Yazdır
Aslında CEO'dan rolü gereği, yarattığı strateji ve performansıyla şirkete en yüksek değeri katması bekleniyor. Bunu yapmanın yolu da efektif bir "yapılacaklar listesi" hazırlamaktan geçiyor. KPMG'nin yönetim danışmanlarından Sunny Banerjea, "Faaliyet gösterdiği alana bağlı olarak her CEO'nun farklı hedefleri olabiliyor, ama başarılı CEO'lar, kısa ve öz 'yapılacaklar listesi' belirleyip bu maddelere yoğunlaşanlar arasından çıkıyor" diyor. Dünyada global dev şirketlerin başındaki isimler de bu yolu izliyor. Örneğin Apple'ın efsanevi CEO'su Steve Jobs, iş hayatı boyunca aynı anda sadece 6 ila 8 konuda çalışmayı tercih ediyordu. Aynı şekilde Xerox'un eski CEO'su Anne Mulcahy, aynı anda sadece 3 hedefe odaklanıyordu. Bu anlayışı CEO'lar, sadece kendileri için değil onlara bağlı çalışan yöneticiler için de benimsiyor. HP CEO'su Meg Whitman, e-Bay'de çalıştığı dönemde müdürlerinin sadece 5 konuya odaklanmasını teşvik ediyordu. Yönetim uzmanı Jeffrey Fox da tüm yöneticilere "Yapılacaklar listenizi kısaltın. Sadece 3 ila 8 projeye odaklanın" tavsiyesinde bulunuyor. "İyiden Mükemmel Şirkete-Kalıcı Başarıya Ulaşmanın Yolları" kitabının yazarı, ünlü yönetim danışmanı Jim Collins de Fox ile aynı fikirde. Şirketlerini mükemmele taşıyan yöneticilerin, en az "yapılacaklar listesi" kadar "yapılmaktan vazgeçilecekler" listesi de oluşturduğunu, odaklanmaya önem verdiklerini söylüyor. Türkiye'de büyük şirketlerin yönetim koltuklarında oturanlar da her yıl hedeflerine göre "yapılacaklar listesi" oluşturuyor. Türk CEO'ların listelerinde ağırlıklı olarak 3 ila 5 madde bulunuyor.
İLK MADDEDE NE VAR?
CEO'ların ana odağı, şirketlerinin gelecek projeksiyonlarını belirlemek olduğundan "yapılacaklar listesi"nin ilk ve vazgeçilmez maddesi de sağlıklı büyüme planlarını kapsıyor. Anadolu Holding Yönetim Kumlu Başkanı ve CEO'su Tuncay Özilhan, faaliyet gösterdikleri farklı sektörlerde aynı amaç doğrultusunda çalıştıklarını vurguluyor. Özilhan'm bu yıl kendine görev olarak belirlediği listede 6 madde yer alıyor: "Efes ile SAB Miller entegrasyonunu başarılı şekilde sağlamak ve burada sağlıklı bir büyüme yakalamak ilk maddem. Finans grubumuzun sağlıklı bir şekilde büyümeye devam etmesi, aynı şekilde Coca-Cola İçecek'in finansal kalemlerini güçlendirirken büyümeyi sürdürmesi önceliklerim arasında. Enerji ve plantasyon projeleri de listemde. Anadolu Sağlık'm büyümesi ve sağlık üniversitesinin kurulması için de çalışacağım." SOCAR Türkiye Başkanı ve Petkim Yönetim Kuru-lu Üyesi Kenan Yavuz da 3 ana madde belirleyerek şirketin gelecek projeksiyonuna odaklanıyor. İnsan kaynağı planlaması, rekabet gücü ve büyüme planları üzerinde duran Yavuz'un en önemli gördüğü madde, planladığı yatırım projelerinin etkinliğini takip etmek ve projeleri hedeflediği zamanda bitmesini sağlayacak şekilde yönetmek. "Yapılacaklar listemde madde sınırlamam yoktur, ne kadar çalışmam gerekirse o kadar çalışırım. Konu sayısının fazla olması önemli değildir benim için" diyen Yavuz, 50 civarında irili ufaklı projeyi tek tek takip ettiğini açıklıyor. "Zamanımın büyük bölümü strateji oluşturmak ve ekibimi hedefe yöneltecek faaliyetleri planlayıp hayata geçirmekle geçer. Bürokratik ilişkiler bir diğer zaman alıcı faaliyet konumu oluşturur" diye konuşuyor.
