Uluslarası Finans Enstitüsü (IFF) Avrupa Direktörü Jeffrey D. Anderson, "Türkiye'nin 2009 yılı GSMH büyümesine ilişkin beklentimizi yüzde 6,5 küçülmeden, yüzde 7,5 küçülmeye revize ettik" dedi. Çırağan Sarayı'nda Garanti Masters Özel Bankacılık tarafından düzenlenen "Yeni Bir Finansal Sisteme Doğru: Değişen Dengeler ve Olası Senaryolar" konulu konferansta, son 10 yıldan beri özellikle 2001 krizinden sonra Türkiye'nin direnci ve deneyiminin arttığını belirtti. Anderson, Türkiye'nin ticaret ortaklarının ekonomik krizden en fazla etkilenen ülkeler olduğunu dile getirerek, Türkiye'nin yüzde 6-7 oranında büyümesine ticaret ortaklarının imkan sağlamayacağını söyledi. "Türkiye'nin 2009 yılı GSMH büyümesine ilişkin beklentimizi yüzde 6,5 küçülmeden, yüzde 7,5 küçülmeye revize ettik" diyen Anderson, tüm bu olumsuz duruma rağmen Türkiye'nin diğer stres altındaki ülkelerden durumunun biraz daha farklı olduğunu bildirdi. Anderson, Türkiye'yi uzun yıllardan beri takip ettiğini dile getirerek, şunları söyledi: "İlk defa Türkiye'de Merkez Bankası'nın tek haneli faiz oranını telaffuz ettiğini düşünüyorum ki düşünemezdim. Merkez Bankası'nın tek haneli faiz oranını telaffuz etmesi önemli bir gelişme ve bunu önemsiyorum. Hükümet de zayıf noktaları desteklemek için bir takım adımlar atacak. Bir diğer konu da IMF anlaşması. Şu anda çok ihtiyaç yok diyebilirsiniz. Ama IMF ile yapılacak anlaşma gelecekte istihdamın sağlanması anlamında çok önemli diye düşünüyorum." -PHİLİP SUTTLE- IIF Global Makroekonomik Analiz Bölüm Başkanı Philip Suttle da, yaşanan global ekonomik krizin, bugüne kadar görülmemiş bir ekonomik kriz olduğunu söyledi. Suttle, krizin patlak vermesi ile birlikte bütün dünya ülkelerinin resesyona girdiğini ifade ederek, "Krizden daha önce bazı ülkelerde olağanüstü büyüme vardı. Krizle birlikte ABD ve İngiltere'deki düşüş, gelişmekte olan ülkelere göre daha fazla oldu. Onlar da krize yol açan yanlış kredi uygulaması yapan ülkeler gibi sıkıntıya girdiler. ABD'de işsizlik ekonomiye paralel gidiyor. Avrupa'da da buna paralel olarak işsizlik artacak. Türkiye'de de dünyada olanlara paralel gelişmeler oluyor" diye konuştu. Türkiye'de bütçe açığının hızla artacağını öne süren Suttle, bunun hükümetin uygulamaları veya yerel yönetimin harcamalarından değil, dönemsel etkiler nedeniyle olacağını vurguladı. Suttle, küresel ekonomide belirsizliğin çok olduğunu, 2009 yılının sonu ile gelecek yılın başlarında vasat da olsa bir büyüme ve gelişme olacağını dile getirerek, şunları kaydetti: "Global ekonomi 6 aydır düşüş içinde ancak, normalleşmenin bazı geçici işaretlerini de gözlemliyoruz. Önümüzdeki aylarda muhtemelen desenkronize global ekonomi ortamına dönecek. Ancak, global işsizlik oranında gözle görülür bir artış kaçınılmaz. Global politikalarda etkili ve benzeri görülmemiş bir gevşeme de bekleniyor. Fakat bu politikaların uzun vadeli sonuçları belirsizliğini koruyor. Avrupa'da zorlu ancak fırsatlarla dolu gelişmeler de kapıda Asya ve Latin Amerika için global zemin direncini koruyor. Ancak son aylarda hafif bir iyileşme kaydetti." - HUNG TRAN- IIF Sermaye