Üç haftadır devam eden çatışmaların ardından, Trump yönetimi İran ile olası barış görüşmelerine ilişkin ilk değerlendirmelerini yapmaya başladı. ABD yetkilileri, çatışmaların önümüzdeki iki-üç hafta daha süreceğini öngörürken, Başkan Donald Trump’ın cuma günü operasyonu “sonlandırmayı düşündüğünü” ifade ettiği belirtildi. Bu süreçte Trump’ın danışmanları, diplomasi zemini hazırlamak için çalışmalar yürütüyor. Özel elçiler Jared Kushner ve Steve Witkoff, yürütülen temaslarda aktif rol alıyor.
Axios’a konuşan kaynaklara göre, olası bir anlaşmanın temel unsurları arasında Hürmüz Boğazı’nın güvenliğinin sağlanması, İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stokunun kontrol altına alınması ve uzun vadeli nükleer program ile balistik füze ve vekil gruplara destek konularının ele alınması yer alıyor.
Son günlerde ABD ile İran arasında doğrudan bir temas gerçekleşmedi. Aracı olarak Mısır, Katar ve Birleşik Krallık devreye girdi. İran, müzakerelere ilgi gösterdiğini ancak sert koşullar öne sürdüğünü duyurdu. Talepler arasında ateşkes, çatışmaların yeniden başlamayacağına dair garanti ve tazminat yer alıyor.
ABD ise İran’dan altı temel taahhüt istiyor: beş yıl boyunca füze programı yürütmemesi, uranyum zenginleştirmesinin durdurulması, Natanz, İsfahan ve Fordow tesislerinin kapatılması, santrifüjlerin dış denetime açılması, bölgesel ülkelerle 1.000’den az füze sınırı içeren silah kontrol anlaşmaları ve Hizbullah, Husiler ile Hamas gibi vekil gruplara finansman sağlamaması.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, Hindistanlı mevkidaşına Hürmüz Boğazı’nın güvenliğinin sağlanması için ABD ve İsrail’in saldırıları durdurması ve gelecekte yeniden başlatmama taahhüdü vermesi gerektiğini iletti. Trump ise ateşkes ve tazminat taleplerini kabul etmedi.
ABD tarafında, İran’a dondurulmuş varlıkların iadesi üzerinden uzlaşma zemini yaratılabileceği belirtiliyor. Washington, müzakereler için en uygun muhatabın kim olacağını ve hangi ülkenin arabulucu rolünü üstleneceğini tartışıyor. Katar’ın destek vermeye istekli olduğu ancak resmi arabulucu rolü üstlenmek istemediği aktarılıyor.
Trump’ın ekibi, görüşmelerin şekillenmesi ihtimaline karşı hazırlıklarını sürdürüyor. Kushner ve Witkoff’un önerilerinin, savaş başlamadan önce Cenevre’de sunulan şartlara benzer olacağı ifade ediliyor.
Savaşta 22. gün: ABD Natanz’ı vurdu, İran’dan İsrail’e misilleme
ABD'nin yeni hedefi İran uranyumu
Yazdır