DEĞİŞEN KONJOKTÜRE ÖZEL
Yapılacak işler listesinde hedeflenen konu başlıkları, ister istemez her yıl konjonktüre bağlı olarak değişiyor. Avrupa ülkelerindeki kriz nedeniyle Türk yöneticiler de 2012'de kendilerine zorlu maddeler koyuyor. Örneğin Index Grup CEO'su Erol Bilecik'in 2012'de kendi deyimiyle "hiçbir istisna yapmaksızın" ilk maddesinde kârlılık yer alıyor. Bilecik, listesini de farklı bir metotla oluşturuyor: "10 yıldır 15 Aralık itibarıyla bir sonraki yıl gerçekleştirmek üzere 10 hedef belirlemeye çalışıyorum. Bunlardan 5'i temel iş hedefleri, geriye kalan 5'i daha az önem arz etseler de eğildiğim diğer konular oluyor. CEO'nun yapılacaklar listesinde en az 5 ve en fazla 10 madde olmalı. Ben kişisel hedeflediklerimin bir kısmını, yılın ilk ya da ikinci çeyreğinde bitirip yenilerini listeme katmak üzere sürekli 5+5 düzenindeki bir planlamaya konsantre oluyorum." Zaman yönetimi anlamında iyi yöneticilerle çalışmanın da büyük bir artı getirdiğine inanan Bilecik, 2012 listesinde grup şirketlerinin yurtdışına açılma planlarına da ağırlık veriyor. Bilecik gibi Sarkuysan CEO'su Hayrettin Çaycı da bu yılki global dengeleri gözeterek listesini oluşturmaya özen gösteriyor. 2012 yılında 4 ana başlıkta yeni ürün projeleri, insan kaynakları, ihracatta yeni pazarlar ve maliyetlerde iyileştirmeler üzerinde çalışıyor. "Bu yıl yeni ürün projeleri ile maliyetlerde iyileştirmeye özel bir önem veriyorum. Zaten bir CEO'nun yıllık hedeflerinin gerçekçi olması için 5'i aşmaması gerektiğine inanıyorum" diyen Çaycı, 2012'de bir maddeyi de listesinden çıkarıyor: "Ana hedeflerimiz içinde yatırımlar da vardı. Ancak gerek ülkemizde gerekse global piyasalarda mevcutkriz ve istikrarsızlık nedeniyle yatırımları gündemden düşürdüm."
İKİ YÖNETİCİNİN GÜNDEMİ
CEO'ların şirketlerinin alanlarına göre farklı ajandaları olabiliyor. Ama gelen yasal değişimler de pek çok CEO'nun yapılacaklar listesini yeniden şekillendiriyor. Yeni çek kanununun yürürlüğe girmesi, bu enstrümanın yoğun kullanıldığı sektörlerin yöneticilerinin 2012 listesinde önemli bir yer alıyor. "Tüm şirketlerimizi önümüzdeki yıla ait ve 3 yıllık hedeflerle yönetiyoruz, stratejik iş önceliklerimizi de belirliyoruz. 'Yapılacaklar listemde' bu öncelik ve hedeflere yönelik alt başlıklar yer alıyor" diyen Esas Holding CEO'su Çağatay Özdoğru için bu yılın ilk maddesi risk yönetimi. Özdoğru'ya göre, ödemelerde çekin çok sık kullanıldığı sektörlerde, şirketlerin bu riske karşı aldığı önlemler ve kur riski bu yıl çok önem kazanıyor. Özdoğru, CEO'nun makro konuların yanında şirket içinde direkt takip etmesi gerektiği başlıklar da olduğuna inanıyor: "Listeyi kabartsa da bazı konuları çok yakından takip etmenin hem çalışanları motive ettiğini, hem üst düzey yöneticilerin operasyon ve sahadan kopmamasını sağladığını düşünüyorum." Yeşim Tekstil CEO'su Şenol Şankaya da bu yıl 'yapılacaklar listesini' kârlılık ve gelir artırma hedefine ulaştıracak maddelere daha fazla zaman ve kaynak yaratmak üzerine kuruyor. "Bu yılki listemde 4 madde var: Kurumsal kaynak planlaması (ERP) projesi, yalın yönetim, stokların azaltılması ve sürdürülebilirlik. Tüm bu maddeleri yalın yönetim çatısı altında birleştiriyoruz. Bu maddeler içinde en önemlisi, ERP projesi. Tekstil ve hazır giyim sektöründe finans, maliyet ve üretimde birbirine entegre bir ERP projesini hayata geçirerek ilk olmayı hedefliyoruz. Bu yıl için kaynaklarımızın çoğunu ERP projesine ve yalın yönetime ayırdık. Zamanımın yüzde 60'ını da bu iki konuya veriyorum" şeklinde konuşuyor.
SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK GÜNDEMİ
CEO'lar zaman yönetimi anlamında listeyi daraltmak zorunda kalıyor. "Zaman en önemli kaynağımız aslında. Öncelik verdiğim konuları mutlaka belirli bir zaman planına oturtmaya çalışırım" diye konuşan Novartis Türkiye Ülke Başkanı Güldem Berkman, bu yıl zamanının en büyük kısmını sürdürülebilirlik ve şirket içi verimliliği sağlamaya ayıracak. İlaç sektöründeki fiyat indirimleri nedeniyle akut hale gelen sürdürülebilirliğe daha fazla yoğunlaştıklarını belirten Berkman, "Önceliklerimizi belirlerken de 3-4 maddeyi aşmak pek mümkün değil. Aynı anda çok farklı alanlara enerji harcamanın etkin ve verimli çalışmayı engelleyeceğine inanıyorum" diyor. Berkman, sürdürülebilirlik anlamında Novartis'in dünya stratejisinin devamı olarak inovasyon üzerine çalışmalara devam ettiklerini belirtiyor. "CEO'nun 'yapılacaklar listesi'nin çok kalabalık olmaması kanaatini paylaşıyorum" sözleriyle Boydak Holding CEO'su Memduh Boydak da Berkman'a katılıyor. Zamanın büyük kısmını yönetim ve yenilikçi projelere ayırdığını açıklayan Boydak, 2012 yılı yapılacaklar listesini şöyle aktarıyor: "Şirketlerimizin büyümesini sürdürülebilir kılmak en çok önem verdiğim madde. Ayrıca yeni yatırımlar, yenilikçi ürünler, bütçe çalışmaları, kurumsal insan kaynağı oluşturma ve tabii sürdürülebilir büyüme stratejileri üzerine çalışacağım." Coca-Cola Türkiye, Kafkasya ve Orta Asya Bölümü Başkanı Galya Frayman Molinas için de ilk maddede sürdürülebilirlik geliyor. Hedeflerini 2020 vizyonumuz çerçevesinde belirlediklerini ve bu sürece yönelik hedefleri bugünden uygulamaya koyduklarını vurgulayan Molinas, "Yıllık bölgesel hedefleri inovasyon merkezli büyüme, sürdürülebilirlik, verimlilik ve insana yatırım olarak belirledim" şeklinde konuşuyor.