Piyasaları Bölüm Başkanı Hung Tran ise, yaşanan ekonomik kriz nedeniyle ortaya çıkan ekonomideki çöküş riskinin azalmaya başladığını belirterek, hükümetlerin yeni programlara, mali sistemlere destek olmaya başladığını söyledi. Tran, yatırımcılarda umutsuzluk ortamının biterek, yeni bir güven ve risk iştahı doğduğunu ifade ederek, "Gelişmekte olan ülkelerin çoğunda yatırım derecesi yüksek kurumlar ekonomiye katkı getirebilirler" dedi. Banka borçlanmalarından olan tehditlerin riskten kaçışı getireceğini ve bu durumda yeni bir krizle karşılaşabileceğini belirterek, sözlerini şöyle sürdürdü: "Ekonomik ve finansal riski algılaması azaldı. Risk iştahı yeniden canlandı. Ev eşyaları sektöründe borcu azaltmak için daha fazla baskı görülüyor. Hayat sigortası şirketleri, borç ödeme sorunları ile karşı karşıya. Emeklilik fonları çok yetersiz fonlanıyor. Bankalarda ise fonlama durumu ve vergi öncesi karlar iyileşti. Fakat aktif sermaye yeterliliği rasyolarında ciddi bir sorun var. Büyük bankaların borçlanması, riskten kaçınma durumunda yeni bir artışı tetikleyebilir." JP Morgan Avrupa, Orta Doğu ve Afrika Global Emtia Araştırma Grup Başkanı Michael Jansen de, düşen ekonomik büyümenin, global emtia talebinde ciddi düşüşlere neden olduğunu dile getirerek, şunları kaydetti: "Endüstriyel talepteki iyileşme genel ekonomik iyileşmenin gerisinde kaldığı için, endüstriyel emtia daha da yavaş düzelecek. Arz kesintileri enerji sektörü açısından piyasayı denge noktasına getiriyor. Diğer emtialarda bu daha düşük oluyor. Bazı baz metallerde özellikle alüminyumda arzın daha da kesilmesine neden olacak böylece orta ve uzun vadede özellikle petrol ve bakırda çok daha sıkı bir görünüm olacak." -CHARLES DALLARA- IFF Genel Müdürü ve Yönetim kurulu Üyesi Charles Dallara da, dünyada yaşanan ekonomik krizin modern finansal tarihte en büyük gerileme ve küçülmeyi yaşattığını bildirdi. Dallara, Türkiye'nin de bu küçülmeye girdiğini ifade ederek, "Aslında dünyada hiç bir ülke bu gerilemenin içine girmeden kurtulamayacak. bazı kesimlerde bankacılık sistemine öfke var haklılar belki de. Türkiye'ye her geldiğimde bir krizin yaşandığını mı yoksa yaşanacağını mı net olarak görebiliyordum. Ama bu defa krizle alakalı hiç bir şey göremedim. Elbette kriz var ama Türkiye eskisine göre daha güçlü" diye konuştu. Türkiye'nin geçmişten gelen deneyimleri olduğunu belirten Dallara, "Tokyo ve New York'taki bankalar, krizi Türk bankaları gibi yönetebilselerdi, şimdi bu durumda olmazlardı. Bazı ülkeler kendi suçları olmayan bu krizden çok fazla etkilenmiş durumdalar" dedi. Garanti Bankası Genel Müdürü Ergun Özen ise, bir süre içinde bulunulan ekonomik ortamın tahminleri zorlaştırdığını vurgulayarak, uluslararası finans piyasası ve ekonomik sistemin, dönüşüm için kendine yeni bir yol aradığını söyledi. Özen, değişimin gerektiği her yerde olduğu gibi bu ortamda da ileriye dönük projeksiyonları, hiç olmadığı kadar karmaşıklaştırdığını ifada ederek, "Bu nedenle finansal piyasalarda değişen dengeleri ve olası senaryoları tartışarak, günümüze uygun yatırım fırsatlarını incelemeyi amaçladık" dedi. aa