Çin ekonomisi, zayıf iç talep ve tüketici harcamalarındaki durgunluğun etkisiyle yılın ikinci çeyreğinde son üç yılı aşkın dönemin en düşük büyüme performansını sergiledi. Yapay zekâ sektörünün katkısıyla ihracatta yaşanan güçlü artış ise iç piyasadaki yavaşlamanın etkilerini telafi etmeye yetmedi.
İkinci çeyrekte büyüme yüzde 4,3'e geriledi
Çin ekonomisi, nisan-haziran döneminde geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 4,3 büyüme kaydetti. Yılın ilk çeyreğinde ise büyüme oranı yüzde 5,0 olarak gerçekleşmişti.
İkinci çeyrekte kaydedilen yüzde 4,3'lük büyüme, ülkenin Kovid-19 salgınının ekonomik etkileriyle mücadele ettiği 2022 yılının son çeyreğinden bu yana görülen en düşük büyüme oranı olarak kayıtlara geçti.
Yerel yönetimler ile hane halkının harcamalarını kısmaya devam etmesine rağmen Çin ekonomisi, Pekin yönetiminin 2026 yılı için öngördüğü yüzde 4,5-5,0 büyüme hedefi doğrultusunda ilerlemeyi sürdürdü. Ülke ekonomisi yılın ilk altı ayında yüzde 4,7 büyüme gösterdi.
Yapay zekâ ihracatı destekledi
Haziran ayında Çin'in ihracatı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 27 artış gösterdi. Bu yükselişte yapay zekâ sektöründen gelen güçlü talep belirleyici olurken, yarı iletken ihracatı da yüzde 120'nin üzerinde artış kaydetti.
Buna karşın güçlü ihracat performansı, iç talepteki zayıflığın büyüme üzerindeki olumsuz etkisini ortadan kaldıramadı. Gayrimenkul sektöründe devam eden gerileme, hane halkının servetini ve tüketim eğilimini baskılarken, ekonomik büyümenin ivme kaybetmesine neden oldu.
Cornell Üniversitesi öğretim üyesi Eswar Prasad, büyüme hızındaki gerilemenin, iç talebi zayıflatan yapısal sorunlara ve ekonominin büyümeyi sürdürebilmek için ihracata daha bağımlı hale geldiğine işaret ettiğini değerlendirdi.
Gayrimenkul ve yatırımlarda gerileme sürdü
Çin'de gayrimenkul yatırımları yılın ilk yarısında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 18 geriledi. İlk beş ayda kaydedilen düşüş ise yüzde 16,2 seviyesinde bulunuyordu.
Sabit sermaye yatırımlarındaki daralma da hızlandı. İlk altı ayda yüzde 5,7 gerileyen yatırımlar, ocak-mayıs döneminde yüzde 4,1 düşüş göstermişti.
Öte yandan yerel yönetimlerin yükselen borç yükünü kontrol altında tutmak amacıyla kamu harcamalarını azaltması da ekonomik faaliyet üzerinde ilave baskı oluşturdu.
Perakende satışlar toparlandı, sanayi üretimi hızlandı
Perakende satışlar haziran ayında yıllık bazda yüzde 1,0 artış kaydetti. Mayıs ayında satışlar yüzde 0,6 gerileyerek üç yılı aşkın sürenin ilk yıllık düşüşünü yaşamıştı. Ekonomistler ise haziran ayında yüzde 0,1'lik düşüş bekliyordu.
Sanayi üretimi ise haziranda yıllık bazda yüzde 5,3 artarak mayıs ayındaki yüzde 4,5'lik artışın üzerine çıktı. Üretimdeki ivmelenmede ihracattaki güçlü performans önemli rol oynadı.
Kentsel işsizlik oranı da haziran ayında yüzde 5,0'a gerileyerek mayıs ayındaki yüzde 5,1 seviyesinin altına indi.
Gözler Politbüro toplantısında
BNP Paribas analisti William Bratton, perakende satışlarda toparlanma görülmesine rağmen iç tüketimde kalıcı bir güçlenmeden bahsetmek için henüz erken olduğunu belirtti. Bratton, konut piyasasında sürdürülebilir bir iyileşme sağlanmadan tüketim harcamalarının belirgin şekilde hız kazanmasının zor göründüğünü ifade etti.
Pinpoint Asset Management Başekonomisti Zhiwei Zhang ise ilk çeyrekteki güçlü büyüme ve ihracatta kısa vadede devam etmesi beklenen olumlu seyrin, Çin'in yıllık büyüme hedefini yakalamasına destek olacağını söyledi. Zhang, bu nedenle Pekin yönetiminin yakın dönemde ekonomi politikalarında önemli bir değişikliğe gitmesini beklemediğini dile getirdi.
ING Büyük Çin Başekonomisti Lynn Song ise ikinci çeyrekte yaşanan belirgin yavaşlamanın politika yapıcıları yeni destek adımları atmaya yöneltebileceğini ifade etti. Temmuz ayının son haftasında gerçekleştirilecek Politbüro toplantısında tüketimi destekleyecek sınırlı mali teşvikler, yerel yönetimlerin özel tahvil ihraçlarının hızlandırılması ve altyapı yatırımlarına yönelik yeni önlemlerin gündeme gelebileceği değerlendiriliyor.
Dünya Bankası: Çin ekonomisinde büyüme 2026'da yüzde 4,4'e gerileyecek
Ne ordu ne teknoloji: Çin ekonomide yeni kozunu oynuyor
Çin ekonomisi için IMF’den tüketim çağrısı
Yazdır