KAYNAKLAR MÜŞTERİ MEMNUNİYETİNE
Tüketici ile yakın temasta olan perakende, tüketici elektroniği ve finans gibi alanlarda da CEO'ların listedeki öncelikleri değişiklik gösteriyor. Müşteri memnuniyeti, verilen ürün ve hizmetleri iyileştirme çalışmaları yapılacaklarda ilk sıralara oturuyor. Şirket kaynakları bu konulara aktarılıyor. Örneğin Teknosa Genel Müdürü Mehmet Nane için sektördeki liderliği sürdürmek için en önde gelen hedef. Bu hedef doğrultusunda listesinde en önemli kalemi, müşteri memnuniyetini artırmaya veriyor. Nane, müşterileri yakından tanıma, beklentilerini doğru analiz edebilmenin en çok kaynak ayırdıkları konu olduğunun da altını çiziyor. CarrefourSA Genel Müdürü Guillaume de Colognes da Nane ile aynı fikirde. Beş maddeden oluşan bu yılki yapılacaklar listesinde ürün, hizmet kalitesi ve müşteri memnuniyetini ön plana çıkarıyor: "Bana göre mağazalarımızdaki ürün ve hizmet kalitesini geliştirici çalışmalar ve insan kaynakları diğer maddelerimin başarısı için elzem. Kaliteli çalışmalarımız kısa vadede özel etiketli ürünlerimizin gelişimine ve müşteri memnuniyetinin artmasına, uzun vadede kârlılığımıza olumlu yansıyacak. Marka itibarımızın ve başarımızın mihenk taşı olan ürün ve hizmetlerimizin kalitesine yönelik çalışmalar en çok zaman ve kaynak harcadığımız alan." Müşteri memnuniyetini gündeminde en ön sıraya alan yöneticilerden bir diğeri de AvivaSa CEO'su Meral Eredenk. 2010'dan bu yana listesini farklı bir yöntemle yapacaklarını "aşağıdan yukarıya" önceliklendirerek ekip çalışmasıyla belirleyen CEO'nun önünde, 2012'de bitirilecek 6 madde dikkat çekiyor. "Listemdeki en önemli maddeler, müşteri ve pazar odaklılık. Yapılacakları öncelikli-acil ekseninde değerlendirip ayrılacak zaman ve kaynağa karar veriyoruz, ama müşterileri sorunlarına çözüm sunan konuları bu noktada her zaman farklı değerlendirmeye tabi tutuyoruz."
EKİBİ MUTLU ETMEK DE LİSTEDE
Yöneticilerin üzerine eğildiği ve kişisel yapılacaklar listesinde ilk sıralara yerleştirdiği bir diğer madde de insan kaynakları... Güçlü bir insan kaynağı oluşturma ve sadakat yaratarak bu ekiple yükselmek, şirketlerin sürdürülebilirliği anlamında hayati önem taşıyor. Bu anlayışla insan kaynakları alanındaki çalışmalar da yapılacak listesinde her daim ön sırada yer alıyor. "En çok çalışılmak istenen şirketlerden biri olma" hedefini belirleyen İnci Holding için insan kaynakları politikaları en üst sırada geliyor. İnci Holding Yönetim Kurulu Başkanı Meral İnci Zaim, zamanının tamamını insan kaynakları, kurumsal yönetim ve eğitim çalışmalarına ayırıyor. Zaim, "Bu yıl insan kaynaklarında pozitif çalışma iklimi yaratmaya öncelik veriyoruz. Çalışanın kendini değerli hissetmesi, kuruma ve kendine değer katan verimli bir çalışma ortamında çalışması stratejik hedeflerim arasında" diyor.
Intel Türkiye Genel Müdürü Burak Aydın için de en önemli kişisel hedeflerden biri, "Bütün çalışanların kalplerini ve ruhlarını katarak çalıştıkları, işlerini yaparken mutlu oldukları, keyif aldıkları bir ortam yaratmaya devam etmek." 2012 yılında 4 ana hedefle, bilişim kültürünü geliştirip yaygınlaştırma, tekno-girişimcilik, Intel'in Türkiye yatırımlarının devam ettirilmesi ve yeni bilgisayar kategorisi Ultrabook'lar üzerine yoğunlaştığını aktaran Aydın, ekibinin çalışma ortamını mükemmelleştirmek için özel olarak çalıştığını da sözlerine ekliyor. "Listemdeki başlıkların hepsi önemli. Ama Intel Türkiye ekibi en önemlisi. Bu hedefleri ancak ekip çalışması, ortaya çıkardığımız fikir ve projelerle gerçekleştirebileceğimize inanıyorum. Ekibimin motivasyonunu yüksek tutmak en büyük önceliklerimden biri" diyor.
CAPİTAL