir-Sen, Birlik Haber-Sen, Sağlık-Sen üyesi yaklaşık 300 memur da, hükümetin zam teklifini protesto etti. Eylem nedeniyle çevik kuvvet, il binası çevresinde geniş güvenlik önlemleri aldı. İmrahor Caddesi’ni çift yönlü olarak trafiğe kapatan memurlar sık sık ’Direne direne kazanacağız’, ’Hükümet şaşırma sabrımızı taşırma’, ’Bahane değil zam istiyoruz’ şeklinde slogan attı. Caddeyi tamamen trafiğe kapatan memurlar araçların geçişine izin vermedi. Memurlar daha sonra, “Bu ampulü biz yaktık, biz patlatıyoruz’ diyerek ellerindeki ampulleri kırdı. Memurlar bez afiş üzerine basılı olan dev bir memur bordrosunu da Ak Parti İstanbul İl Başkanlığı önüne bıraktı.
Türk Kamu-Sen üyesi yaklaşık 4 bin kişi de saat 12.00’de Taksim Meydanı’nda toplandı. KESK’e bağlı sendikaların toplanma yeri ise İstanbul Tıp Fakültesi önü oldu. Yaklaşık 10 bini aşan eylemciler, saat 12.30 sıralarında kortej halinde, davul-zurna eşliğinde yürüyerek Beyazıt’a geldi.
Deli gömleği giydiler
Türk Sağlık-Sen üyeleri Ankara Üniversitesi İbni Sina Hastanesi önünde bir araya geldi. Türk Sağlık-Sen Başkanı Önder Kahveci, ”Talebimiz, milletvekillerine 15 dakikada yapılan yüzde 45’lik zammın yakınından bile geçmiyordu” dedi. Sağlık çalışanları hükümetin zam teklifini deli gömlekleri giyerek protesto ederken, Büro Emekçileri Sendikası (BES) üyeleri de Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı önünde halay çekti.
Memur zamları 10 yılda hayat pahalılığına yetişemedi
Hükümetin, 2012 için 3.5 + 4’lük zam önerisine rest çekerek alanlara çıkan memur, geride kalan 10 yıl boyunca büyümeden istediği payı alamadı. 10 yıllık dönemde ortalama yüzde 224.9 zam gören memur maaşı, zam belirlenirken kriter alınan TÜFE ve büyüme endeksi toplamının gerisinde kaldı. 10 yılda dana etinde yüzde 200, limonda yüzde 460, domateste yüzde 240’a varan zamlara yetişmeye çalışan memur maaşı, sendikaların tespitine göre 2002 yılı seviyesinden yüzde 14.2 daha geride kaldı.
TÜİK ve Türkiye Kamu-Sen verilerine göre 2002-2012 arasında TÜFE endeksi yüzde 135 arttı. Buna karşın, “mutfak harcamaları” olarak özetlenebilecek zorunlu tüketim mallarındaki ortalama fiyat artışı, TÜFE artışından yüzde 27.2 fazla oldu. 10 yıllık periyotta, bazı ürünlerin artış oranları şöyle gerçekleşti:
Dana eti yüzde 200, limon 460, domates yüzde 240, telefon kontörü yüzde 426, mazot yüzde 267, dolmalık biber yüzde 353, fasülye yüzde 534, nohut yüzde 271, şampuan yüzde 591, mutfak tüpü yüzde 282, kira yüzde 215, beyaz peynir yüzde 263.
Endeksin gerisinde
10 yıllık dönemde ortalama memur maaşı yüzde 224.9, en düşük memur maaşı yüzde 274.9 oranında zamlandı. Ancak, 10 yıllık periyotta TÜFE endeksi yüzde 135, milli gelirdeki reel artış yüzde 68 olurken, memur maaşları ekonomik gelişmelerin gerisinde kaldı. 2002 yılı 100 olarak alındığında TÜFE+büyüme endeksi 10 yılda 359 puana ulaşırken, memur maaş endeksi ise 324’e buldu. Ancak, ek ödemelerden yararlanamayan memur ve emeklilerin maaşı, bu oranlarda zam alamadı. Bu iki kesim, açıklanan TÜFE oranları kadar zam alabildi. Memur zamları, açıklanan TÜFE oranlarıyla paralel hale gelirken kamu çalışanı büyümeden istediği payı alamamış oldu.
10 yıllık periyotta, açlık sınırı da sürekli tırmandı. 2002’de 476 liradan az aylık giren bir ev, “açlık sınırının altında” kabul edilirken, bu miktar 2005’te 729 liraya, 2008’de bin 71 liraya, 2011’de bin 232 liraya ve 2012 Nisan ayı itibarı ile bin 298 TL’ye yükseldi.
Türkiye Kamu-Sen, hükümet ile toplu sözleşme pazarlıklarında bu dönem için, “Kamu görevlileri, ekonomik olarak ülke içinde üretilen mal ve hizmetlerden 2002 yılı seviyesinden yüzde 14.2 daha geridedir” tespitini dile getirdi.
