Finans sektöründe uygulanan yanlış ücret politikalarının “küresel krizin tetikleyicisi” olduğu görüşünde olan Avrupa Komisyonu, bankaların ücretlendirme politikalarını risk yönetimi çerçevesinde değerlendirmesini zorunlu bir kurala dönüştürmek amacıyla "Sermaye Yeterliliği Direktifi’nde” (CRD) değişikliğe gidilmesi için çalışmalarını hızlandırdı. Avrupa Komisyonu'nun şu anda tavsiye niteliğinde olan çalışanların ücretlendirilmesiyle ilgili görüşlerinin, CRD'de yer alabilmesi için Avrupa Parlamentosu tarafından kabul edilmesi gerekiyor. 2008 yılında etkisini hissettiren küresel finansal krizle birlikte ücret politikalarına yönelik eleştirileri dikkate alan Avrupa Komisyonu, CRD bankaların ücretlendirme politikalarını risk yönetimi çerçevesinde değerlendirmesinin yolunu açacak çalışmalar yapıyor. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun yayınladığı 3’üncü dönem risk bülteninde Avrupa Komisyonu’nun, CRD’de yer alan “Çalışanların Ücretlendirilmesi” ile ilgili hükümlerde değişiklik yapılması ve yeni hükümler eklenmesiyle ilgili planlarının bulunduğu dokümana yer verildi. Avrupa Komisyonu’nun dokümana ilişkin görüşlerini 29 Nisan -9 Mayıs tarihlerinde topladığı ve Avrupa Bankacılık Denetim Otoriteleri Komitesi’nin (CEBS) ve G20 düzeyinde yapılan toplantılarda konuyu gündeme getirdiği belirtiliyor. Avrupa Komisyonu’nun tavsiye niteliğindeki maddelerin yer aldığı dokümanında, CEBS ve G20 düzeyinde yapılan toplantılarda yanlış ücretlendirme politikalarının bankanın maruz kaldığı diğer risk çeşitlerinde de artışa sebep olduğuna değinilip, bu konunun bankaların risk yönetimi çerçevesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği ifade ediliyor. -ÜCRETLER RİSK YÖNETİMİ SİSTEMİ KAPSAMINDA BELİRLENMELİ- Avrupa Komisyonu’nun şu anda çalışanların ücretlendilmesiyle ilgili yapılması planladığı tavsiye niteliğindeki maddelerin başında “ücretlendirme politikalarının risk yönetimi sistemi kapsamında hazırlanması” geliyor. Yanlış ücretlendirme politikalarının bankanın maruz kaldığı diğer risk çeşitlerinde de artışa sebep olduğuna dikkat çeken Avrupa Komisyonu, özellikle çalışan ücreti konusunun bankaların risk yönetimi çerçevesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinin altını çiziyor. Avrupa Komisyonu’nun CRD’ye eklenmesini planladığı "sağlam uygulama" niteliğindeki diğer bir madde ise ücretlendirme politikalarının üst yönetim ve bağımsız denetçilerce gözden geçirilmesi. Avrupa Komisyonu bu kapsamda ilgili denetim otoritelerinin kuralların uygulanmasını zorlamak amacıyla, kuralları ihlal edenlere ciddi cezalar verilmesi gerektiğine inanıyor. -SABİT ÜCRET VE İKRAMİYE AYRIMI DİKKATLİCE YAPILMALI- Çalışan ücretleriyle ilgili Avrupa Komisyonu'nun "sağlam uygulama" olarak nitelendirdiği maddeler arasında şunlar da yer alıyor: “Sabit ücret ve ikramiye ayrımının dikkatlice yapılması ve ikramiyelerin çalışanın bağımsız olarak kontrol ettiği iş alanlarındaki performansına bağlı olmamasının sağlanması, alınan risklerin sonuçları görülmeden ikramiyelerin verilmemesi, çalışan performanslarının, bireysel bazın yanı sıra iş kolu bazında da ölçülmesi ve bu durumun ücretlendirmeye yansıtılması.” -ÇALIŞANLARIN AŞIRI RİSK ALMASI TEŞVİK EDİLMEYECEK- Avrupa Bankacılık Denetim Otoriteleri Komitesi’nin (CEBS) Nisan 2009’da yayınladığı “Ücretlendirme Politikalarına İlişkin İleri Düzey İlkeler” dokümanında ise beş adet temel ilke belirlendi. BDDK'nın Risk Bülteni'nde yer alan bu ilkelerden ilki, birey ve şirket menfaatlerinin uyumu. Bu ilke çerçevesinde çalışanların aşırı risk almasının teşvik edilmemesi, yetenekli insanları bu alana çekebilecek şekilde ücretlendirmeye gidilmesi, birleşme ve devralma gibi önemli olayların ödüllendirmesi yapılırken zaman içindeki performansın dikkate alınması öneriliyor. İleri Düzey İlkeler’den bir diğeri ise iç ve dış menfaat sahiplerine karşı açıklık politikası izlenmesi. Ücretlendirme politikası bütün çalışanlara açık olacak, gizlilik ilkelerine aykırı olmayacak, talep edilmesi halinde denetim otoritesine bu konuda bilgi verilecek. CEBS’in belirlediği diğer ilkeler ise şöyle: “Ücretlendirme politikasının gözetim fonksiyonunca kullanılması, performans ölçümünün ücretlendirmede temel alınması, ücretlendirme şekillerinin temel ödeme ve prim arasında uygun bir oran bulunması.” -TÜRKİYE İÇİN BİR RİSK YOK- Avrupa Komisyonu’nun şu anki çalışmalarının tavsiye niteliğinde olduğunu belirten bir bankacı, ANKA’ya yaptığı açıklamada, bu kararların Türkiye’nin GSMH’sından fazla aktif büyüklüğü olan bankalar için uyarıcı olduğuna dikkat çekti. Yurtdışındaki bankaların uyguladığı ücret politikalarıyla, Türkiye’deki bankaların ücretlerini karşılaştıran bir çalışma yapılmadığına dikkat çeken bankacı, “Ancak Türkiye’deki ücretler, yurtdışındakilerle karşılaştırıldığında makul ücretler diye düşünüyorum. Şu an için Avrupa Komisyonu’nun tavsiye niteliğindeki bu kararları yakından izleniyor” dedi.