‘Ortadoğu Birliği’ planına iş dünyasından destek Türkiye’nin Suriye, Lübnan ve Ürdün’le ticaret ve vize sınırlarını kaldırmaya yönelik girişimine iş dünyasından destek geldi. İşadamları, uygulamanın başka ülkelere de genişletilmesi gerektiği görüşünde EYLEM TÜRK - NEVİN DONAT / Milliyet Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu’nun önceki gün Türkiye’nin, Suriye, Lübnan ve Ürdün ile serbest ticaret ve vizesiz dolaşımı başlatmak için yüksek düzeyli işbirliği konseyi kurulduğunu açıklaması bazı çevrelerde Ortadoğu Birliği’ne doğru atılmış ilk adım olarak yorumlanırken iş dünyası gelişmeyi memnuniyetle karşıladı, detayları beklediklerini söyledi. TAV Holding CEO’su Sani Şener, “Biz oralarda yatırım yapıyoruz, bu bölge çok geniş bir bölge. Ticaret anlaşmasının müteahhitlik hizmeti yapanlara her zaman faydası olur. Ancak detayını görmem, artılarını eksilerini anlamam lazım” dedi. Genel görüş, Türkiye’nin Avrupa Birliği (AB) ile serbest ticarete ilişkin yürüttüğü Gümrük Birliği’nin Ortadoğu ülkeleriyle bu tür bir düzenlemeye gitmesini engellemeyeceği yönünde olurken, bazı isimler Suriye, Lübnan ve Ürdün yerine başka ülkelere odaklanılmasının daha faydalı olacağını belirtti. ENKA İş Geliştirme Müdürü Mustafa Kevser, mallara konan gümrük ücretlerini düşürürlerse ticaretin Türkiye lehine artacağını ifade ederek, “Yüzde 15-20 ilave olur. Denilen Arap ülkeleri üretici ve yatırımcı olmadıkları için çok etkili olmaz. Bu işlem keşke Körfez ülkelerine olsa çok müthiş bir patlama var” şeklinde konuştu. Önceki gün konseyin kuruluşunu detaylandıran siyasi bildirge, Ortadoğu bölgesindeki tüm ülkelerin isterlerse dörtlü oluşuma katılmalarını mümkün kılıyor. ‘Bu ülkelerde çalışmalarımızı hızlandıracağız’ Murat Yalçıntaş / İTO Başkanı Atılan bu adımı son derece önemli olarak değerlendiriyorum. Bu bölge ticaret, müteahhitlik ve yatırımlar anlamında büyük potansiyel taşıyor. Bir süre önce vizeler kaldırıldığı zaman bunun olumlu etkilerini özellikle sınır illerinde hissetmiştik. Suriye ile vize kaldırıldıktan sonra Gaziantepli işadamları ile görüşmüştüm. Çok memnundular. Bu adım ticaretin yanı sıra sağlık sektöründe de canlılık getirmişti. Bunu da ikinci adım olarak değerlendirebiliriz. Ticaretin serbest oluşu ve dört ülkeyi kapsaması çarpan etkisini de artıracaktır. Bu birliğe kısa süre içinde yeni ülkelerin de katılacağını düşünüyorum. Bu katılımlarla birlikte Ortadoğu’daki barış süreci de hızlanacaktır. Dört ülke arasındaki ulaşım, telekomünikasyon gibi alanlarda yatırımlar artacaktır. İTO olarak biz de bu anlaşmayla birlikte sözkonusu ülkelere yönelik çalışmalarımızı hızlandıracağız. ‘Arayıp bulamadığımız düzenleme’ Lucien Arkas / Arkas Yönetim Kurulu Başkanı Bunun tabii ki eksenle ilgisi yok. Bir kere Türkiye’nin coğrafi konumu belli. Dört asırdır Orada Osmanlı İmparatorluğu’ndan gelen alışkanlıklar var. Ticaret bölgesi, yokmuş gibi davranmanın anlamı yok. Çok faydalı bir gelişme. Ben nakliyeci olarak konuşuyorum, arayıp da bulamadığımız bir düzenleme olur iş yapmamız için. AB ile Gümrük Birliği olursa bu olmaz diye bir şey yok. Denge tutturabilmek lazım. ‘Sadece diplomatik değil ticari fayda göreceğiz’ Rızanur Meral / TUSKON Başkanı Bugüne kadar yöresel işbirliklerinin büyük faydasını gördük. Ortadoğu Birliği’nin başlangıcı niteliğindeki bu anlaşmaların her iki taraf açısından avantaj ve dezavantajları olacaktır. Birliğin kurulması Türkiye’nin dünyaya açılımı açısından önemli. Türkiye’nin ve bu ülkelerin ticaretlerine ve sanayi gelişimlerine katkıda bulanacak önemli bir adımdır. Sadece diplomatik fayda değil ticari anlamda da faydasını yakın gelecekte göreceğiz. Türkiye’nin Ortadoğu pazarına açılımı sayesinde ihracatımız da ivme kazanacaktır. ‘Gümrük Birliği ile uyum sağlanması gerekir’ Bahadır Kaleağası / TÜSİAD Uluslararası Koordinatörü “Türkiye komşularıyla ne kadar güçlü ilişkiler kurarsa, Avrupa Birliği (AB) için o kadar güçlü olur. AB yolunda ne kadar iyi ilerlerse komşularının gözünde de o kadar makbul olur. Bu süreçte, Gümrük Birliği çok önemli bir konu. Tabii ki uyumsuz bir ilişki geliştirmemiz çok zor. Tam üyeliğe giden süreçte Gümrük Birliği’nin daha da derinleşeceği bir aşamaya gidiyoruz. Ortadoğu’daki bu birliğin daha içeriği tanımlanacağı için Gümrük Birliği konusunda da bir hareket alanına sahibiz. Bu birliğin Gümrük Birliği ile uyumlu olması gerekir. Ayrıca bu birliği AB ile karşılaştırmamak gerekir çünkü AB hem çıkar hem değer birliğidir. Tarihsel deneyimler gösteriyor ki ülkeler arasında kurulan başarılı birliklerin temel koşulu bu ülkelerin birer hukuk devleti olmaları ve demokrasiye sahip olmalarıdır. ‘Bu gelişmeler ihracata katkı sağlar’ Mehmet Büyükekşi / TİM Başkanı Bu tür gelişmeler ihracatımıza katkı ve fayda sağlar. Bu nedenle önemli bir adım olarak görüyorum. Zaten geçen yıl bu küresel finans kriziyle birlikte ihracatımızı çeşitlendirdik. Bu bölgedeki ülkelere yaptığımız ihracat olumlu olarak artmaya başladı. Gerek Ortadoğu ülkelerine gerek Kuzey Afrika ülkelerine ihracat önemli ölçüde arttı. İhracatımızın ağırlığı AB’ye olduğu için bu coğrafyada da ilk beş ayda önemli gelişmeler kaydetti. Almanya’ya ihracatımız yüzde 19, İtalya’ya yüzde 33 arttı. Komşu ve çevre ülkelere baktığımızda Suriye’ye ihracatımız yüzde 43, İran’a yüzde 42, Rusya’ya yüzde 33 arttı. Hürriyet