Krizin başlamasıyla tırmanan ve temmuz ayındaki hafif gerileme dışında yüzde 13’ün altına düşmeyen işsizlik oranı bu eğilimini kasımda da sürdürdü. Ekim-kasım-aralık aylarını kapsayan kasım döneminde Türkiye genelinde işsiz sayısı geçen yılın aynı dönemine göre 233 bin kişi artarak 3 milyon 270 bin kişiye yükseldi. İşsizlik oranı ise 0.5 puanlık artış ile yüzde 13.1 seviyesinde gerçekleşti. Kentsel yerlerde işsizlik oranı 1 puanlık artışla yüzde 15.3, kırsal yerlerde ise 0.4 puanlık azalışla yüzde 8.7 oldu. Ekimde işsizlik oranı yüzde 13, işsiz sayısı 3 milyon 299 bin kişiydi. Kasımda, ekime göre işgücü 308 bin, istihdam 278 bin, işsiz sayısı da 29 bin kişi azalırken işgücüne dahil olmayanlar 382 bin kişi arttı. Türkiye’de tarım dışı işsizlik oranı 2008’in aynı dönemine göre 0.7 puanlık artışla yüzde 16.2 oldu. 3 milyon 270 bin işsizin yüzde 15.3’ünü (499 bin kişi) kasım döneminde işten ayrılanlar oluşturdu. Mevsimlik işçiler ve umutsuzlarla birlikte işsiz sayısı 6 milyon kişiyi aşarken kasımda işsizlik sigortasından sadece 220 bin kişinin yararlanması dikkat çekti. Kayıtdışı istihdam arttı DİSK Araştırma Bölümü uzmanları son verilere göre emek piyasasına bir yılda 870 bin kişinin dahil olduğunu belirterek, “Mevsimsellikten arındırılmış veriler yüzde 19 işsizliğe işaret ediyor. Son dönemde kapasite kullanımı ve sanayi üretimi kıpırdadığı halde bu, işgücüne yansımıyor, krizde oluşan az işçiyle çalışma eğilimi devam ediyor. Hükümet bu konuda sosyal tedbir almalı” dedi. Bu konuda önerilen sosyal tedbirler arasında çalışma saatlerinin düşürülmesi ve işsizlik sigortasından yararlanma koşullarının hafifletilmesi geliyor. Kayıtdışı çalışanların oranının 0.6 puan artarak yüzde 43.9’a yükseldiği kasım döneminde toplam istihdam, 2008’in aynı dönemine göre 742 bin kişi artarak 21 milyon 741 bin kişiye çıktı. Bu dönemde tarım sektöründe çalışan sayısı 413 bin kişi, tarım dışı sektörlerde çalışan sayısı 329 bin kişi arttı. İstihdam edilenlerin yüzde 24.6’sı tarım, yüzde 19.8’i sanayi, yüzde 6.2’si inşaat, yüzde 49.5’i ise hizmetler sektöründe çalışırken önceki yılın aynı dönemi ile karşılaştırıldığında, tarımın istihdamdaki payının 1.1 puan, inşaatın payının 0.3 puan arttığı, buna karşılık sanayinin payının 0.9 puan, hizmetlerin payının ise 0.4 puan azaldığı görüldü. Kamunun istihdamı ise 2008’in aynı dönemine göre yaklaşık 41 bin kişi artarak 2 milyon 959 bin kişi oldu. İşsizlerin profili - Yüzde 71.2’si erkek. - Yüzde 56.5’i lise altı eğitimli. - Yüzde 27.3’ü bir yıl ve daha uzun süredir iş arıyor. - Yüzde 31.9’u “eş-dost” vasıtasıyla iş bulmaya çalışıyor. - Yüzde 89’u (2 milyon 911 bin kişi) daha önce bir işte çalışmış. EBRU SUNGUR / Milliyet