Türkiye’de market alışverişlerinin bir bölümü artık telefon üzerinden yapılıyor. Ancak bu kolaylık, tüketicinin ürünü satın almadan önce son kullanma tarihini görerek seçim yapma imkânını ortadan kaldırabiliyor. Tam da bu noktada tüketici şikâyetleri yoğunlaşıyor.
Son dönemde sanal market alışverişlerine ilişkin şikâyetlerde, son kullanma tarihi yaklaşmış veya geçmiş ürünlerin teslim edildiğine yönelik çok sayıda örnek bulunuyor. Sorunun özellikle kısa raf ömrüne sahip ürünlerde daha belirgin hâle gelmesi dikkat çekiyor.
KISA RAF ÖMRÜNE SAHİP ÜRÜNLERDE RİSK ARTIYOR
Süt ve süt ürünleri, et ve tavuk ürünleri, hazır gıdalar ile taze ürünlerde birkaç günlük tarih farkı tüketici açısından önemli hâle geliyor. Fiziki mağazada vatandaşın özellikle uzak durduğu tarihinin sonuna yaklaşmış ürünler, online siparişte tüketicinin seçim yapma imkânı bulunmadığı için farklı bir kanaldan satılabiliyor.
Marketler bazı durumlarda ürünün son kullanma tarihinin henüz geçmediği gerekçesiyle değişim veya iade taleplerini reddedebiliyor. Ancak hukuki açıdan “tarihi geçmemiş ürün” ile “ayıplı ürün” aynı anlama gelmiyor.
Ticaret Bakanlığı'na göre malın sözleşmeye aykırı olması hâlinde ayıplı mal hükümleri gündeme gelebiliyor. Bu durumda tüketicinin bedel iadesi, ayıpsız misliyle değiştirme, ücretsiz onarım veya bedel indirimi gibi seçimlik hakları bulunuyor.
Mesafeli satışlarda ise ayrıca önemli bir ayrıntı bulunuyor. Çabuk bozulabilen veya son kullanma tarihi geçebilecek mallarda, genel 14 günlük cayma hakkının istisnaları bulunuyor. Ancak bu durum, satıcının tüketiciye sözleşmeye uygun ve güvenli ürün gönderme yükümlülüğünü ortadan kaldırmıyor.
Dolayısıyla “Gıda ürününde cayma hakkı yok” ifadesi, her türlü iade ve değişim talebinin reddedilebileceği anlamına gelmiyor.
SANAL ALIŞVERİŞTE SON KULLANMA TARİHİ DE GÖRÜLMELİ
Kaan Zenginli'nin Türkiye gazetesindeki haberine göre, tüketici derneklerine göre sanal market uygulamalarında ürünün fiyatı, gramajı, içeriği ve kampanyası gösterilirken son kullanma tarihinin gizli kalması, tüketicinin seçim hakkını zayıflatıyor.
Dernekler, özellikle kısa raf ömrüne sahip gıdalarda ürünün son kullanma tarihinin sipariş tamamlanmadan önce görülebilmesini istiyor. Yapılan açıklamada şu değerlendirmeye yer veriliyor:
“Tüketici ürünü sepete eklediğinde yalnızca ‘1 litre süt’ bilgisini değil, mümkünse kendisine gönderilecek ürünün son tüketim tarihini de görsün. Tarih kısa ise vatandaş, ürünü satın alıp almamaya kendisi karar versin. Böylece marketin stok eritme amacıyla yaptığı bir işlem varsa bile bunun bedeli, tüketicinin seçim hakkı elinden alınarak kendisine yüklenmesin.”
EN ÇOK HANGİ ÜRÜNLERDE YAŞANIYOR?
Sanal market alışverişlerinde son kullanma tarihiyle ilgili sorunların özellikle kısa raf ömrüne sahip ürünlerde daha sık yaşandığı belirtiliyor.
● Süt ve yoğurt
● Peynir ve tereyağı
● Tavuk ve et ürünleri
● Hazır salata ve paketli yeşillikler
● Ekmek ve unlu mamuller
● Paketli atıştırmalıklar ve içecekler
Okula dönüş alışverişinde e-ticaret rekor kırdı
Türkiye'de internetten alışveriş son 10 yılda 3'e katlandı!
Yazdır