Enflasyon yıla kötü başladı

2016’da dalgalı bir seyir izleyerek yılı hemen hemen başladığı noktada bitiren tüketici fiyatları enflasyonunda 2017 kötü başladı. Fiyatlar ocak ayında ortalama yüzde 2,5 oranında arttı ve yıllık enflasyon yüzde 9,2’ye ulaştı. Aylık bazda bakıldığında, yüzde 2,5 oranındaki artış, yeni endeksin hazırlandığı 2003'ten bu yana görülen en yüksek ocak ayı enflasyonu oldu. Tüm aylar arasında da 2011 Ekim'deki yüzde 3.3’lük artışın ardından en yüksek aylık anlamına geliyor. Geçen yıl, tüketici fiyatlarında aylık enflasyonun şubat ve mart aylarında negatif olduğu göz önünde bulundurulursa, enflasyonun önümüzdeki iki üç aylık dilimde 2-3 puan daha artarak çift basamaklı seviyelere yükseleceğini tahmin etmek yanlış olmaz.

Enflasyondaki hızlı yükselişin gerisinde kuşkusuz TL’de son dönemde görülen değer kaybı etkili. Rakamların detayına baktığımızda, hemen hemen tüm harcama gruplarında enflasyonun yükseldiğini ancak döviz kurlarından gelen etkinin enerji, ulaştırma gibi sektörlerde daha yoğun hissedildiğini görüyoruz. Aşağıdaki tabloda ana harcama gruplarının yıllık TÜFE’ye katkıları özetleniyor:

Tabloda da görüldüğü üzere, yıllık enflasyonu en fazla yükselten harcama grubu fiyatların yıllık bazda yüzde 15,6 arttığı ulaştırma grubu olmuş. Bu oran aralıkta yüzde 12,4 seviyesinde idi. Ek olarak gıda ve alkolsüz içecekler grubunda da enflasyonun yüzde 5,7’den yüzde 7,8’e yükseldiğini, böylece yıllık enflasyona katkının 0,4 puan arttığını görüyoruz. Burada bir parantez açmak gerekirse, 2017’de yapılan güncelleme ile bazı harcama gruplarının enflasyon endeksindeki payı azken bazılarınınki arttı. Gıda ve alkolsüz içeceklerin payı yüzde 24’ten yüzde 22’ye, konut grubunun payı da yüzde 16’dan yüzde 15’e inerken, ulaştırma grubunun payı yüzde 14’ten 16’ya, tütün-alkol grubunun payı da yüzde 5’ten yüzde 6’ya yükseldi. Ancak, ilginç bir şekilde, harcama gruplarının payları aynı kalsaydı da enflasyon kabaca yüzde 9,2 seviyesinde olacaktı.

Aşağıdaki grafikte çekirdek enflasyon ve üretici fiyatlarında görülen yıllık enflasyon oranları özetleniyor: