Uluslararası Para Fonu (IMF) Başkanı Kristalina Georgieva, küresel ekonomik büyümenin giderek yapay zekâ yatırımlarına bağımlı hale geldiğine dikkat çekerek, sektöre yönelik güvenin sarsılmasının finansal istikrarı tehdit edebileceğini belirtti. Georgieva, yapay zekâ şirketleri arasındaki döngüsel finansman işlemlerinin 1 trilyon doları aştığını ve bu kaynakların yaklaşık üçte ikisinin borçlanma yoluyla sağlandığını açıkladı.
ABD Merkez Bankası (Fed) Yönetim Kurulu Üyesi Michael Barr da yapay zekâ teknolojilerinin finansal sistem üzerinde oluşturabileceği risklere ilişkin uyarılarda bulundu. Barr, yapay zekâ ajanlarının bankalardan mevduat çıkışlarını hızlandırabileceğini ve teknoloji şirketlerinin finansman yapılarındaki kırılganlıkların finansal sistemi olumsuz etkileyebileceğini ifade etti.
![]()
IMF Başkanı Georgieva’dan yapay zekâ yatırımlarına dikkat çeken uyarı
IMF Başkanı Kristalina Georgieva, Filipinler’de gerçekleştirilen Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) zirvesi çerçevesinde CNBC’ye değerlendirmelerde bulundu. Küresel ekonomik büyümenin giderek yapay zekâ yatırımlarına dayandığını belirten Georgieva, mevcut ekonomik yapının tek bir unsura aşırı bağımlı hale geldiğini söyledi.
Küresel ekonomiyi tek ayak üzerinde duran bir yapıya benzeten Georgieva, bu ayağın yapay zekâ sektörü olduğunu vurguladı. Söz konusu alanda yaşanabilecek olası bir sarsıntının finansal istikrar açısından ciddi sorunlar doğurabileceğini dile getirdi.
Georgieva, yapay zekâ yatırımlarına yönelik güvenin aniden zayıflaması ve yatırımcıların sektörden uzaklaşmasının küresel ekonomik büyüme üzerinde aşağı yönlü baskı oluşturabileceğine işaret etti.
Yapay zekâ şirketleri arasındaki finansman 1 trilyon doları geçti
IMF hesaplamalarına göre, yapay zekâ şirketleri arasında gerçekleştirilen döngüsel finansman işlemlerinin toplam büyüklüğü 1 trilyon doların üzerine çıktı. Bu finansman hacminin yaklaşık üçte ikilik bölümü borç kaynaklarıyla karşılanıyor.
Döngüsel finansman olarak tanımlanan modelde bir şirket, yapay zekâ sektöründe faaliyet gösteren başka bir şirkete kaynak sağlıyor. Sağlanan bu kaynak, ekipman veya hizmet satın alımları üzerinden yeniden finansmanı gerçekleştiren şirkete geri dönüyor.
Georgieva, söz konusu işlemlerin toplam hacminin henüz oldukça büyük bir seviyede olmadığını ancak büyüme hızının dikkatle takip edilmesi gerektiğini belirtti.
Yapay zekâ altyapısının finansmanında önemli konumda bulunan Nvidia’nın piyasa değerinin son bir ayda 1 trilyon dolardan fazla gerilemesi de sektördeki finansal bağlantılara yönelik kaygıları artırdı.
Nvidia’nın eski Üst Yöneticisi Jensen Huang’ın istifasına neden olan gelişmelerin ardından yapay zekâ odaklı hisselerde görülen satışlar, şirketin sektördeki finansman faaliyetlerini yeniden tartışmaya açtı.
UBS analisti Tim Arcuri ise Nvidia’nın finansman faaliyetlerini azaltması durumunda sistemden 50 milyar dolar veya daha fazla tutarda kaynağın çekilebileceğini öngördü.

Fed’den 3 trilyon doları aşan bilanço dışı yükümlülük uyarısı
Fed Yönetim Kurulu Üyesi Michael Barr da pazartesi günü Milano’da düzenlenen konferans için hazırladığı konuşmada, yapay zekânın finansal sistem üzerindeki olası etkilerini değerlendirdi.
Barr, teknoloji şirketleri arasındaki döngüsel finansman anlaşmalarını ve yapay zekâ altyapı yatırımlarıyla bağlantılı 3 trilyon doları aşan bilanço dışı yükümlülükleri finansal sistemin önemli risk unsurları arasında sıraladı.
Yapay zekâ uygulamalarının finans sektöründe denetim mekanizmalarından daha hızlı yaygınlaşmasının finansal istikrarı zedeleyebileceğini belirten Barr, teknolojinin uzun vadeli potansiyeline ilişkin olumlu yaklaşımını koruduğunu ifade etti.
Bununla birlikte Barr, yapay zekânın güvenli şekilde kullanılabilmesi için güçlü denetim ve kontrol sistemlerinin oluşturulmasının önemine dikkat çekti.
Yapay zekâ ajanları bankalardaki mevduat hareketlerini hızlandırabilir
Barr’ın değerlendirmelerinde bankacılık sektörünün karşı karşıya kalabileceği yeni riskler de öne çıktı.
Otonom yapay zekâ ajanlarının faiz oranlarındaki değişimleri veya bankaların mali durumuna ilişkin gelişmeleri anlık olarak analiz ederek müşterilerin mevduatlarını otomatik biçimde başka finans kuruluşlarına aktarabileceğini belirten Barr, bu durumun bankalardan para çıkışlarını hızlandırabileceği uyarısında bulundu.
Geleneksel bankacılık sisteminde para transferlerinin müşteriler tarafından gerçekleştirildiğini hatırlatan Barr, yapay zekâ ajanlarının ise bu işlemleri çok daha yüksek hızda ve otomatik olarak yapabileceğini kaydetti.
Bu gelişmenin mevduat çıkışlarının dakikalar içerisinde gerçekleşmesine yol açabileceğini belirten Barr, bankaların geleneksel likidite yönetimi uygulamalarının ve düzenleyici kurumların müdahale mekanizmalarının bu hız karşısında yetersiz kalabileceğini vurguladı.
Barr ayrıca büyük bankaların, bireysel müşterilerin hesaplarında izinsiz işlem yapmaya çalışan yapay zekâ ajanlarını tespit etmeye başladığını açıkladı.
Söz konusu risklerin kontrol altına alınabilmesi için belirli finansal işlemlerde müşterilerin açık onayının alınması, yapay zekâ ajanlarının işlem yetkilerinin teknik sınırlarla belirlenmesi ve kural ile değer temelli güvenlik uygulamalarının devreye sokulması gerektiğini ifade etti.
Yazdır