2002 ile 2012 arasında devletin memuruna harcadığı para da azaldı. 2002’de yüzde 6.6 olan personel harcamalarının milli gelirdeki payı yüzde 5.6’ya düştü.
Yüzde 26.9 zam lazım
Maliye Bakanlığı yetkilileri ile toplu sözleşme pazarlığı yapan Türkiye Kamu-Sen, milli gelir dağılımının adaletli olup olmadığını ölçmeye yarayan Gini katsayısı verilerini masaya getirdi. Türkiye Kamu-Sen, “Gini katsayısının OECD ülkeleri ortalamasına yaklaştırılabilmesi için, tüm çalışanlara verilmesi gereken refah payı artışları dikkate alındığında, memur maaşlarının yüzde 26.9 oranında artırılması gerekmektedir” uyarısında bulundu.
Çelik: Zam yapıyoruz greve gidiyorlar
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik, iş bırakan memurların hukuka uygun davranmadığını belirterek, şunları söyledi:
“İş bırakma iç hukukumuzda olmayan bir yaklaşım. Mazeretsiz işe gelmemek bizim kanunlarımızda yok. Almanya’da emeklilik yaşı 66’ya çıkarılmaya çalışıyor. İngiltere’de 490 bin çalışanın azaltılması planlanıyor. İspanya’da memur maaşı yüzde 5 azaltıldı. Fransa’da maaşlarının dondurulması gündemde. Avrupa’da bunlar yaşanırken Türkiye’de memurlar zam yaptığımız için grev yapıyorlar.”
Şimşek: enflasyona ezdirmeyeceğiz
Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, “Memurlarımız, 2002’den 2012’ye daha çok elektrik ve doğalgaz kullanabilir hale geldi. Hakikaten memurumuzu gözetmişiz, reel bazda refah artışından da pay vermişiz. Memurumuzu bugün de yarın da gözeteceğiz, hiçbir şekilde enflasyona ezdirmeyeceğiz” dedi. Şimşek, 9-10 yıldır memurun maaş düzenlemelerinde gereken hassasiyeti gösterdiklerini de belirterek, memur maaşlarında 2002’den 2011’e yüzde 228’lik bir artış olduğunu ifade etti. Şimşek, “Yılın ilk yarısında enflasyon yüzde 3.5’u geçerse fark verilecek” dedi.
‘Memura zam daha yüksek vergi demek’
Başbakan Yardımcısı Ali Babacan, memur maaşları ödemesinin yıllık 100 milyar lira tuttuğunu ve memur maaşlarına verilecek her yüzde 1’lik zammın bütçeye 1 milyar lira ilave yük getirdiğini belirterek, “Şimdi eğer bütçe dengelerimizi sıkıştıracak bir noktaya gelirse bu iş (memura yapılacak zam), dönüp dolaşıp tekrar daha yüksek vergi toplamaya gider bu işin sonu” dedi.
Başbakan Yardımcısı Babacan, 74 milyon vatandaştan toplanan vergilerden 3 milyon memurun maaşının ödendiğini söyledi.
Dinçer: öğretmenler hakkında İşlem yok
Milli Eğitim Bakanı Ömer Dinçer, memur eylemine katılan öğretmenler hakkında yasal bir işlem yapmayacaklarını bildirerek, “Çünkü bir tepki mahiyetinde, dikkat çekmek mahiyetinde, sadece öğretmenlerin değil, tüm devlet memurlarının yaptığı bir uygulamaydı” dedi.
İstanbul Sanayi Odası’ndaki toplantı öncesinde gazetecilerin sorularını yanıtlayan Dinçer, “Öğretmenler hakkında yasal bir işlem yapmayacağız. Ancak üzüldüğümü ifade etmek istiyorum. Eğitimin aksamasına üzüldüm” dedi.
Kılıçdaroğlu memurlara cep telefonu mesajı attı
CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, gönderdiği cep telefonu mesajıyla kamu çalaşanlarının grevine destek verdi. Kılıçdaroğlu mesajında, “CHP olarak kamu çalışanlarıyla, emek dünyası ile demokratik her platformda el ele, omuz omuza olacağımızı belirterek, hepinize sevgilerimi, saygılarımı sunuyorum” dedi.
Kılıçdaroğlu mesajında, “Emeğin hakkı ve insanca bir yaşam için haksızlığa direnen, hak arayan, meydanlara çıkan ve iş bırakan memur kardeşlerimi kutluyorum” dedi.
Bahçeli: Bütçe bahanesi çöküşün itirafı
MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, “İktidarın, memurların talep ettiği zam oranlarını vermemek için bütçe ve cari açığı bahane göstermesi, Orta Vadeli Program dengelerine sığınması ve kamu mali disiplinini mazeret olarak sunması çaresizliğin ve çöküşün itirafından başka bir anlama da gelmemiştir” görüşünü dile getirdi.
MHP Antalya Milletvekili Mehmet Günal, hükümetin memurlarla yapılan toplu sözleşme görüşmelerindeki tutumunu eleştirerek, “İşinize gelince bütçe, mali kural; işinize gelmeyince veremeyiz kriz çıkar” dedi.
Yazdır