ABD'de yüz binlerce küçük ve orta boy işletmeye (KOBİ) kredi veren CIT Group, hükümet ile yaptığı kurtarma görüşmelerinin sonuçsuz kalması nedeniyle bugün iflas başvurusunda bulunabilir. Eğer bu gerçekleşirse, ABD tarihinin en büyük dördüncü iflası olarak kayıtlara geçecek. Kimi uzmanlar krizde zora giren ve kurtarılmaya muhtaç kalan CIT'nin iflasının Lehman Brothers'ın iflası kadar büyük bir etki yaratmayacağını söylerken kimileri ise S&P 500'de yüzde 1'in üzerinde gerilemeler yaşanabileceğini belirtiyor. S&P 500'de işlem gören CIT hisseleri Haziran 2007'de 60 dolar seviyesindeyken önceki gün 1.64 dolardan kapandı. Hisselerde son bir yıl içinde yaşanan değer kaybı yüzde 75'i buldu. Likidite sıkıntısı büyük New York merkezli CIT önceki gün yaptığı açıklamada, hükümetle yaptığı görüşmelerin sonuçsuz kaldığını ve hükümetin kısa vadede ek bir desteğinin söz konusu olmayacağını bildirdi. Kuruluşun yöneticileri ve danışmanlar bu aşamada diğer alternatifleri değerlendiriyor. CIT'nin açıklaması Hazine yetkililerinin, 101 yıllık kuruluşta likidite sıkıntısının çok fazla büyüdüğü ve hükümet yardımının bankanın iyileşmesine yardımcı olamayacağı endişelerini aktardıkları son dakika görüşmesinin ardından yapıldı. Bu durum aynı zamanda Washington'un şirket kurtarma konusundaki becerisinin ve isteğinin olası sınırlarını gösteriyor. ABD hükümeti daha önce Hazine'yi, Merkez Bankası'nı (FED) ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'nu (FDIC) devreye sokarak sigortacılık devi American International Group (AIG) ve bankacılık devi Citigroup gibi büyük çaplı kuruluşları kurtarmıştı. Kimi uzmanlar, AIG'yi kurtaran hükümetin CIT'yi neden kurtarmadığına anlam veremiyor. CNBC yakın bir kaynağa dayandırdığı haberinde CIT'nin bugün "Chapter 11" adıyla bilinen iflastan koruma yasası kapsamına alınmak için başvuru yapmayı planladığını duyurdu. Wall Street Journal gazetesi de CIT temsilcilerinin çarşamba akşamı şirketin kurtarılabilmesi için 2 milyar dolarlık finans desteği arayışına girdiklerini yazdı. Borçlanma maliyeti yükselir CIT'nin bu duruma gelmesinde, ABD bankacılık düzenleme kurumlarının şirketin kimin parasıyla kurtarılacağı konusunda yaşadığı çekişmenin de payı var. CIT'nin mal varlıklarını yeterli bulmayan FDIC, kendi kaynaklarını bu operasyon için kullanmak istemedi. FDIC yetkilileri devletin daha önce diğer bankalar için yaptığı gibi vergi mükelleflerinin parasıyla şirketi kurtarması gerektiğini ileri sürdü. Bu teze göre, kurtarma işleminde ABD Hazinesi'nin parası kullanılmalıydı. Ancak ABD Hazinesi ve FED halkın yükselen tepkisini daha fazla çekmemek için FDIC'nin operasyonda aktif olarak yer almasını istedi. Çünkü FDIC'nin kaynakları mevcut bankalardan yapılan kesintilerle sağlanıyor. Giderek uzayan bu tartışmanın yarattığı endişe şirketin hisse ve tahvillerinin hızla değer kaybetmesine neden oldu. Kuruluşun iflasına izin verilmeyeceğine inanan yatırımcılar bile hisse senetlerini ellerinden çıkarmaya başladı. CIT'nin iflası durumunda tüm şirket ve bankaların borçlanma maliyetinin yükseleceğine dikkat çeken uzmanlar, bankanın iflasının özellikle büyük istihdam yaratan KOBİ'ler için çok olumsuz sonuçlar doğuracağı uyarısında bulunuyor. Bazı uzmanlara göre de Obama yönetimi CIT'ye yardım etmemekle önemli bir kumar oynuyor. Bununla birlikte, CreditSighs adlı bir araştırma şirketinin yaptığı tahmine göre CIT'nin ABD'deki perakende ve üretim sektörlerine sağladığı destek yüzde 1'in altında. Dolayısıyla ABD yönetimi şirketin iflasa gitmesi konusunda çok da endişeli görünmüyor. CIT iflasa giderse Lehman Brothers ve Washington Mutual gibi büyük çaplı kriz kurbanlarına katılacak. Kredi krizinin geçen yılın eylül ayından itibaren etkisini iyice hissettirmeye başlamasıyla dev finans kuruluşlarında çöküş hızlandı. Standard & Poors, pazartesi günü yaptığı açıklamada, federal yardımın olmaması halinde CIT'nin iflasının mümkün olduğunu duyurmuştu. CIT mart sonunda 75.7 milyar dolarlık varlığa sahipti. Bu rakam şirketin kabaca, Lehman Brothers'ın 9'da biri, Washinton Mutual'ın ise 4'te biri büyüklüğünde olduğu anlamına geliyor. Bu iki kuruluş JPMorgan Chase tarafından satın alınmıştı. 60 milyar dolarlık varlığa sahip * CIT 1908 yılında St. Louis'de kuruldu. 1924 yılında borsaya kote oldu. * CIT'nin internet sitesine göre 1 milyon işletme finansman konusunda kendilerine bağımlı. *Tyco International 2001'de 100 milyar dolara CIT'yi satın aldı ama ağır borçlar nedeniyle hissedarlara devretti. * Şirketin finans ve leasing alanındaki varlıklarının 60 milyar doların üzerinde olduğu belirtiliyor. SORUNLAR 2 YILDA BÜYÜDÜ 18 Temmuz 2007: CIT subprime kredileri de dahil olmak üzere mortgage alanından çekileceğini duyurdu, ikinci çeyrekte süpriz zarar açıklayınca hisseler yüzde 10 düşerek 49.17 dolara geriledi. 19 Eylül 2007: 4.2 milyar dolarlık mortgage destekli kıymetli kağıdını Freddie Mac'e satacağını açıkladı ve Morgan Stanley'den 2 milyar dolar borç aldı. 17 Nisan 2008: Yeni bir çeyrek dönem zararı açıkladı ve varlık satışı sonrasında temettü ödemelerini yüzde 60 düşürdü. 9 Haziran 2008: Goldman Sachs'tan 3 milyar dolarlık finansman sağladı. 17 Temmuz 2008: 2.1 milyar dolar çeyrek dönem zararı açıkladı ancak 2009 sonuna kadar nakit ihtiyacını karşılayabileceğini bildirdi. 13 Kasım 2008: Banka holdingi olmak için başvurdu ve aralık ayında hükümetin 700 milyar dolarlık kurtarma programından 2.33 milyar dolar almak için ön anlaşma sağladı. 31 Mart 2009: Onay alamadığı için hükümet destekli borçlanmayı gerçekleştiremediğini bildirdi, haziranda ise Standard & Poors şirketin notunu düşürdü. 12 Temmuz 2009: Hükümet yetkilileri ve CIT yöneticileri likidite sorununu sona erdirecek bir plan üzerinde çalışmaya başladı ancak görüşmeler sonuçsuz kalınca iflas beklentisi arttı. Referans