Financial Times Anlaşmaya göre, Yunanistan’a şu an piyasadaki faizden daha düşük oranda, yüzde 5 ile kredi sağlanacak. Verilecek paranın tutarı konusunda çeşitli rakamlar açıklansa da, toplam yardım miktarı 50 ya da 60 milyar euroyla bu miktarlardan daha fazla olabilir. Yüzde 5’lik faiz oranı, Yunanistan’ın içinde bulunduğu durum ve ileriki dönemde karşılaşacağı borç dinamikleri dikkate alındığında hala yüksek bir oran olsa da yüzde 5 yine de yüzde 7’ye kıyasla çok daha iyi bir oran. Bununla birlikte, Avrupa Merkez Bankası (ECB) geçen hafta, şu an uygulamakta olduğu karşılık gösterme sistemini de devam ettirme kararı aldı. Bu sisteme göre, bankalar ellerindeki Yunan tahvillerini, ECB’nin daha az maliyetli fonlarıyla değiştirebiliyor. ECB’nin bu kararı hem Yunanistan’a hem de ülkeye kredi sağlayan diğer ülkelere rahat bir nefes aldırdı. BATIŞI ENGELLEYECEK Mİ? Peki bu anlaşma, ülkenin batışını engelleyecek mi? Bu anlaşmayla var olan borcun ödenmesinde yaşanan soruna çözüm bulacak ancak, asıl sorun olan ülkenin uzun vadeli borç ödeme kapasitesiyle ilgili problemin köklerine inilmemiş olacak. Bu yüzden daha önce de bahsettiğim gibi, bu yıl olmasa bile Yunanistan önünde sonuna ülke borcunu ödeyemeyecek. Ekonomik göstergeler de pek parlak bir tablo çizmiyor. Yunanistan’dan tarihinin en zor önlemlerini alması isteniyor. Ancak daha önce başka ülkelerin yaptığı gibi Yunanistan’ın para biriminin değerini düşürme şansı yok ve şu anda da çok daha zorlu bir ekonomik gidişatla karşı karşıya. Ayrıca Atina hükümeti bütün bu zorlukları karşılayacak güçte bir mali altyapıya da sahip değil. Yunan halkı daha derin mali reformlara karşı ve finans sistemi oldukça kırılgan. AB’nin kurtarma paketi sadece kısa vadeli bir rahatlama sağlayacak. Bir süre sonra, bu paketle birlikte Berlin’den Atina’ya para aktarımı olması gerekirken, tam tersi yönde hareketin gerçekleştiği görülecek. Bütün bu gerçekler, Yunanistan için yavaş ve sancılı bir batış sürecini beraberinde getiriyor. AKILLARA TAKILAN NOKTALAR VAR AB’nin Yunanistan’ı kurtarma stratejisinde akıllara takılan bazı noktalar da var. Örneğin, Yunanistan aldığı kredileri geri ödeyemezse ne olacak? Tahvil piyasaları, bu anlaşma sonrasında, AB’nin üyelerinin batışına hiçbir zaman izin vermeyeceği sonucunu mu çıkaracak? Ya da bu anlaşma yeniden AB’nin Portekiz ve İspanya ve hatta İtalya için olan dayanışmasını test mi edecek? İleriki dönemde AB, istese de sorun yaşayan üye ülkelere yardım edemeyecek duruma gelecek. Yunanistan’a sağlanan yardım paketinin maliyeti, ülkenin borcunu ödeyemeyerek birliğe vereceği zararla kıyaslandığında çok yüksek bir rakam değil. Birliğin benzer sıkıntılar yaşayan ülkelerinden Portekiz, gayrisafi yurtiçi hasıla (GSYİH) açısından, Yunanistan’dan daha küçük bir ülke. Ancak euro bölgesinin en büyük dördüncü ekonomisi olan İspanya’nın yıllık GSYİH’sı 1 trilyon euronun üzerinde. Bu süreç, ABD’nin Bear Stearns ve Lehman Brothers için aldığı kurtarma kararının devlet düzeyinde görülen biçimi olabilir mi? Yoksa Yunanistan, ilk yardım alan ülke olarak şanslı ülke olurken, Portekiz ve İspanya Lehman’la aynı kaderi mi paylaşacak? Bütün bu sorulara yanıt vermek imkansız olsa da, AB anlaşmasının sadece Yunanistan için geçerli olacağı açık. AB’nin hala genel bir kriz çözme sistemi yok ve akıllı yatırımcıların bu gerçeğin farkında olacağını düşünüyorum.