Yazdır

9 yıl önce öldü, 38 yıl önceki rekorunun yanına bile yanaşan yok

Tarih: 18 Kasım 2026 - 12:02

Vefatının 9. yılında anılan Naim Süleymanoğlu’nun 1988 Seul Olimpiyatları’ndaki performansı hâlâ zirvede. 60 kiloda yarışırken silkmede 190 kiloyu kaldıran “Cep Herkülü”, toplamda ulaştığı 342.5 kiloyla dünya sporuna damga vurdu.

Türk sporunun efsane ismi Naim Süleymanoğlu, ölümünün üzerinden 9 yıl geçmesine rağmen, 38 yıl önce Seul’de sergilediği olağanüstü performansla halter tarihindeki yerini koruyor. Üst üste üç olimpiyat şampiyonluğu kazanan “Cep Herkülü”, madalyalarının yanı sıra Bulgaristan Türklerinin yaşadığı baskıları dünyaya duyurmasıyla da hafızalara kazındı.

Süleymanoğlu’nun 1988 Seul Olimpiyatları’nda kaldırdığı ağırlıklar, aradan geçen yıllara rağmen spor tarihinin en çarpıcı başarıları arasında gösteriliyor. Henüz 21 yaşındayken koparmada 152.5, silkmede 190 ve toplamda 342.5 kiloya ulaşan milli sporcu, Türkiye adına çıktığı olimpiyat sahnesinde dünya rekorlarını yeniden yazdı.

38 YILDIR HAFIZALARDAN SİLİNMEYEN 190 KİLO

Naim Süleymanoğlu, 20 Eylül 1988’de erkekler 60 kilo müsabakalarında podyuma çıktığında tartıda yalnızca 59.7 kiloydu. Silkmede başının üzerine kaldırdığı 190 kilo, kendi vücut ağırlığının yaklaşık 3.18 katına karşılık geliyordu.

Bu kaldırış, 60 kiloluk sıklet sınırı esas alındığında ağırlığının üç katından 10 kilo fazlası demekti. Uluslararası Halter Federasyonu da Süleymanoğlu’nun bu başarısını, 2017’de yayımladığı değerlendirmede o tarihe kadar başka hiçbir haltercinin gerçekleştiremediği bir performans olarak kayda geçirdi. 

Seul’deki üstünlüğü yalnızca silkmedeki kaldırışıyla sınırlı kalmadı. Süleymanoğlu, toplamda 342.5 kiloya ulaşırken en yakın rakibi Bulgar Stefan Topurov’a 30 kilo fark attı. Üstelik kaldırdığı toplam ağırlık, bir üst sıklet olan 67.5 kiloda da altın madalya kazanmasına yetecek düzeydeydi. 

REKORUN TARİHTEKİ YERİ NEDEN FARKLI?

Halterde sıkletlerin zaman içinde değiştirilmesi nedeniyle Seul’deki dereceler, bugün aynı kategoride yarışılarak kırılmayı bekleyen aktif dünya rekorları niteliğinde değil. Türkiye Halter Federasyonunun tarihçesinde de sıklet değişikliğiyle Süleymanoğlu’nun eski kategorilerdeki rekorlarının tarihî kayıtlarda kaldığı belirtiliyor. 

Ancak farklı vücut ağırlıklarındaki haltercilerin performanslarını karşılaştırmak için kullanılan Sinclair katsayısı, Seul’deki başarının büyüklüğünü ortaya koyuyor. Olimpiyat tarih ve istatistik kaynağı Olympedia, Süleymanoğlu’nun 1988’deki toplamını bu karşılaştırmada tüm zamanların en yüksek performansı olarak gösteriyor. Böylece “Cep Herkülü”nün başarısı, kaldırdığı kilonun yanında kendi ağırlığına göre ortaya koyduğu güçle de öne çıkıyor. 

KÜÇÜK BİR KÖYDEN DÜNYANIN ZİRVESİNE

Naim Süleymanoğlu, 23 Ocak 1967’de Bulgaristan’ın Kırcaali şehrinin Ahatlı köyünde dünyaya geldi. Henüz çocuk yaşta tanıştığı halter, hayatının yönünü değiştirdi.

Haltere başlangıcını yıllar sonra şu sözlerle anlatmıştı:

“9 yaşındayken halter antrenörüm Hilmi (Pekünlü) hoca beni keşfetti, böylece haltere başladım. O zamanlar Bulgaristan’dan dünya ve olimpiyat şampiyonu sporcular çıkıyordu, ben de şampiyon olmak istedim.”

Genç yaşta elde ettiği başarılarla dikkat çeken Süleymanoğlu, dünya rekorları kırarak halterin en çok konuşulan isimlerinden birine dönüştü. Kısa boyuna rağmen kaldırdığı olağanüstü ağırlıklar nedeniyle “Cep Herkülü” lakabıyla tanındı.

1984, 1985 ve 1986’da dünyada yılın haltercisi seçilen Naim, Bulgaristan’ın Sovyetler Birliği öncülüğündeki boykota katılması nedeniyle 1984 Los Angeles Olimpiyatları’nda yarışamadı.

İSMİNİ DEĞİŞTİRDİLER, MÜCADELESİNDEN VAZGEÇMEDİ

Bulgaristan’da Türklerin isimlerinin zorla değiştirilmesi sürecinde Naim Süleymanoğlu’nun adı da Naum Şalamanov yapıldı.

Süleymanoğlu, Türkiye’ye gelişini yalnızca spor hayatıyla ilgili bir tercih olarak görmedi. Bulgaristan Türklerinin maruz kaldığı asimilasyonu ve baskıları dünyaya duyurmak istediğini anlattı.

O dönemde yaşadıklarını şu sözlerle aktarmıştı:

“Türklere karşı yapılan zulümleri kabullenmem mümkün değildi. Türkleri yok sayanlar için ter dökmek istemiyordum. Türkiye’ye iltica edecektim.”

1986’da Avustralya’nın Melbourne kentindeki Dünya Kupası organizasyonu sırasında Bulgaristan kafilesinden ayrılarak Türk diplomatik temsilciliğine sığındı. Ardından Londra’ya geçen Süleymanoğlu, dönemin Başbakanı Turgut Özal’ın gönderdiği özel uçakla Türkiye’ye getirildi. 

Ankara’da coşkuyla karşılanan milli halterci, bundan sonraki başarılarını ay yıldızlı bayrak altında kazanacaktı.

TÜRKİYE ADINA YARIŞMASI İÇİN BULGARİSTAN'A 1 MİLYON DOLAR ÖDENDİ

Naim Süleymanoğlu’nun 1988 Seul Olimpiyatları’nda Türkiye’yi temsil edebilmesi için Bulgaristan’ın onayı gerekiyordu. Gerekli iznin alınması amacıyla Türkiye tarafından Bulgaristan’a 1 milyon dolar ödendi.

Süleymanoğlu, Seul’de kazandığı altın madalyayla Türkiye’ye olimpiyat tarihinde güreş dışındaki ilk şampiyonluğunu getirdi.

Turgut Özal’ın bu ödeme için kullandığı, “Naim bize onu kat ve kat ödedi. Dünyada Türklerin reklamını yaptı.” sözleri de hafızalarda yer aldı.

ÜST ÜSTE ÜÇ OLİMPİYAT ŞAMPİYONLUĞU

Seul’deki zafer, Süleymanoğlu’nun olimpiyat başarılarının başlangıcı oldu.

1992 Barselona ve 1996 Atlanta Olimpiyatları’nda da altın madalya kazanan milli halterci, üst üste üç olimpiyat şampiyonluğuna ulaşarak dünya sporunun efsaneleri arasına girdi.

Kariyerine dünya ve Avrupa şampiyonluklarının yanı sıra 46 dünya rekoru sığdırdı. 1992’de Uluslararası Halter Basın Komisyonu tarafından dünyanın en iyi sporcusu ilan edildi.

1996’da haltere ara veren Süleymanoğlu, daha sonra yeniden podyuma çıktı. Ancak 2000 Sidney Olimpiyatları’nda derece elde edemedi ve aktif sporculuk kariyerini noktaladı.

TIME DERGİSİNİN KAPAĞINA TAŞINAN BAŞARI

Süleymanoğlu’nun Seul’deki performansı dünya çapında yankı uyandırdı. Efsane halterci, 3 Ekim 1988’de “Everybody Wins” başlığıyla Time dergisinin kapağında yer aldı.

Sporculuğunun ardından da halter dünyasındaki çalışmalarını sürdürdü. 2000’de Uluslararası Halter Federasyonunda asbaşkanlık görevine geldi.

HAYATINI ANLATAN FİLM

Adı caddelere ve spor tesislerine verilirken hayat hikâyesi de sinemaya taşındı. Yönetmenliğini Özer Feyzioğlu’nun üstlendiği, senaryosunu Barış Pirhasan’ın yazdığı “Cep Herkülü: Naim Süleymanoğlu” filmi, 22 Kasım 2019’da izleyiciyle buluştu.

Kardeşi Muharrem Süleymanoğlu’nun anılarını içeren “Kardeşim Cep Herkülü” kitabından uyarlanan filmde, çocukluk yıllarından 1988 Seul Olimpiyatları’na uzanan mücadelesi anlatıldı.

50 YAŞINDA HAYATA VEDA ETTİ

Naim Süleymanoğlu, 18 Kasım 2017’de tedavi gördüğü hastanede karaciğer yetmezliği nedeniyle 50 yaşında yaşamını yitirdi.

Bir gün sonra İstanbul Fatih Camisi’nde düzenlenen cenaze törenine siyaset, iş ve spor dünyasından çok sayıda kişi katıldı. Aktif sporculuk dönemindeki en büyük rakiplerinden Yunan halterci Valerios Leonidis de Süleymanoğlu’nu son yolculuğunda yalnız bırakmadı.

Edirnekapı Mezarlığı’nda toprağa verilen “Cep Herkülü”, vefatının 9. yılında madalyaları, rekorları ve Bulgaristan Türklerinin sesini dünyaya duyuran mücadelesiyle anılıyor.

EN BÜYÜK RAKİBİ DE CENAZE TÖRENİNDEYDİ

Naim Süleymanoğlu'nun faal sporculuk yaşamında en büyük rakibi Yunan Valerios Leonidis de cenaze törenindeydi. Leonidis Naim'in tabutuna sarılırken gözlaşlarına hakim olamamıştı. 

Bulgaristan'da Naim Süleymanoğlu anısına müzeBulgaristan'da Naim Süleymanoğlu anısına müze

 

İcradan satılık film: İcradan satılık film: "Cep Herkülü: Naim Süleymanoğlu"

 

Naim Süleymanoğlu'nun madalyaları nerede?Naim Süleymanoğlu'nun madalyaları nerede?

 

Naim Süleymanoğlu'nu Hayat Van Eck canlandıracakNaim Süleymanoğlu'nu Hayat Van Eck canlandıracak

 

Naim Süleymanoğlu Sekai Mori'nin babası çıktıNaim Süleymanoğlu Sekai Mori'nin babası çıktı

 

Naim Süleymanoğlu son yolculuğuna uğurlandıNaim Süleymanoğlu son yolculuğuna uğurlandı

 

Site adresi: https://www.finansingundemi.com/haber/9-yil-once-oldu-38-yil-onceki-rekorunun-yanina-bile-yanasan-yok/1915148