Yazdır
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları ile İran yönetiminde yaşanan üst düzey kayıplar, Orta Doğu’da yeni ve tehlikeli bir sürece işaret ediyor. İlk füze dalgasının ardından gelen haberler, çatışmanın sınırlı bir misillemeden çıkarak daha geniş bir savaşa dönüşebileceği endişesini artırdı.
Hürmüz Boğazı’nın kapatıldığına dair resmi bir açıklama bulunmasa da gemilerin rota değiştirerek geri döndüğü haberleri bile küresel piyasaları sarsmaya yetti. Dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte biri bu dar geçitten yapılıyor; Boğaz’ın kapanması, küresel enerji arzını olumsuz etkileyerek Türkiye gibi net enerji ithalatçısı ülkeler için ciddi ekonomik riskler yaratıyor.
Ekonomist Mahfi Eğilmez, bu konuyu Kendime Yazılar adlı blog sitesinde kaleme aldığı yazısında değerlendirdi. Eğilmez’e göre, petrol fiyatlarındaki artış Türkiye’de akaryakıt ve taşımacılık maliyetlerini yükselterek üretim ve gıda fiyatlarını zincirleme biçimde etkileyebilir. Döviz talebindeki artış ise kur üzerinde baskı yaratırken, sermaye çıkışları ve güvenli liman talebi finansal şokları derinleştirebilir. Eğilmez, “Petrolün varil fiyatındaki her 10 dolarlık artış cari açığı en az 2,5 milyar dolar, enflasyonu ise yaklaşık 1 puan artırır. Kur ve enerji fiyatlarında eş zamanlı artış yaşanması hâlinde bu etki cari açıkta 5 milyar dolara, enflasyonda 1,2 puana kadar çıkabilir” dedi.
Orta Vadeli Program’da 2026 için petrol fiyatı varsayımı 65 dolar iken, fiyatın 100 dolara yükselmesi durumunda cari açığın 9 milyar dolara, enflasyonun ise 3–3,5 puana çıkabileceği uyarısı yapılıyor. Eğilmez, uzun süreli yüksek enerji maliyetlerinin enflasyonu tetikleyebileceğini, üretimi ve ihracatı baskılayacağını ve para politikasını sıkılaştırma ihtiyacını artıracağını belirtiyor. Ayrıca olası bir sığınmacı dalgası ve risk primlerindeki artışın borçlanma maliyetlerini yükseltebileceği ifade ediliyor.
Ancak yazara göre, krizler aynı zamanda fırsatlar da sunuyor. Türkiye enerji koridoru rolünü güçlendirebilir, LNG kapasitesini artırabilir ve yenilenebilir enerji yatırımlarını hızlandırabilir. Eğilmez, “Kısa vadede maliyetler olası fırsatlardan daha ağır basıyor, ancak uzun vadede doğru adımlar fırsatlar yaratabilir” değerlendirmesinde bulundu.
Dev şirket Hürmüz Boğazı’ndaki tüm geçişlerini durdurdu
Umman Denizi’nde gerilim: ABD ve İran’dan peş peşe açıklamalar
Altında banka makası 1000 TL’ye dayandı
İran saldırısına yönelik 36 milyon dolarlık bahis!
Kripto piyasaları 5 aydır kayıpta
Petrol fiyatları 150 dolara çıkar mı